Category Archives: Οπερα

Ένας άντρας για όλες σε μία… βίλα στην Κηφισιά

Μετά την ολοκλήρωση του κύκλου σπουδών τους, οι επτά σπουδαστές του Όπερα Στούντιο της ΕΛΣ, παρουσιάζουν στις 1 και 2 Ιουνίου στο θέατρο Ολύμπια την κωμική όπερα του Μπαλντασσάρε Γκαλούππι «Ένας άντρας για όλες».

Ένας άντρας για όλες σε μία... βίλα στην Κηφισιά

Μετά την ολοκλήρωση του κύκλου σπουδών τους, οι επτά σπουδαστές του Όπερα Στούντιο της ΕΛΣ, παρουσιάζουν στις 1 και 2 Ιουνίου στο θέατρο Ολύμπια την κωμική όπερα του Μπαλντασσάρε Γκαλούππι «Ένας άντρας για όλες».

Πρόκειται για μια κωμωδία χαρακτήρων, στην οποία μετά από παρεξηγήσεις, παράνομους έρωτες και χωρισμούς έρχεται το happy end που βρίσκει όλους τους ήρωες ευτυχισμένους και χαμογελαστούς. Η σκηνοθέτις Αγγέλα -Κλεοπάτρα Σαρόγλου τοποθετεί τη δράση σε μια βίλα στην Κηφισιά, στις αρχές της δεκαετίας του ’60 και παρουσιάζει το έργο σαν ταινία του ασπρόμαυρου ελληνικού κινηματογράφου. Συνέχεια

Advertisements

Τραβιάτα και Κάρμεν σε ρυθμούς της τζαζ

  • Η «Οpera Chaotique», μπάντα με στοιχεία Tiger Lillies, Μόντι Πάιθον και Γούντι Αλεν

Της Γιωτας Συκκα, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 20/5/2012

Δημιουργήθηκαν πριν από ένα χρόνο. Ο ένας, ο Γιώργος Τζιουβάρας, είναι τραγουδιστής της όπερας, πιανίστας και συνθέτης, ενώ ο Χρήστος Koυτσογιάννης συστήνεται ως κλασικός τζαζ μπλουζ ντράμερ. Τους ένωσε το χιούμορ και η επιθυμία να κάνουν κάτι διαφορετικό. Και έδρασαν άμεσα. «Οpera Chaotique» ονόμασαν το ντουέτο τους. «Χαοτική όπερα» με κωμικά στοιχεία, ισχυρές δόσεις τζαζ και λυρικού τραγουδιού σε συνδυασμό με αυτοσχεδιασμούς είναι όσα χαρακτηρίζουν τις παραστάσεις τους. Σε ατμόσφαιρα καμπαρέ και ηχοχρώματα Νέας Ορλεάνης, οι δύο πρωταγωνιστές ενώνουν τις προτιμήσεις και τις εμπειρίες τους σε ένα εκρηκτικό σόου.

Η πρώτη παράσταση που έδωσαν δεν ήταν στην Αθήνα αλλά στο Βερολίνο, σε άπταιστα αγγλικά, μπροστά σε ένα πολυπολιτισμικό κοινό. Η μία εβδομάδα έγινε δύο, μετά τρεις και ύστερα έφτασαν ώς το Βελιγράδι και τη Βαρκελώνη, πριν επιστρέψουν με ψηλά το ηθικό στη βάση τους. Τώρα ετοιμάζονται για το Λονδίνο, το φθινόπωρο περιοδεία στην Πορτογαλία, ύστερα στο Παρίσι, ενώ το καλοκαίρι θα τους συναντήσουμε σε όλη τη χώρα.

«Ενώσαμε ό, τι εκφράζει τον καθένα μας. Την όπερα με κάποια altermative στοιχεία», λέει ο Γιώργος Τζιουβάρας, τονίζοντας πως και οι δυο τους είχαν άλλες διαδρομές. Από τη Λεπτοκαρυά Πιερίας εκείνος, στη Θεσσαλονίκη σπούδασε κλασικό τραγούδι, όπερα και μελοδραματική. Γύρω στα 20 συνεργάστηκε με συμφωνικές ορχήστρες των Βουδαπέστης, Βελιγραδίου, Βουκουρεστίου, Ερεβάν και Ρώμης, ενώ έχει τραγουδήσει δίπλα στη σοπράνο Cheryl Styder κ. ά.

«Είχα έναν καλό δάσκαλο στην Κατερίνη, ο οποίος με ώθησε στην όπερα. Στην επαρχία είναι πράγματι δύσκολο να ασχοληθείς με αυτό το είδος». Η μητέρα του, που της άρεσε η κλασική, έβαλε το λιθαράκι της όπως και ο πατέρας του, αλουμινοκατασκευαστής που έφτιαχνε γλυπτά από σίδερο και λαμαρίνα, οι οποίοι τον έτρεχαν όπως λέει: «Στα γύρω χωριά για να μάθω πιάνο από τα πέντε μου». Στο σχολείο τα κατάφερνε, «γιατί είχα καλή μνήμη», και όταν τελείωσε, έδωσε στο Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης στοχεύοντας στο τμήμα της όπερας. Η πρώτη του εμφάνιση ήταν στον «Κουρέα της Σεβίλλης» ως χορωδός, γι’ αυτό τώρα που παίζει τον πρωταγωνιστικό ρόλο στο Δημοτικό Ωδείο Λάρισας, όπου τον βρήκαμε, νιώθει συγκινημένος. Συνέχεια

