Tag Archives: Χορός

Αυστηρώς ακατάλληλον

ΜΕ ΕΥΣΗΜΑ ΑΠΟ ΤΗ ΒΡΕΤΑΝΙΑ Η ΙΣΡΑΗΛΙΝΗ ΧΟΡΟΓΡΑΦΟΣ ΓΙΑΣΜΙΝ ΒΑΡΝΤΙΜΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Του Γιώργου Δ. Κ. Σαρηγιάννη, ΤΑ ΝΕΑ: Παρασκευή 12 Δεκεμβρίου 2008

«Υesterday»- «Χτες»- είναι ο τίτλος  της παράστασής της, αλλά η  χορογράφος Γιασμίν Βάρντιμον στο  μλλον στοχεύει

Γεννήθηκε πριν από 37 χρόνια και μεγάλωσε σ΄ ένα κιμπούτς στο κεντρικό Ισραήλ. Εντάχθηκε στην Ομάδα Χορού «Κιμπούτς»- μία από τις μεγαλύτερες του Ισραήλ- και το 1995 κέρδισε το βραβείο του Βρετανικού Συμβουλίου «Οn the Way to London». Το 1997 η Γιασμίν Βάρντιμον εγκαταστάθηκε στο Λονδίνο. Όπου και ίδρυσε την Ομάδα Χορού «Γιασμίν Βάρντιμον» που ξεκίνησε ως «Ζbang» για να κατακτήσει πολύ γρήγορα μια σημαντική θέση στη βρετανική χορευτική σκηνή. Με την ομάδα αυτή της οποίας φέτος γιορτάζει τα δέκα χρόνια και με την παράσταση «Υesterday» («Χτες») θα εμφανιστεί στην Αθήνα- και για πρώτη φορά στην Ελλάδα- η Ισραηλινή χορογράφος. Συνεργαζόμενη καλλιτέχνις από το 2006 με το Σάντλερ΄ς Γουέλς, έχει συνεργαστεί επίσης με τα συγκροτήματα Τhe Ρlace (1998) και Υorkshire Dance (1999-2005) και, ως χορογράφος, με άλλες ομάδες χορού, ανάμεσά τους και τη δική μας Κρατική Σχολή Ορχηστικής Τέχνης. Για τη δουλειά της έχει τιμηθεί με σειρά βραβείων και υποτροφιών. Στο «Υesterday», η Γιασμίν Βάρντιμον- η δουλειά της- μπορεί να αναχθεί στην παράδοση της Πίνα Μπάους-μεταπλάθει αναμνήσεις και εμπειρίες. Με μια ματιά- σε πρώτη ανάγνωση- προκλητικά επιθετική, αμείλικτη και ειρωνική, στο βάθος όμως με συμπόνια, ευαισθησία και χιούμορ ασχολείται με τη σύγχρονη ανθρώπινη πραγματικότητα και τον παραλογισμό της καθημερινότητας δίνοντάς μας μια δυνατή, με έντονη σωματικότητα και ομορφιά, όπως περιγράφεται, χορογραφία.

Στην παράσταση, μαζί με τους οκτώ χορευτές της ομάδας της, πρωταγωνιστούν τόσο η σκιά και το φως όσο και η χρήση της κάμερας και η προβολή βίντεο που εστιάζουν σε λεπτομέρειες και αποκαλύπτουν συναισθήματα και αντιδράσεις ερμηνευτών και κοινού.

