Category Archives: Hijab Frappe

Η μαντίλα στο μπλέντερ του θεάτρου

  • Δεκαπέντε γυναίκες, Ελληνίδες και μετανάστριες, χριστιανές και μουσουλμάνες, με τη βοήθεια της Ιρανής σκηνοθέτριας Σερίν Γιουσεφιάν Μαανιάν ετοίμασαν την παράσταση «Hijab Frappe». Βασικό ερώτημά της: Οποια φορά μαντίλα είναι καταπιεσμένη και όποια δεν φορά ελεύθερη;

Η Σερίν Γιουσεφιάν Μαανιάν φόρεσε μαντίλα και βγήκε βόλτα στην Αθήνα για να τσεκάρει τις αντιδράσεις του κόσμου. «Υπάρχει προκατάληψη και φόβος», λέει

Η Σερίν Γιουσεφιάν Μαανιάν φόρεσε μαντίλα και βγήκε βόλτα στην Αθήνα για να τσεκάρει τις αντιδράσεις του κόσμου. «Υπάρχει προκατάληψη και φόβος», λέει

  • Η Ατζαντέ είναι μετανάστρια που ήρθε πρόσφατα από το Ιράν. Η Μαίρη είναι Ελληνίδα χριστιανή ορθόδοξη, μητέρα δύο παιδιών. Και η Αννα, μια Ελληνίδα που ασπάστηκε το Ισλάμ. Ζουν και οι τρεις στην Αθήνα. Τι γίνεται όταν συναντιούνται; Η απάντηση δίνεται στην παράσταση «Hijab Frappe», που θα δοθεί απόψε και για τέσσερις βραδιές (έως την Κυριακή) στο θέατρο Αλεκτον.
  • Η παράσταση προέκυψε μέσα από τα εργαστήρια του προγράμματος ReconArt «Συμφιλίωση μέσα από την τέχνη: αντιλήψεις για τη μουσουλμανική μαντίλα». Δεκαπέντε γυναίκες, από 14 έως 60 ετών, μουσουλμάνες και μη, συναντιούνταν κάθε εβδομάδα για έξι μήνες και με τη βοήθεια της σκηνοθέτριας- εμψυχώτριας Σερίν Γιουσεφιάν Μαανιάν συζητούσαν και αυτοσχεδίαζαν. Βασικό θέμα τους η πρακτική της μουσουλμανικής μαντίλας (χιτζάμπ), θέμα που βρίσκεται στο επίκεντρο διαμάχης στην Ευρώπη και έχει εγείρει πλήθος συζητήσεων. Συμμετείχαν γυναίκες από Ελλάδα, Τουρκία, Πακιστάν, Ιράν, Μαρόκο, Αφγανιστάν, Υεμένη και Αγγλία.
  • Η συζήτηση δεν άργησε να επεκταθεί και σε άλλα ζητήματα, όπως αυτό της πίστης και της ταυτότητας εν γένει. «Τι σημαίνει πίστη για εμένα; Πώς τη δείχνω; Ποιος είναι ο Θεός μου; Ο Αλλάχ σου είναι ίδιος με το δικό μου Θεό ή είναι άλλος Θεός; Τι σημαίνει προσευχή για σένα; Η θρησκεία πρέπει να υπαγορεύει τους νόμους μιας χώρας; Τι συνιστά την ταυτότητά μας; Απ’ όλες τις ταυτότητες που έχω ποια είναι η πιο σημαντική; Αυτή της γυναίκας; Της Ελληνίδας; Της μητέρας;», είναι μερικά από τα ερωτήματα που τέθηκαν στις συμμετέχουσες.