Διαμάντια και Περλ

  • Στην Κίνα η πιο θεαματική όπερα στον κόσμο
  • Της ΦΩΤΕΙΝΗΣ ΜΠΑΡΚΑ, Ελευθεροτυπία, Σάββατο 19 Μαρτίου 2011
  • Το πιο θεαματικό κτήριο όπερας στον κόσμο μόλις άνοιξε στην πόλη Γκουανγκζού (Guangzhou) της Κίνας, πολύ κοντά στο Χονγκ Κονγκ. Δημιούργημα της 60χρονης Βρετανοϊρακινής αρχιτεκτόνισσας Ζάχα Χαντίντ, φιλοδοξεί να υπερκεράσει τη διάσημη όπερα του Σίδνεϊ.
Σαν δύο τεράστια βότσαλα, που ξεβράστηκαν στις όχθες του ποταμού Περλ, μοιάζουν τα κτήρια της νέας όπερας
Τα δύο κτήριά της μοιάζουν σαν τεράστια βότσαλα που ξεβράστηκαν στις όχθες του ποταμού Περλ, πάνω στον οποίο στέκεται η πόλη. Το τραχύ σχήμα τους περιβάλλεται από τεράστια τρίγωνα από γρανίτη, με γυάλινες προεξοχές. Το ένα βότσαλο στεγάζει αμφιθέατρο 1.800 θέσεων, ενώ το μικρότερο, τους πολλαπλούς χώρους προβών, παραστάσεων κ.ά.
Οι Κινέζοι σκέφτηκαν την όπερα ήδη από το 1993, όταν ο δήμαρχος Λιν Σουσέν συνέλαβε την ιδέα ενός εμπορικού και πολιτιστικού κέντρου δίπλα στο ποτάμι. Στη νέα πόλη, που ήδη μεγαλουργεί στο δέλτα του ποταμού, ετοιμάζονται να παραδοθούν μια βιβλιοθήκη και ένα μουσείο σε απόσταση αναπνοής από τη νέα όπερα. Στους γύρω ουρανοξύστες εδρεύουν διεθνείς χρηματοοικονομικές εταιρείες. Αν κάποτε αναρωτιόμασταν πώς θα μπορούσε να είναι η πόλη του μέλλοντος, η ραγδαία αναπτυσσόμενη Γκουανγκζού δίνει όλες τις απαντήσεις.

 

 

«Οταν την επισκέφτηκα πρώτη φορά το 1981 έμοιαζε τόσο σκληρή και βλοσυρή, όλοι ήταν ντυμένοι με τη φόρμα του προέδρου Μάο», θυμάται η Χαντίντ, βραβευμένη ήδη με το κορυφαίο βραβείο Pritzker Αρχιτεκτονικής. «Μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του ’90 όλα άλλαξαν. Ομως και πάλι εδώ που στεκόμαστε τώρα (σ.σ. στο φουαγέ της όπερας) υπήρχαν μόνο χωράφια».

 

 

Η όπερα των 70.000 τ.μ. χρειάστηκε πέντε χρόνια για να ολοκληρωθεί. Οι απαιτήσεις του οικοδομήματος προκαλούσαν όχι μόνο τους νόμους της συμβατικής γεωμετρίας, αλλά και της ίδιας της βαρύτητας. Το μεγάλο κτήριο μοιάζει με έναν τεράστιο ιστό αράχνης που στέκεται όρθιος και τεντώνεται σε διαφορετικές κατευθύνσεις. Ενας από τους αρχιτέκτονες της ομάδας της, ο Σάιμον Γου, δείχνει με περηφάνια τους ατσάλινους συνδέσμους που το κρατούν όρθιο. Μοιάζουν με αστέρια και χυτεύτηκαν στη Σανγκάη (σε παραδοσιακό χυτήριο) με τον τρόπο που κατασκεύαζαν τις μεσαιωνικές καμπάνες.

 

 

Πουθενά δεν θα βρεις μια ευθεία γραμμή. Οι λευκές σκάλες, που οδηγούν στο θέατρο, γέρνουν και περιστρέφονται τόσο θεαματικά ώστε οι θεατές τις εγκαταλείπουν με βαριά καρδιά για τις θέσεις τους. Το αμφιθέατρο (στα απαλά χρώματα του χρυσού) όσο ασύμμετρο είναι άλλο τόσο τέλεια ακουστική έχει. Μοιάζει με το άνοιγμα ενός σπηλαίου ή το ορθάνοιχτο στόμα ενός καρχαρία τοποθετημένο κάτω από μια πλειάδα φωτεινών σποτ. Υπεύθυνος για την ακουστική του ήταν ο Χάρολντ Μάρσαλ από τη Νέα Ζηλανδία, αυθεντία στο είδος. «Υπάρχουν ελάχιστα ασύμμετρα αμφιθέατρα στον κόσμο. Η πρόκληση είναι αναμφισβήτητα μεγάλη, οι δυνατότητες όμως σε τέτοιες αίθουσες πολλαπλάσιες και το αποτέλεσμα εξαιρετικό», λέει.

 

 

Την όπερα εγκαινίασε επίσημα στις 26 Φεβρουαρίου η βρετανική χορευτική ομάδα του Ακραμ Καν με το έργο «Vertical Road». Ηδη όμως από τον περασμένο Μάιο φιλοξενούσε παραστάσεις. Του χρόνου θα παρουσιάσει κινεζικές εκδοχές διάσημων μιούζικαλ, όπως οι «Γάτες» και το «Μάμα Μία». Στόχος είναι να αποφύγουν τον «ελιτισμό» και να διατηρήσουν τις πόρτες ανοιχτές. Μαθητές και επαγγελματίες μουσικοί και χορευτές βρήκαν στέγη για τις πρόβες τους στις εντυπωσιακές αίθουσες γεμάτες καθρέφτες κάτω από κυματιστά ταβάνια, που θυμίζουν υποβρύχιες σπηλιές για οστρακοειδή.
Την όπερα αγκάλιασαν και οι πολίτες. Στο εξωτερικό της ο κόσμος κάνει περίπατο, μικρά αγόρια τρέχουν και γλιστρούν στις κεκλιμένες επιφάνειες με τα ποδήλατά τους. Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία όμως ότι κλέβει την παράσταση το βράδυ, όταν το εσωτερικό της φωτίζεται και τα φουαγέ της γεμίζουν κόσμο. Το κόστος υπολογίζεται στα 130 εκατομμύρια λίρες. *