«Το «Υesterday» είναι, θα έλεγα, ένας τρόπος να δω τη μέχρι τώρα πορεία μας» λέει η Γιασμίν Βάρντιμον. «Ένα ταξίδι σε αναμνήσεις και σκηνές από προηγούμενα κομμάτια μου, συμπληρωμένα και με νέο υλικό ώστε να έχουμε ένα νέο έργο, κατάλληλο για να οριοθετήσουμε και να γιορτάσουμε τα δέκα χρόνια της ομάδας. Γι΄ αυτό δεν έχει ενιαία υπόθεση, αλλά πολλά και διαφορετικά επεισόδια τοποθετημένα σε συγκεκριμένους χώρους: ένα δικαστήριο ή ένα νοσοκομείο ή ένα πάρκο. Βέβαια ο βασικός χώρος είναι οι αναμνήσεις. Το έργο όπως και οι άλλες δουλειές μου είναι ο τρόπος που εγώ «επικοινωνώ» τις σκέψεις μου. Προσωπικές ή κοινωνικοπολιτικές. Πολλοί χαρακτηρίζουν τη δουλειά μου χοροθέατρο ή σωματικό θέατρο, αλλά για μένα είναι η τέχνη μου. Όπου, εκτός από τον χορό, χρησιμοποιώ πολλά και διαφορετικά κανάλια τα οποία, πολλές φορές, με φέρνουν κοντά σε καλλιτέχνες τόσο της visual art όσο και του θεάτρου. Τελικά, αυτό ακριβώς είναι σήμερα ο σύγχρονος χορός: περιλαμβάνει τόσους πολλούς και διαφορετικούς τρόπους έκφρασης…».

ΙΝFΟ

Στις 9, 10, 11 Ιανουαρίου, στις 20.30, στο Κέντρο Τεχνών του ΑCS (Γαρυττού 53, Χαλάνδρι, τηλ. 210-
63.93.341). Κατάλληλο για άτομα άνω των 14 ετών. Εισιτήρια: 30, (φοιτητικό)
15 ευρώ.

Υποδόριο χιούμορ

«Οξυδερκής παρατηρήτρια της ανθρώπινης συμπεριφοράς», όπως σημειώνεται, «η χορογράφος με ιδιαίτερη τόλμη έχει αναπτύξει το δικό της ύφος που χαρακτηρίζεται από λεπτομερειακή δυναμική κίνηση, υποδόριο χιούμορ και δραματικότητα σε συνδυασμό με τη χρήση κειμένου και πολυμέσων». Και «ένα αναπάντεχο ταξίδι σύγχρονου χορού σε απρόσμενους προορισμούς με ομορφιά, πάθος, ειρωνεία και πολύ ταλέντο» χαρακτηρίζεται η παράσταση «Υesterday»- υπογράφει τη σκηνοθεσία και τη χορογραφία της – που περιλαμβάνει αποσπάσματα από τις καλύτερες στιγμές της και νέες χορογραφίες, live multimedia και animation και πρωτοπαρουσιάστηκε τον περασμένο Σεπτέμβριο στην Αγγλία αποσπώντας εντυπωσιακές κριτικές, ενώ το 2009 θα περιοδεύσει σε Ευρώπη και Ασία.

«Ο αυτοσχεδιασμός είναι πολιτική κίνηση»

«Ο αυτοσχεδιασμός είναι πολιτική κίνηση»

Από το Βελεστίνο του 1797 στο Πολεμικό Μουσείο του 2008. Και από το «Θούριο» του Ρήγα Φεραίου στη «Χάρτα» του Κωνσταντίνου Μίχου και της ομάδας του. Μια παράσταση χορού, όπου δίπλα σε κοινά τραγούδια με διαφορετικές γλώσσες, αφηγήσεις γονιών των συμμετεχόντων Βαλκάνιων καλλιτεχνών, αποσπάσματα από μαθητικά βιβλία Ιστορίας, βρίσκουμε το κομμάτιασμα των σωμάτων που διατρέχει όλη την Ιστορία των Βαλκανίων, τη χαμένη πιθανότητα της αλληλοστήριξης. Μια παράσταση για την κοινή βαλκανική κουλτούρα, την ταυτότητα, την ιστορική μνήμη, την ονοματοθεσία, τους κοινούς χάρτες που όλο αλλάζουν.
  • Τι είναι «Η Χάρτα»;
Ενα έργο που εμπνέεται από τη «Χάρτα της Μεγάλης Ελλάδος» και το «Θούριο» του Ρήγα Βελεστινλή. Ενα καθαρά χορευτικό έργο για να εξετάσουμε τη δυνατότητα του χορού να εκφράσει σκέψεις, όπως τι είναι καταπίεση, πατρίδα, επανάσταση. Ενα έργο με σώματα που διαμελίζονται ή αλληλοϋποστηρίζονται, ένα έργο που ψάχνουμε να βρούμε πώς τραγουδιέται ο «Θούριος».
  • Συχνά εκθέτετε τις παραστάσεις σας σε δημόσιους χώρους. Γιατί αυτή τη φορά επιλέξατε το Πολεμικό Μουσείο;