Η ακτιβίστρια και σκηνοθέτρια του προγράμματος Σερίν Γιουσεφιάν Μαανιάν δεν έχει πάει ποτέ στην πατρίδα της, το Ιράν, για θρησκευτικούς λόγους

Η ακτιβίστρια και σκηνοθέτρια του προγράμματος Σερίν Γιουσεφιάν Μαανιάν δεν έχει πάει ποτέ στην πατρίδα της, το Ιράν, για θρησκευτικούς λόγους

  • Εκαναν και ένα πείραμα. Δέκα από αυτές φορώντας μαντίλα και τσαντόρ έκαναν μια βόλτα στο κέντρο της Αθήνας. Ξεκίνησαν από το μετρό, κατέβηκαν στο Σύνταγμα, φωτογραφήθηκαν στον Αγνωστο Στρατιώτη και κατέληξαν να πίνουν καφέ στο Κολωνάκι. «Το πείραμα είχε δύο στόχους. Αφ’ ενός να μπούμε στη θέση αυτών των γυναικών και να δούμε πώς νιώθουν, και από την άλλη να ελέγξουμε και τις αντιδράσεις του κόσμου απέναντί τους», μας εξηγεί η Σερίν Γιουσεφιάν Μαανιάν σε άπταιστα ελληνικά. Τα αποτελέσματα ήταν άλλα περισσότερο και άλλα λιγότερο αναμενόμενα.
  • «Υπάρχει μεγάλη προκατάληψη και φόβος», τονίζει η Σερίν. Αυτές ακριβώς τις προκαταλήψεις στοχεύει να εξαλείψει το πρόγραμμα που ταυτόχρονα πραγματοποιήθηκε στην Ιταλία και τη Βουλγαρία. Το «Hijab Frappe», πάντως, δεν παίρνει μια συγκεκριμένη θέση. Περιορίζεται στο να θέτει ερωτήματα.
  • «Για παράδειγμα: «Ισχύει πάντα το «όποιος φορά μαντίλα είναι καταπιεσμένος, όποιος δεν φορά είναι ελεύθερος;»; Μήπως τελικά τα πράγματα δεν είναι πάντα τόσο ξεκάθαρα;», λέει η Σερίν και συμπληρώνει: «Θέλουμε να δείξουμε και τις δύο απόψεις γιατί και οι δύο υπήρχαν στην ομάδα».

Κλειδί, πάντως, του έργου συνιστά το τελικό ερώτημα: «Μπορούμε να έχουμε μια πολυπολιτισμική- πολυθρησκευτική κοινωνία εδώ στην Ελλάδα; Υπάρχει μια θέση για τις γυναίκες που φορούν μαντίλα ή δεν θέλουμε να δείχνουν τη θρησκεία τους;». Η φιλία που δημιουργήθηκε ανάμεσα στις γυναίκες είναι, ίσως, το σημαντικότερο αποτέλεσμα του προγράμματος, όπως λέει η Σερίν.

Γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Αγγλία και ζει στην Ελλάδα τα τελευταία 12 χρόνια. Δεν έχει πάει ποτέ στο Ιράν, τη χώρα καταγωγής της, επειδή εκεί οι πιστοί της θρησκείας της (μπαχάι) είναι υπό διωγμόν. Ταξιδεύει, όμως, συχνά είτε λόγω του θεάτρου είτε επειδή συμμετέχει σε δράσεις διαφόρων ΜΚΟ.

«Δεν μπορούμε να λύσουμε όλα τα προβλήματα μέσω του θεάτρου», λέει. «Μπορούμε όμως να δώσουμε την αφορμή για να ξεκινήσει ένας διαθρησκευτικός διάλογος. Για την Ελλάδα αυτό σημαίνει ότι τα τελευταία χρόνια μιλάμε λίγο στους εβραίους και λίγο στους μουσουλμάνους. Στο σχολείο μου στην Αγγλία διδασκόμασταν επίσημα έξι ή επτά θρησκείες».

Το «Hijab Frappe» αφιερώνεται στην Ταχιρίν, ποιήτρια και μυστικίστρια του 19ου αιώνα, που ήρθε σε ρήξη με τον θρησκευτικό φονταμενταλισμό του Ιράν και παρουσιάστηκε στο κοινό χωρίς μαντίλα. Λίγο πριν από την εκτέλεσή της είπε: «Μπορείτε να σκοτώσετε εμένα… αλλά δεν μπορείτε να σταματήσετε τη χειραφέτηση των γυναικών».

* Οι θεατρικές παραστάσεις της Ιταλίας και της Βουλγαρίας θα παρουσιαστούν στο διήμερο πολυεθνικό φεστιβάλ στις 15 και 16 Μαΐου στην Αθηναΐδα. Περιλαμβάνει επίσης συνέδριο αλλά και μια εικαστική έκθεση. (www.reconcart.eu) *