Η όπερα της αρετής και της λαγνείας


Της ΜΑΤΟΥΛΑΣ ΚΟΥΣΤΕΝΗ

Ενας άντρας που διχάζεται μεταξύ σωστού και λάθους, που ταλαντεύεται ανάμεσα στο συμβατό και το παράνομο. Την ηδονή και το πρέπον. Ενας καθόλου δοτικός τύπος, ένας αλαζόνας καλλιτέχνης, που αρέσκεται να τον θαυμάζουν. Αυτός είναι ο «Τανχόιζερ», ήρωας της ομώνυμης όπερας του Ρίχαρντ Βάγκνερ, που ανεβαίνει το ερχόμενο Σάββατο στη Λυρική Σκηνή, σχεδόν τέσσερις δεκαετίες από το τελευταίο ανέβασμά της.

Η εντυπωσιακή παραγωγή που παρουσιάστηκε στην Οπερα του Σαν Φρανσίσκο ανεβαίνει σε σκηνοθεσία του Γκράχαμ Βικ, μουσική διεύθυνση Φιλίπ Ογκέν και πρωταγωνιστή έναν εξαίρετο τενόρο που θεωρείται αυθεντία στον ομώνυμο ρόλο. «Τον έχω ερμηνεύσει δεκάδες φορές σε θέατρα όλου του κόσμου και κάθε φορά νιώθω την ίδια μαγεία» λέει ο Τζον Τριλέβεν, που εδώ και μερικές εβδομάδες προετοιμάζεται στην Αθήνα. «Είναι ένας από τους δυσκολότερους ρόλους του κλασικού ρεπερτορίου κι αυτό είναι ένα από τα πολλά στοιχεία που τον κάνουν ελκυστικό. Αλλωστε είναι από τις πρώτες όπερες που άκουσα στη ζωή μου, πολύ πριν αποφασίσω να ασχοληθώ με το λυρικό τραγούδι. Και μη φανταστείτε ότι προέρχομαι από μουσική οικογένεια: η μητέρα μου ήταν κομμώτρια και ο πατέρας μου ψαράς. Ακόμα και αυτό αποδεικνύει ότι είναι αδύνατον να μη γοητευθείς από τον Βάγκνερ, όσο λίγη σχέση κι αν έχεις με την κλασική».

Μεγάλη ρομαντική όπερα σε τρεις πράξεις, ο «Τανχόιζερ» βασίζεται σε ποιητικό κείμενο που έγραψε ο ίδιος ο Βάγκνερ. Πρώτη φορά παρουσιάστηκε στη Δρέσδη στις 19 Οκτωβρίου 1845 και τις παραστάσεις τότε είχε διευθύνει ο συνθέτης. Στην Ελλάδα παρουσιάστηκε από τη Λυρική Σκηνή σε πανελλήνια πρώτη το 1962. Η υπόθεση αφορά τον ομώνυμο ιππότη, που αδυνατεί να διαλέξει ανάμεσα στον κόσμο της ηδονής που του υπόσχεται η Αφροδίτη και στην αγνή, πνευματική αγάπη της Ελισάβετ. Σε έναν διαγωνισμό ερωτικής ποίησης υπερασπίζεται δημοσίως τον κόσμο της Αφροδίτης και όλοι θεωρούν ότι προσβάλλει τα ήθη. Μέχρι που ο πάπας του λέει πως θα συγχωρεθεί μόνον εάν ανθίσει η ράβδος του. Η Ελισάβετ, παρ’ ότι την έχει προδώσει, θυσιάζεται προσευχόμενη για τη συγχώρεσή του. Η ράβδος ανθίζει, ο Τανχόιζερ ζει, αφού, όμως, η Ελισάβετ έχει χάσει τη ζωή της.

«Ετσι είναι ο Τανχόιζερ: μονίμως ανικανοποίητος. Δεν θα άντεχε να ζει ούτε λεπτό αν αντιλαμβανόταν ότι δεν έχει την αποδοχή της κοινωνίας. Δεν είναι κακός. Είναι απλώς ένας άνθρωπος, όπως και πολλοί γύρω μας, που δυσκολεύεται να ανταποκριθεί σε διλήμματα» λέει ο Τ. Τριλέβεν.

Αυτή τη φορά, πάντως, ο Γκράχαμ Βικ δεν πρόκειται να μας εκπλήξει: στην παράστασή του δεν έχει μεταφέρει τις εποχές -όπως μας έχει συνηθίσει-, δεν έχει μοντερνισμούς και παράτολμες αποκλίσεις από το κείμενο. «Παραμένουμε πολύ πιστοί στο κλίμα και την ατμόσφαιρα του Βάγκνερ: όλα αφορούν τη μεσαιωνική εποχή» παραδέχεται ο Τ. Τριλέβεν.

«Παρ’ όλα αυτά θα δείτε μια από τις εντυπωσιακότερες παραστάσεις των τελευταίων ετών». Δεν έχει άδικο. Τα κοστούμια είναι εξαιρετικά περίτεχνα, πλούσια και με πολλές λεπτομέρειες στο ράψιμό τους. Για να τα φορέσουν οι ερμηνευτές απαιτούνται σχεδόν 20 λεπτά. Ομως το θέαμα δεν περιορίζεται στα κοστούμια: στην παράσταση παίρνει μέρος ένα ζωντανό άλογο, ενώ, για να φανεί ο «πύρινος κλοιός» στον οποίο έχει εγκλωβιστεί ο Τανχόιζερ, θα δούμε επί σκηνής εντυπωσιακές φωτιές.