Επιλέγω δημόσιους χώρους διότι με ενδιαφέρει πάρα πολύ το απλό κοινό που τυχαία παρευρίσκεται εκεί, αλλά και γιατί οι μεν θεατές θα κινητοποιήσουν τις δικές τους μνήμες, το δε σχόλιό μου θα εντυπωθεί και θα είναι τμήμα της αντίληψής τους όταν ξαναεπισκεφθούν το συγκεκριμένο χώρο. Οι άνθρωποι που ήρθαν στα υπόγεια κελιά των Γερμανών στην πλατεία Κοραή το 2005, όταν η Εθνική Ασφαλιστική τα άνοιξε για να κάνουμε την παράσταση «Ανάκριση», δεν είδαν απλά ένα έργο που αναπαριστούσε ανακριτικές μεθόδους, αλλά είμαι σίγουρος ότι το συνέδεσαν με την πραγματικότητα και την ιστορία τους, με το Γκουαντάναμο, αλλά και με τη Μακρόνησο. Το Πολεμικό Μουσείο είναι η πραγματικότητα που ζήσαμε στους αιώνες μετά τον Ρήγα Φεραίο. Ταυτόχρονα με όλες αυτές τις εικόνες θανάτου και αυτοθυσίας, μας υπενθυμίζει τι έγινε κατά τους επόμενους δύο αιώνες στα Βαλκάνια επειδή δεν πίστεψαν στο όνειρο του Ρήγα.

  • Πώς συνδέεται η «Χάρτα της Μεγάλης Ελλάδος» του Ρήγα Βελεστινλή με τη ρατσιστική ψυχολογική χαρτογράφηση των Βαλκανίων από τους σύγχρονους Ελληνες;

Λοιπόν, μιλάμε συνέχεια για ρατσιστές Ελληνες, καλά είναι τα αντιρατσιστικά ανακλαστικά αλλά οι λίγοι ρατσιστές που έχω γνωρίσει είναι ασήμαντοι. Με προβληματίζει περισσότερο ο ρατσισμός στις χώρες των Βαλκανίων, εκεί όπου οι άνθρωποι έχουν να επιλέξουν μόνο ανάμεσα στην αδιαφορία για τα πάντα προς όφελος της προσωπικής τους οικονομικής ανέλιξης και ένα μεγαλοϊδεατικό εθνικισμό.

  • Πώς ορίζεται η ταυτότητα του σύγχρονου Ελληνα;

Όταν θα πρωτοερχόταν η Ελένα Μέλνισα στην Αθήνα για να αρχίσουμε τις πρόβες, διάλεξα να έρθει κατευθείαν από το αεροδρόμιο στο Σύνταγμα την ώρα της πορείας του Πολυτεχνείου και μετά την πήγα απέναντι από την αμερικανική πρεσβεία. Έπιασα τον εαυτό μου καθώς στεκόμουν δίπλα της να είμαι σιωπηλά υπερήφανος. Σκέφτηκα ότι αυτό ήθελα να δει πρώτο από την Ελλάδα.

  • Μπορούμε να μιλάμε για ελληνική συλλογική ταυτότητα;

Πρόκειται για μια διαλεκτική διαδικασία σε συνεχή εξέλιξη. Υπενθυμίζω, πάντως, ότι όλοι συμμετέχουμε σε αυτήν, κανείς δεν είναι απ’ έξω. Όλοι είμαστε υπεύθυνοι για όσα συμβαίνουν στην Ελλάδα.

  • Τα τελευταία λόγια του Ρήγα Φεραίου φέρεται ότι ήταν: «Έχω σπείρει ένα σπόρο. Θα έρθει σύντομα εκείνη η στιγμή που η πατρίδα μου θα δρέψει τους καρπούς του». Έχει φτάσει, άραγε, αυτή η στιγμή; Τι καρπούς έχουμε δρέψει;

Το ενδιαφέρον με τον Ρήγα είναι ότι φαντάστηκε κάτι και με τη δύναμη της τέχνης του και μόνο συμμετείχε στη δημιουργία του έθνους μας. Όμως, το όνειρό του για τα Βαλκάνια και τη θέση μας σε αυτά φοβάμαι ότι πολιτικά το χάσαμε πριν από περίπου δεκαπέντε χρόνια.