Στην πραγματικότητα το έργο μιλάει για το πέρασμα από τον παγανισμό σε μια πιο αγνή κοινωνία, αλλά και για τη θυσία της γυναίκας. Ο Ρίχαρντ Βάγκνερ, εμβληματική μορφή του γερμανικού ρομαντισμού, γεννήθηκε στη Λιψία το 1813 -ίδια χρονιά με τον Βέρντι- και το έργο του επηρέασε τη σκέψη, τα γράμματα και την τέχνη του 19ου αιώνα. Συνέθεσε σπουδαία έργα, έγραψε θεωρητικά δοκίμια αλλά και ποιητικά κείμενα, οραματίστηκε μια τέχνη με διδακτικό περιεχόμενο, που θα ξέφευγε από την ψυχαγωγία. «Ο Βάγκνερ έχει έναν θείο τρόπο να δένει τη μουσική του με τη δραματουργική διάσταση των έργων του» λέει ο Τ. Τριλέβεν. «Δεν έχει τον ρομαντισμό των ιταλικών έργων, αλλά έχει μια μοναδική ικανότητα να γράφει μουσική πάνω στους χαρακτήρες. Είναι ο Σέξπιρ της όπερας».

*Η παράσταση επαναλαμβάνεται στις 27, 30 Ιανουαρίου και 1 Φεβρουαρίου. Τα σκηνικά και τα κοστούμια επιμελήθηκε ο Πολ Μπράουν, τους φωτισμούς ο Ανταμ Σίλβερμαν και τη χορογραφία ο Ρον Χάουελ. Τον ρόλο της Αφροδίτης αλλά και της Ελισάβετ θα ερμηνεύσει η σοπράνο Λιζ Λίντστρομ, και τους υπόλοιπους ρόλους οι Μ. Σνελ, Μ. Καστόν,Τ. Χ. Μάρεϊ, Ρ. Χάουνσταϊν κ.ά.

ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ / 7 – 18/01/2009

Η όπερα σήμερα σε γκρο πλαν

Ο Γιόνας Κάουφμαν που θα εμφανιστεί στο Μέγαρο μάς προτρέπει να ακούμε ζωντανά τη μουσική

Του Ηλια Μαγκλινη, Η Καθημερινή, 13/01/2009

Είναι ψηλός και λεπτός, το πρόσωπό του βγάζει ένα ρομαντισμό άλλων εποχών, την ίδια στιγμή όμως έχει κάτι τρομερά σύγχρονο. Ο λόγος για τον Γερμανό τενόρο Γιόνας Κάουφμαν, μία από τις σημαντικότερες νέες λυρικές φωνές σήμερα, ο οποίος θα εμφανιστεί στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών την Πέμπτη 15 Ιανουαρίου σε ένα ρεσιτάλ, συνοδεία της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών και με μαέστρο τον Μίκαελ Γκίτλερ. «Μεγάλωσα μέσα σε μια οικογένεια όπου όλοι άκουγαν όπερες και συμφωνίες», λέει ο Γ. Κάουφμαν στην «Κ». «Συνεπώς, το να ασχοληθώ επαγγελματικά με την κλασική μουσική ήρθε πολύ φυσικά – αν και δεν είχα καν ονειρευτεί ότι θα γινόμουν τραγουδιστής της όπερας». Αν δεν ξέρεις ότι είναι τενόρος, θα έλεγες ότι είναι ποπ σταρ ή ηθοποιός. Ο ίδιος επισημαίνει ότι «πάντα έπαιζε σημαντικό ρόλο το παρουσιαστικό του ερμηνευτή στην όπερα. Οι πρώτες παραστάσεις της “Τραβιάτα” ήταν μια αποτυχία, διότι η πριμαντόνα ήταν παχουλή και δεν έπειθε ότι πεθαίνει από φυματίωση! Ωστόσο, στο παρελθόν, πολλοί λυρικοί τραγουδιστές ήταν οι “αστέρες του σινεμά” της εποχής. Επίσης, αν διαβάσετε επιστολές μεγάλων μουσουργών, θα δείτε πόσο άγχος είχαν οι ερμηνευτές των έργων τους να ανταποκρίνονται και ως προς το παρουσιαστικό στους ήρωές τους. Και να θυμίσω ότι η μεγάλη Μαρία Κάλλας ήταν σπουδαία ερμηνεύτρια και όχι μόνο ως προς τη φωνή. Μπορεί βέβαια σήμερα, με την εξέλιξη του σινεμά και της τηλεόρασης, η εικόνα να παίζει ακόμα μεγαλύτερο ρόλο. Η όπερα όμως είναι μια τέχνη που στην αρχική της μορφή δεν μπορούσε κανείς να παρακολουθήσει σε “γκρο πλαν” αλλά από απόσταση. Σήμερα με τις κάμερες, αυτό έχει αλλάξει, κατά συνέπεια, το στοιχείο της εμφάνισης είναι πιο σημαντικό από ποτέ, προσδίδοντας ακόμα μεγαλύτερο ρεαλισμό. Το απαιτεί και το κοινό».

Ποιοι είναι οι αγαπημένοι του ρόλοι; «Μερικές φορές νιώθω ότι όλοι μ’ αρέσουν το ίδιο. Ωστόσο, πολύ σημαντικός για μένα είναι ο Ταμίνο του “Μαγεμένου Αυλού”. Ελπίζω να επιστρέψω σε αυτό τον ρόλο – κι αν το καταφέρω, μετά από “Τόσκα”, “Κάρμεν” και “Λόεγκριν”, αυτό σημαίνει ότι διαχειρίζομαι καλά τη φωνή μου. Πρέπει επίσης να αναφέρω τον “Πάρσιφαλ”, τον Δούκα στο “Ριγολέτο”, τον “Ιδομενέο”… έχω σταθεί πολύ τυχερός».

«Ελάτε στο θέατρο!»