  • Οι παραστάσεις σας έχουν πάντα σαφές και έντονο πολιτικό statement. Ποια η στάση σας, ως πολίτης και καλλιτέχνης, στην κάθε λογής εξουσία, συμπεριλαμβανομένης και της εξουσίας που ασκείτε κι εσείς στους χορευτές σας ως χορογράφος;

Κάποτε ένας συνάδελφος, προβεβλημένος χορογράφος, με επέκρινε ότι δεν επιτρέπεται με τα έργα μου να συμπεριφέρομαι σαν να είμαι ένα είδος μυστικού πράκτορα που διεισδύει μέσα στο σύστημα και ότι πρέπει να σέβομαι και να ανταποδίδω στην εξουσία. Δεν του απάντησα γιατί πολύ μου άρεσε αυτή η εικόνα.

Η σχέση μου με τους χορευτές μου, στις καλές μας στιγμές είναι σαν ενός τζαζ γκρουπ, θα έλεγα σαν του Tσαρλς Μίνγκους. Στις κακές μας στιγμές σαν μιας ομάδας αναρχικών στον εμφύλιο της Ισπανίας, που πρέπει συνέχεια να ψηφίζουν πώς θα πολεμήσουν και τελικά νικούν οι Φρανκιστές.
Πολλοί άνθρωποι θεωρούν ότι ο αυτοσχεδιασμός είναι ένα είδος παραίτησης ή τεμπελιάς του δημιουργού. Κανένας δεν πρόσεξε ότι στην Ελλάδα αυτοί που σπουδάσαμε χορογραφία πραγματικά, και όχι μία ώρα την εβδομάδα σε κάποιο πανεπιστήμιο της Αγγλίας, επιλέξαμε να δημιουργούμε έργα αυτοσχεδιαστικά. Ο αυτοσχεδιασμός είναι καθαρά πολιτική κίνηση, όπου προτρέπω τους χορευτές μου να εμφανιστούν οι ίδιοι με τις ιδέες τους, να με αναιρέσουν και να μην είναι εικόνες μου. Τα έργα μου είναι αποτελέσματα της συνάντησής μας στο πεδίο που εγώ απλά επιλέγω. Περισσότερο από κάθε άλλο έργο μου η «Χάρτα» είναι δημιουργία των χορευτών. Είχαν διαφωνίες ή αδιαφορούσαν για πολλά πράγματα που με συγκινούν. Ομως, έμεινα πιστός στην τακτική μου. Το έργο σχηματίστηκε μέσα από τις λέξεις που τους έδινα ή διάλεγαν από το «Θούριο». Τα ρήματα, τα μέρη του σώματος, οι εικόνες ήταν οι στόχοι τους οποίους πρότεινα να σωματοποιήσουν με το δικό τους τρόπο, τους έβαζα να αλληλοσχολιάζουν τους αυτοσχεδιασμούς τους. Μόνο ότι χορεύω εγώ είναι απόλυτα προσωπικό.

  • Από την εποχή του Ρήγα Φεραίου έως σήμερα το αίτημα για Επανάσταση – Παιδεία – Ελευθερία ακούγεται συχνά στις πορείες και τις διαδηλώσεις: Τετριμμένο κλισέ ή απαραίτητες συνθήκες για την περίφημη εξέλιξη του είδους σε ατομικό και συλλογικό επίπεδο;
Ξέρεις πόσες άλλες λέξεις-αιτήματα υπάρχουν μέσα στο «Θούριο» που η αδυναμία μας να τα πραγματοποιήσουμε κάνει να τα αποκαλούμε κλισέ; Θυμίζω σε κάθε Ελληνα πολιτικό που μόλις εκλέγεται ο Αμερικανός πρόεδρος σπεύδει στην Ουάσιγκτον, ότι ο Ρήγας ήταν ο πρώτος που μιλούσε για αγώνα ανεξαρτησίας χωρίς ξένες παρεμβάσεις, μιλάει για «αράπηδες και άσπρους» που πολεμούν μαζί, μιλάει για «χριστιανούς και Τούρκους που σκληρά τους τυραννούν», στοχεύει συνέχεια το άδικο και συνεχώς ζητεί «ο νόμος να είναι ο μόνος οδηγός». Μιλάει, κυρίως, για τη δύναμη της μόρφωσης. Θέλεις να μιλήσουμε για την κατάσταση στο πανεπιστήμιο και στο γυμνάσιο όπου διδάσκω; Μη διανοηθεί κανένας από τους αναγνώστες σου όταν βλέπει στην τηλεόραση πορείες φοιτητών να είναι επικριτικός, αλλά και συγχρόνως να διεκδικεί να λέγεται απόγονος του Ρήγα Βελεστινλή.
info:
«Η Χάρτα»
ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ, Βασ. Σοφίας & Ριζάρη 2, τηλ.: 210 7215035, 210 7244464, 210 7290543-4. Παραστάσεις: Σάβ. 6/12 & Κυρ 7/12 στις 14:00. Είσοδος ελεύθερη.
(Μετά την Αθήνα, η παράσταση θα συνεχίσει ως work in progress και στις άλλες βαλκανικές πρωτεύουσες)
Χορογράφος: Κωνσταντίνος Μίχος.
Μουσική: Svetlana Spajic (Σερβία).
Ιστορικός σύμβουλος-Επιστημονική Εταιρεία Μελέτης Φερών-Βελεστίνου-Ρήγα: Δημήτρης Καραμπερόπουλος.
Χορεύουν: Μαρκέλλα Mανωλιάδη, Αλτίν Χούτα, Ειρήνη Kουρούβανη, Ελένα Μέλνισα, Κώστας Tσιούκας, Στέφαν Στέρεβ, Παναγιώτης Ανδρονικίδης, Χριστίνα Βασιλίου, Μαρία Φουντούλη.

Από την Ιωάννα Μπλάτσου, ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ / AGENDA, Σάββατο, 06.12.08

Η πορεία του Ελληνικού Χοροδράματος ως Φοίνιξ Αναγεννώμενος

Του Ανδρεα Ρικακη, Η Καθημερινή, Παρασκευή, 5 Δεκεμβρίου 2008

Πράγματι, η πορεία του Ελληνικού Χοροδράματος τα τελευταία χρόνια μου θυμίζει εκείνη της Ελλάδας που «μόνο λίγο καιρό ξαποσταίνει και ξανά προς τη δόξα τραβά». Αυτό έγινε αντιληπτό στο Θέατρο Κολλεγίου Αθηνών (17/10) και αν το αναγεννημένο συγκρότημα δεν «τραβά προς τη δόξα», σίγουρα φάνηκε ότι ορθώθηκε υπερήφανα στα πόδια του καθώς αναβίωσε εξαιρετικά δύο χορογραφίες ιστορικές της μεγάλης κυρίας του ελληνικού χορού που υπήρξε η Ραλλού Μάνου. Παράλληλα πραγματοποίησε μια παραγγελία σε νέα χορογράφο που αποδείχτηκε θετική. Νέο αίμα, λοιπόν, και στη σκηνή οι περισσότεροι χορευτές προέρχονταν από τη Σχολή Χορού «Ραλλού Μάνου» και αυτό είναι πολύ σοβαρό για ένα συγκρότημα ή μία ομάδα: η Σχολή πίσω από την παράσταση, η παιδεία πριν από τη χορογραφία, τα στελέχη έτοιμα να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις του εκάστοτε ρεπερτορίου.

Οχι ότι όλα ήταν ιδανικά σε αυτό το τρίπτυχο που επελέγη. Η έλλειψη ανδρών χορευτών υπήρξε εμφανής. Τους αποζητούσε ο «Οιδίπους Ανθρωπος» του Γ. Κουρουπού, τους χρειάζονταν τα «Πιθοπρακτά» του Ι. Ξενάκη, τους απαιτούσε το «Ιδιό-ρυθμον» των Sancho 003. Τα δύο παλικάρια που εμφανίστηκαν με την «ομάδα» υπήρξαν ικανοποιητικά. Εξοχος σολίστ ο Μ. Κοπανάκης από τη Σχολή Μπαλέτου της ΕΛΣ, αλλά και μουσικός! Πώς και ξέφυγε από το Μπαλέτο της ΕΛΣ; Ομως «άκουσε» τον Ξενάκη με πεπειραμένο αυτί. Αποκάλυψη ο άλλος σολίστ Γ. Κοτσιφάκης. Από πού μας προέκυψε; Εδώ μοιάζει να έχουμε ένα αστέρι με μεγάλο μέλλον. Γιώργο, περιμένουμε.