Σε αντίθεση με άλλους ομοτέχνους του, ο Κάουφμαν δεν θεωρεί το Ιντερνετ και το downloading επιβλαβή για τη μουσική. «Εγώ θεωρώ πολύ θετική εξέλιξη το downloading. Οτιδήποτε καθιστά προσβάσιμη στο ευρύ κοινό την κλασική μουσική, την τέχνη γενικά, είναι μόνο θετικό. Ενα σχόλιο μόνο: μην κλείνεστε σπίτι! Αφού τώρα έχετε δει όπερα στην τηλεόραση και στο Ιντερνετ… ελάτε και στο θέατρο. Τίποτα δεν μπορεί να αντικαταστήσει την εμπειρία της ζωντανής συναυλίας!» Και τι θα μας τραγουδήσει στο Μέγαρο; «Είμαι ενθουσιασμένος που θα έρθω στην Ελλάδα, θέλω να το πω αυτό! Εχω επιλέξει άριες από την “Μποέμ”, την “Τόσκα”, την “Κάρμεν”, τον “Λόεγκριν” κ.ά. Η ορχήστρα του μαέστρου Γκίτλερ θα ερμηνεύσει εισαγωγές από τον “Κουρέα της Σεβίλλης”, τη “Δύναμη του Πεπρωμένου” κ.ά.».

Λυρικο-εικαστικός «διάλογος»

Νέοι Ελληνες εικαστικοί καλλιτέχνες δημιουργούν στα θέατρα «Ολύμπια» και «Ακροπόλ», έργα εμπνευσμένα από όπερες και μπαλέτα της Εθνικής Λυρικής Σκηνής και ευρύτερα του λυρικού θεάτρου. Τα έργα αποτελούν ένα πρωτότυπο εικαστικό σχόλιο, σε επιμέλεια Ι. Κρητικού. Με αφορμή τον «Ριγολέτο», φιλοξενούνται τα εικαστικά σχόλια των Πέννυς Γκέκα και Απόστολου Παπαγεωργίου. Είναι η πρώτη ενότητα ενός σύνθετου, σπονδυλωτού εγχειρήματος που αποσκοπεί να υπάρξει «διάλογος» μεταξύ προγραμματισμένων παραστάσεων της ΕΛΣ και της σύγχρονης ελληνικής εικαστικής τέχνης. Ελεύθερα τοποθετημένα στο χώρο και φιλοτεχνημένα ειδικά για την εκάστοτε παράσταση στο πλαίσιο της οποίας θα παρουσιάζονται, τα έργα των εικαστικών θα εναλλάσσονται στη διάρκεια των επόμενων μηνών, ακολουθώντας τον επιλεγμένο προγραμματισμό των λυρικών έργων.

«Ξαναδιαβάζοντας» τη μουσική παρτιτούρα του «Ριγολέτο», η Πέννυ Γκέκα πραγματοποιεί δύο εικαστικές σημειώσεις επάνω σε χαρτί, παρουσιάζοντάς τες ως εύθραυστες παρτιτούρες τοποθετημένες σε αναλόγια. Ο Α. Παπαγεωργίου πραγματοποιεί δύο περίοπτα έργα, με μεικτή τεχνική. Πρόκειται για δύο τυπικούς χαρακτήρες από τον «Ριγολέτο», το γελωτοποιό και τον ευγενή, που αποκτούν εδώ τα ιδιαίτερα φυσιογνωμικά χαρακτηριστικά του ίδιου του καλλιτέχνη και ενός φίλου του.

Ο ΜΟΝΑΧΟΣ ΚΑΙ Η ΕΤΑΙΡΑ

ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ

Στην πρεμιέρα της Θαΐδας στο Παρίσι το 1894, στο τέλος της πρώτης πράξης, το στήθος της πρωταγωνίστριας αποκαλύφθηκε γυμνό. Δεν είναι γνωστό, διαβάζουμε, αν αυτό ήταν σκόπιμο, πάντως το περιστατικό έδωσε στην όπερα του Ζυλ Μασνέ (1842-1912) κάπως σκαμπρόζικη φήμη, πράγμα που την κράτησε στο περιθώριο του ρεπερτορίου.

Απόδειξη η Μητροπολιτική Οπερα η οποία ανέβασε τώρα τη Θαΐδα, τριάντα ολόκληρα χρόνια μετά την προηγούμενη φορά. Στη Μet το γυμνικό επεισόδιο δεν επαναλήφθηκε, πράγμα που πιθανώς θα λύπησε πολλούς δεδομένου ότι πρωταγωνίστρια τώρα είναι η ευειδής και λατρεμένη του αμερικανικού κοινού υψίφωνος Ρενέ Φλέμινγκ. Η Φλέμινγκ υποδύεται την αλεξανδρινή εταίρα του 4ου αιώνα φορώντας μια σειρά αστραφτερά μοντελάκια του Κριστιάν Λακρουά, των οποίων η εξεζητημένη κομψότητα μεταδίδεται, φαίνεται, και στην ερμηνεία της, αν πιστέψουμε την εντεύθεν του Ατλαντικού κριτική. Εγκώμια αποσπά ο βαρύτονος Τόμας Χάμπσον ως νεαρός μοναχός Αθαναήλ ο οποίος έχει βάλει σκοπό της ζωής του να φέρει την όμορφη και αμαρτωλή Θαΐδα στον δρόμο του Θεού και να τη βοηθήσει να βρει την αληθινή πίστη. Το κατορθώνει αλλά εν τω μεταξύ την έχει ερωτευθεί και έχει χάσει τη δική του πίστη. Η παράσταση, φρεσκαρισμένη εκδοχή παλαιότερης παραγωγής, είχε και τους αρνητές της οι οποίοι έχουν επιφυλάξεις για πολλά, περιλαμβανομένου και του ίδιου του έργου, το οποίο λονδρέζος κριτικός αποκαλεί «αερολόγημα ανώτερης τάξης». Ως τις 8 Ιανουαρίου 2009.

ARS… BREVIS
της αναστασιας ζενακου, το βήμα, Κυριακή 21/12/2008

Από τον Ριγολέττο ως τη Ζιζέλ

Σκηνή από την κατά Αλίσια Αλόνσο «Ζιζέλ» στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών.Το Εθνικό Μπαλέτο της Κούβας είναι ένα από τα διασημότερα συγκροτήματα διεθνώς

Οπερα και μπαλέτο στην Αθήνα, στον Βόλο και στη Θεσσαλονίκη

της ισμας μ.τουλατου | το βήμα, Κυριακή 21 Δεκεμβρίου 2008

Οπερα, συναυλίες, μπαλέτο αλλά και σύνθετα θεάματα είναι μερικές μόνο από τις επιλογές που έχουν στη διάθεσή τους οι φίλοι των αντίστοιχων ειδών για τις ημέρες των εορτών. Κι επειδή, ως γνωστόν, Ελλάδα δεν είναι μόνο η Αθήνα, οι προτάσεις μας επεκτείνονται και «εκτός τειχών» για τους ντόπιους αλλά και για όσους βρεθούν στα αναφερόμενα μέρη στο πλαίσιο μιας χειμερινής, εορταστικής απόδρασης. Εχουμε και λέμε…

  • Ο… φασίστας «Ριγολέττος»

Στη φασιστική Ιταλία του 1938 μεταφέρει το αριστούργημα του Τζ. Βέρντι «Ριγολέττος» η νέα παραγωγή της Εθνικής Λυρικής Σκηνής. Ο Νίκος Πετρόπουλος, ο οποίος υπογράφει τη σκηνοθεσία, τα σκηνικά και τα κοστούμια, φιλοδοξεί να προσφέρει στους φιλόμουσους της πρωτεύουσας τη δυνατότητα να προσεγγίσουν τη δημοφιλέστατη όπερα από ένα νέο πρίσμα. Αρωγοί του στην προσπάθεια οι υπόλοιποι συντελεστές της παράστασης: ο Λουκάς Καρυτινός, ο οποίος έχει την ευθύνη της μουσικής διεύθυνσης, ο Πέτρος Γάλλιας, που επιμελείται την κινησιολογία- χορογραφία, o Τζιουζέπε ντι Ιόριo στους φωτισμούς και, φυσικά, τα δύο- και σε κάποιες περιπτώσεις τρία- ερμηνευτικά καστ.

Στο πλαίσιο αυτό, στον ρόλο του τίτλου- έναν από τους σημαντικότερους του Βέρντι για βαρύτονοεναλλάσσονται ο Φράνκο Βασάλο και ο Δημήτρης Πλατανιάς, τον Δούκα της Μάντοβας ερμηνεύουν οι τενόροι Ζαν Φρανσουά Μποράς και Αντώνης Κορωναίος, ενώ την Τζίλντα οι υψίφωνοι Ελενα Κελεσίδη , Βασιλική Καραγιάννη και Μαρία Μητσοπούλου.

Παραστάσεις ως τις 30 Δεκεμβρίου και από τις 2 ως τις 6 Ιανουαρίου 2009,στο θέατρο Ολύμπια της οδού Ακαδημίας. Πληροφορίες- εισιτήρια στα τηλ.210

3612.461 και 210 3643.725.

  • Ο «Δον Κιχώτης»

Δύο αριστουργήματα του Ρομαντισμού, τον «Δον Κιχώτη» και τη «Ζιζέλ», παρουσιάζει στο πλαίσιο του δημοφιλέστατου κύκλου χριστουγεννιάτικων εκδηλώσεων του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών το διεθνούς φήμης Εθνικό Μπαλέτο της Κούβας. Το συγκρότημα που ίδρυσε πριν από 60 χρόνια η περίφημη μπαλαρίνα Αλίσια Αλόνσο – η οποία είναι ως σήμερα επικεφαλής- θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα στον τομέα του κλασικού χορού σε ολόκληρο τον κόσμο.

Σε ό,τι αφορά τον «Δον Κιχώτη» – η υπόθεση του οποίου είναι βεβαίως γνωστή από το ομώνυμο μυθιστόρημα του Θερβάντες – η χορογραφία των Πετιπά/ Γκόρσκι, βασισμένη στη μουσική του Μίνκους, είναι αυτή που ενέπνευσε την Αλόνσο να δημιουργήσει τη δική της εκδοχή το 1988. Σε συνεργασία με τις Μάρτα Γκαρσία και Μαρία Ελένα Γιορέντε κι έχοντας επίγνωση του πόσο βαθιές ρίζες έχει ο ιππότης της Λα Μάντσα στην ισπανοκουβανική κουλτούρα, η Αλόνσο στάθηκε ιδιαιτέρως στην αυθεντικότητα των παραδοσιακών ισπανικών χορών από τους οποίους άντλησε την έμπνευσή της για το τρίπρακτο μπαλέτο της. Παράλληλα, μια άλλη διαφορά στην προσέγγιση της κουβανέζας μεγάλης κυρίας του χορού είναι ότι αναβαθμίζει τα πρόσωπα του Δον Κιχώτη και του Σάντσο Πάντσα, τα οποία συνήθως κινούνται κάπως δευτερευόντως σε άλλες εκδοχές, που δίνουν ιδιαίτερο βάρος στην κόρη του πανδοχέα Κίτρι και στον κουρέα Μπαζίλιο.

Η «Ζιζέλ», από την άλλη πλευρά, κατέχει ιδιαίτερη θέση τόσο στο ρεπερτόριο του Εθνικού Μπαλέτου της Κούβας όσο και στην καρδιά της Αλίσια Αλόνσο αφού είναι ένας ρόλος με τον οποίο συνδέθηκε στενά στη διάρκεια της υπέρλαμπρης καριέρας της. «Μια ψυχή που χορεύει» έγραψε κάποτε ο Τύπος για την ερμηνεία της στον εν λόγω ρόλο. Και πραγματικά: η προσέγγισή της – μία από τις δημοφιλέστερες χορογραφικές εκδοχές του γνωστού μύθου καθώς έχει ενταχθεί στο ρεπερτόριο σημαντικών θεάτρων ανά τον κόσμο- τονίζει το ποιητικά μεταφυσικό στοιχείο του λιμπρέτου. Ο «Δον Κιχώτης» παρουσιάζεται ως τις 25/12 και η «Ζιζέλ» από τις 27/12 ως τις 30/12,στην Αίθουσα Αλεξάνδρα Τριάντη του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών.Πληροφορίες στο τηλ.210 7282.333.