Το «Ιδιό-ρυθμον» της Μπ. Δραμιτσιώτη υπήρξε μια ικανοποιητική πρώτη μεγάλη έξοδος αυτού του στελέχους της sine qua non. Και ας επέπεσε, η Μπέττυ, στο σφάλμα της διάρκειας. Και ας χειρίστηκε -κατ’ ανάγκην; – πλειστάκις τις γυναίκες σε θέσεις ανδρών (porteurs, partenaires) και ας μην κολάκευαν τα κοστούμια (Γ. Δαφνή). Η μουσική που έπαιξαν και ζωντανά επί σκηνής οι Φ. Σιώτας και Κ. Παντέλης ήταν γοητευτικά απορροφητική, η χορογραφία φρέσκια και πρωτότυπη, η εκτέλεση έξοχη, όπως εξάλλου και σε όλο το τρίπτυχο. Μαζί οι φωτισμοί του πάντα μάγιστρου Φ. Κουτσαφτή.

Τα «Πιθοπρακτά» παραμένουν έργο διεθνούς βεληνεκούς, η αναβίωση της Β. Μωραγέμου με προσοχή στη λεπτομέρεια. Μπράβο! Δεν φανταζόμουν ότι ο «Οιδίπους Ανθρωπος» θα άντεχε τόσο καλά στον χρόνο. Μουσική, χορογραφία και η «αναδόμηση» της Α. Καζούρη πιστοποίησαν ότι το έργο είναι πια κλασικό. Υποκλινόμαστε. Και… περιμένουμε.

Επιχορηγήσεις για το Χορό

Από το Εθνικό Κέντρο Θεάτρου και Χορού ανακοινώνεται ότι οι αιτήσεις επιχορηγήσεων της Χορευτικής Περιόδου 2007 – 2008 μπορούν να κατατεθούν στο Ε.ΚΕ.ΘΕ.Χ. μέχρι τις 12 Μαΐου.

Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επικοινωνήσουν με τα γραφεία του Ε.ΚΕ.ΘΕ.Χ., στον τηλεφωνικό αριθμό 210 3307 700.

Marius Ivanovich Petipa: το Μπαλέτο!

441px-marius_ivanovich_petipa_-feb_14_1898.jpg

Marius Ivanovich Petipa (ru. Мариус Иванович Петипа). Γεννήθηκε ως Victor Marius Alphonse Petipa στις 11 Μαρτίου 1818 στη Μασσαλία και πέθανε στις 14 Ιουλίου 1910 στο Gurzuf της Κριμαίας στην τότε ρωσική αυτοκρατορία – σήμερα το μέρος αυτό είναι στην Ουκρανία. Ο Πετιπά ήταν χορευτής μπαλέτου, δάσκαλος, και χορογράφος. Συχνά του δόθηκε ο τίτλος του «Πατέρα όλου του μπαλέτου», και αναφέρεται σχεδόν ομόφωνα ότι είναι αυτός που άσκησε τεράστια επίδραση στους καλλιτέχνες του κλασικού μπαλέτου – μεταξύ αυτών είναι και ο George Balanchine, που ανέφερε τον Petipa ως αρχική επιρροή του.

Ο Petipa σημειώνεται εξίσου για τα μπαλέτα που δημιούργησε, μερικά από τα οποία έχουν επιζήσει μέχρι σήμερα είτε πρωτότυπα, είτε είναι εμπνευσμένα από αυτά του δημιουργού – The Pharaohs Daughter (1862), Don Quixote (1869), La Bayadère (1877), The Talisman (1889), The Sleeping Beauty (1890), The Nutcracker (1892), The Awakening of Flora (1894), The Cavalry Halt (1896), Raymonda (1898), και Harlequins Millions (1900). Πολλά από τα έργα του θεωρούνται σήμερα ακρογωνιαίοι λίθοι του κλασικού ρεπερτορίου μπαλέτου.