  • Κάλαντα και καλήμερα

Σκηνή από τη νέα παραγωγή της δημοφιλούς οπερέτας «Οι Απάχηδες των Αθηνών»,στο θέατρο «Ακροπόλ»

Κάλαντα, κάλανδα, καλήμερα, κόλιαντρα, καλημέρι, άσματα του αγερμού…, όπως κι αν είναι γνωστά, τέλος πάντων, τα παιδικά ευχετικά χριστουγεννιάτικα τραγούδια που χάνουν τις ρίζες τους πολύ παλιά στο παρελθόν θα παρουσιαστούν στο πλαίσιο του καθιερωμένου χριστουγεννιάτικου γκαλά του Μεγάρου Μουσικής Θεσσαλονίκης. Στο πρώτο μέρος της βραδιάς, η Χορωδία Βorda Smiana της Σόφιας- η παλαιότερη της Βουλγαρίας- θα παρουσιάσει χριστουγεννιάτικα τραγούδια από ολόκληρη την Ευρώπη.

Στο δεύτερο μέρος τη «σκυτάλη» θα πάρει το Σύνολο Χάλκινων Πνευστών Μelos Βrass που θα ερμηνεύσει είτε μόνο του είτε με τη συνδρομή της Βorda Smiana χριστουγεννιάτικες συνθέσεις και κάλαντα από την Ελλάδα: κερκυραϊκά, Δωδεκανήσων, Κρήτης κ.ά.

Στις 23 Δεκεμβρίου στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης,για τα παιδιά της ΕΛΕΠΑΠ.Πληροφορίες στο τηλ.2310 895.800.

  • «Οι Απάχηδες των Αθηνών»

Τη δημοφιλή οπερέτα του Νίκου Χατζηαποστόλου «Οι Απάχηδες των Αθηνών» προτείνει για εφέτος η Β Δ Σκηνή της Λυρικής. Ο σκηνοθέτης της νέας παραγωγής Ισίδωρος Σιδέρης έχει επιδιώξει ένα θέαμα που «φλερτάρει» με το μιούζικαλ, με σκοπό να προσεγγίσει το έργο με μια νέα ματιά και να «κλείσει το μάτι» στον θεατή κάθε ηλικίας. Βασισμένοι στο ποιητικό κείμενο του Γιάννη Πρινέα, «Οι Απάχηδες των Αθηνών» αναφέρονται στην αγάπη δύο φτωχών νέων, του Κώστα και της Τιτίκας, στην Αθήνα του Μεσοπολέμου. Ο Κώστας συνειδητοποιεί ότι η σχέση του με τη νεόπλουτη Βέρα δεν έχει μέλλον, καθώς ανήκουν σε διαφορετική κοινωνική τάξη. Μέσα από αντιπροσωπευτικούς κοινωνικούς χαρακτήρες, το κείμενο αναφέρεται στις αντιθέσεις της εποχής και σατιρίζει τη νεόπλουτη αστική τάξη.

Στο θέατρο Ακροπόλ της οδού Ιπποκράτους ως τις 12 Απριλίου 2009. Πληροφορίες- εισιτήρια στα τηλ.210

3643.700 και 210 3608.666.

  • «Μήδεια» στον Βόλο

Το λυρικό θέαμα «Μαινόμενη Μήδεια», βασισμένο στη Μήδεια του Σαρπαντιέ και στα ομότιτλα θεατρικά του Ευριπίδη, του Σενέκα και του Κορνέιγ, θα παρουσιάσουν στο πλαίσιο του Διεθνούς Φεστιβάλ Βόλου η Ρetit Οp ra du Μonde και το συγκρότημα παλαιάς μουσικής Αlmazis. Την ευθύνη της μουσικής διεύθυνσης έχει ο Ιάκωβος Παππάς, τη σκηνοθεσία και τα σκηνικά υπογράφει ο Βασίλης Αναστασίου, ενώ τη Μήδεια ερμηνεύει η υψίφωνος Εμανουέλ Ιζενμάν.

Στις 5.1.2009 στο πλαίσιο του Διεθνούς Φεστιβάλ Βόλου.

Γιορτινές λυρικές προσκλήσεις

Ένα από τα μελωδικότερα έργα του λυρικού ρεπερτορίου, την περίφημη όπερα του Τζουζέπε Βέρντι «Ριγολέτος», παρουσιάζει σε νέα παραγωγή, για τις μέρες των γιορτών η Εθνική Λυρική Σκηνή. Εμπνευσμένο από το θεατρικό έργο «Ο βασιλιάς διασκεδάζει» του Β. Ουγκό, το αριστούργημα του Βέρντι δεν έπαψε να είναι δημοφιλές και δεν έφυγε ποτέ από το οπερατικό ρεπερτόριο, κυρίως λόγω του μεγάλου μελωδικού του πλούτου. Πρωταγωνιστές της γεμάτης πάθη, εκδίκηση, αλλά και έρωτα, ιστορίας είναι ο έκλυτος δούκας της Μάντοβας, η αθώα Τζίλντα και ο πατέρας της, ο καμπούρης γελωτοποιός Ριγολέτος.

Το έργο ανεβαίνει σε μουσική διεύθυνση Λουκά Καρυτινού, σκηνοθεσία, σκηνικά και κοστούμια Νίκου Πετρόπουλου, φωτισμούς Τζουζέπε ντι Ιόριο και διεύθυνση χορωδίας Νίκου Βασιλείου. Τους ρόλους ερμηνεύουν εκ περιτροπής: Ζαν Φρανσουά Μπορράς – Αντώνης Κορωναίος, Μάρκο ντι Φελίτσε – Δημήτρης Πλατανιάς, Δημήτρης Καβράκος – Πέτρος Μαγουλάς, Κωνσταντίνος Κατσάρας – Παύλος Σαμψάκης, Ακης Λαλούσης – Διονύσης Σούρμπης, Γιώργος Σαμαρτζής – Παναγιώτης Πρίφτης – Θανάσης Ευαγγέλου, Κώστας Μαυρογένης – Γιώργος Ματθαιακάκης, Ελενα Κελεσίδη – Βασιλική Καραγιάννη – Μαρία Μητσοπούλου, Μαρία Βλαχοπούλου – Ελενα Μαραγκού, Βικτώρια Ντίνα-Μαϊφάτοβα – Ειρήνη Καράγιαννη κ.ά. Παραστάσεις: 21, 23, 26, 27, 28, 30/12 και 2, 3, 4, 6/1 (8μμ) – Θέατρο «Ολύμπια».

  • Στο θέατρο «Ακροπόλ» (Ιπποκράτους 9-11), παρουσιάζεται σε νέα παραγωγή η δημοφιλής οπερέτα του Νίκου Χατζηαποστόλου «Οι απάχηδες των Αθηνών», σε ποιητικό κείμενο Γιάννη Πρινέα, μουσική διεύθυνση Γιώργου Κατσαρού, Χρύσανθου Αλισάφη και Γιώργου Αραβίδη (εκ περιτροπής), σκηνοθεσία Ισίδωρου Σιδέρη, χορογραφία Κυριάκου Κοσμίδη. Παραστάσεις: Τετάρτη – Πέμπτη (6.30μμ) και Παρασκευή – Σάββατο – Κυριακή (8μμ). Παραστάσεις μέχρι 12 Απρίλη.
  • Στο «Ακροπόλ», επίσης, η Εθνική Λυρική Σκηνή ανεβάζει την παράσταση για παιδιά «Ο τσάρος Σαλτάν, η όμορφη τσαρέβνα και ο Μαγεμένος Κύκνος» – (βασισμένη στην όπερα του Νικολάι Ρίμσκι – Κόρσακοφ «Το παραμύθι του τσάρου Σαλτάν»), σε σκηνοθεσία, διασκευή Κάρμεν Ρουγγέρη. Σύμφωνα με το ρωσικό παραμύθι, οι κακές αδερφές της γυναίκας του τσάρου Σαλτάντον τον χωρίζουν από τη γυναίκα και το νεογέννητο γιο του. Με τη βοήθεια του Μαγεμένου Κύκνου, έπειτα από πολλές περιπέτειες, ο τσάρος ξαναβρίσκει τους αγαπημένους του σε ένα μαγικό νησί, ενώ ο Κύκνος μεταμορφωμένος σε όμορφη πριγκίπισσα παντρεύεται το γιο του τσάρου. Παραστάσεις, μέχρι 12/4, καθημερινά (11πμ, εκτός Δευτέρας, Σαββάτου). [Ριζοσπάστης, 21/12/2008]

«ΒΟΤΣΕΚ» ΓΙΑ ΑΜΥΗΤΟΥΣ

ΜΟΝΑΧΟ

«Αν υπάρχει παράσταση του Βότσεκ που να μπορεί να πείσει τις διστακτικές μάζες να ακούσουν αυτό το δύσκολο αριστούργημα του 20ού αιώνα, είναι αυτή»: γνώμη κριτικού για την όπερα του Αλμπαν Μπεργκ που παίζεται από την Κρατική Οπερα της Βαυαρίας. Αλλος κριτικός αποφαίνεται ότι πρόκειται για το «είδος σκηνοθεσίας όπερας που μπορεί κανείς να τη δει δεκαπέντε φορές». Από τους πολλούς επαίνους για την παράσταση οι περισσότεροι και οι θερμότεροι αφορούν τον γερμανό σκηνοθέτη Αντρέας Κρίγκενμπουργκ, η σκηνοθεσία του οποίου είναι «ένα λεπτομερές δοκίμιο για τη φτώχεια και τη δυστυχία». Η όπερα, του 1925, θεωρούμενη αριστούργημα της ατονικής μουσικής, βασισμένη στο ημιτελές θεατρικό έργο Βόιτσεκ του Γκέοργκ Μπύχνερ (1813-37), έχει καθιερωθεί ως μία από τις κορυφαίες λυρικές στιγμές του περασμένου αιώνα. Ο Κρίγκενμπουργκ φαίνεται ότι αφηγείται με σπαρακτικό τρόπο, χωρίς υπερβολικά εκσυγχρονιστικά τεχνάσματα, την ιστορία του απλοϊκού στρατιώτη που η σκληρότητα του κόσμου γύρω του τον εξωθεί στο έγκλημα. Από τις περιγραφές της κριτικής φαίνεται ότι το θέαμα είναι άκρως υποβλητικό. Οι τραγουδιστές, και ιδίως το πρωταγωνιστικό ζεύγος Μίχαελ Φόλε και Μιχαέλα Σούστερ (φωτογραφία), επαινούνται επίσης όπως και ο αρχιμουσικός Κεντ Ναγκάνο, και ακόμη τα σκηνικά και οι φωτισμοί. Στο ρεπερτόριο ως τις 21 Ιανουαρίου 2009, κατόπιν στο Νέο Εθνικό Θέατρο του Τόκιο, που είναι συμπαραγωγός, και στις 17 Ιουλίου 2009 στο Φεστιβάλ Οπερας του Μονάχου.

Ars… Brevis, Αναστασία Ζενάκου, Το Βήμα, 23/11/2008