Category Archives: Μουσείο Κούκλας

Μουσείο Κούκλας στη Λάρισα!

https://i0.wp.com/www.larissa-dimos.gr/larissa/images/politistikos%20organismos/tiritomba/im3.jpg

Περισσότερες από 300 κούκλες υπάρχουν στο Μουσείο και η επισκεψιμότητα είναι αρκετά μεγάλη.

Κάτι γίνεται στην επαρχία. Δεν είναι μονάχα η Αθήνα και η Θεσσαλονίκη με τα μεγάλα γεγονότα. Διότι μεγάλο γεγονός είναι η δημιουργία Μουσείου Κούκλας! Τα παραμύθια γίνονται πραγματικότητα στο πρώτο και μοναδικό στην Ελλάδα Μουσείο Κούκλας, που στήθηκε σε αίθουσα που παραχώρησε ο δήμος Λαρισαίων στο παλαιό συγκρότημα του Μύλου του Παπά. Το δημιούργησε η Σοφία Φουτζοπούλου η όποια είναι και η υπεύθυνη του Δημοτικού Κουκλοθέατρου «Τιριτόμπα» που για πολλά χρόνια διασκεδάζει τα παιδιά της Λάρισας και όχι μόνον.

Πρόκειται για κούκλες που έχουν βραβευθεί σε διεθνείς διαγωνισμούς και συμμετείχαν στις παραστάσεις του «Τιριτόμπα», αντιπροσωπεύουν διάφορες εποχές, ηλικίες, τάσεις αλλά και το ζωντάνεμα γνωστών παραμυθιών που έχουν συντροφέψει τα παιδικά χρόνια όλων.

Το Μουσείο είναι ένα ανοιχτό παράθυρο στην παγκόσμια τέχνη του κουκλοθέατρου. Ένας τόπος όπου θα μπορεί κάποιος να δει, να ακούσει, να μάθει, να δημιουργήσει και ο ίδιος όχι μόνο κούκλες αλλά και όνειρα, αφού εκτός από τους μικρούς και οι μεγάλοι έχουν ανάγκη από παραμύθια. Παράλληλα λειτουργούν και εργαστήρια για παιδιά που τους δίνουν την δυνατότητα να μάθουν τον τρόπο κατασκευής μίας κούκλας και ήδη πάνω από 400 παιδιά τα παρακολουθούν.

Ακόμη λειτουργεί ένα εργαστήρι ξυλογλυπτικής όπου τα παιδιά φτιάχνουν μαριονέτες, ένα πηλοπλαστικής όπου «πλάθουν» μαριονέττες και ένα τρίτο για κατασκευή κούκλας από φελιζόλ. Τέλος υπάρχει και εργαστήρι για… επίδοξους μικρούς ζογκλέρ. Το Κουκλοθέατρο «Τιριτόμπα» βρίσκεται στην οδό Γεωργιάδου 53 στη Λάρισα. Το Μουσείο Κούκλας και τα εργαστήρια είναι ανοιχτά στο κοινό κάθε Σαββατοκύριακο και καθημερινά στα σχολεία.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑΤΑ

Τιριτόμπα, ο κουκλοθίασος

Τιριτόμπα, ο κουκλοθίασος

Η Σοφία Φουτζοπούλου είναι αυτό που λέμε η «ψυχή» του κουκλοθίασου Τιριτόμπα. Και αυτές τις μέρες είναι πολύ χαρούμενη. Αλλά και σε διαρκή κίνηση. Γι’ αυτό και το να κλείσουμε ένα ραντεβού μαζί της για να μιλήσουμε για τον αγαπημένο της θίασο, και τώρα πια και για το λατρεμένο της μουσείο που στεγάζει όχι μόνο κούκλες, αλλά και ένα σωρό δραστηριότητες, ήταν λίγο δύσκολο. Βέβαια, η Σοφία έχει όλο το δίκιο με το μέρος της, αφού σχολεία και παιδιά καταφθάνουν συνεχώς μέσα στη μέρα για να παρακολουθήσουν την παράσταση του πιο φημισμένου κουκλοθεάτρου στην Ελλάδα και αμέσως μετά να επισκεφθούν το Μουσείο, την πιο πρόσφατη άφιξη στην πόλη της Λάρισας, για να επιδοθούν στις κατασκευές. Μάλιστα, όπως μας λέει η ίδια, σχολεία από όλη τη γύρω περιοχή, αλλά πλέον και όλη την Ελλάδα επικοινωνούν μαζί της για να κάνουν κρατήσεις. Πώς να μην είναι λοιπόν χαρούμενη, που σήμερα, έπειτα από 24 χρόνια δημιουργίας, βλέπει ότι η πίστη στα όνειρά της δικαιώθηκε. Ο ζωντανός οργανισμός που πάντα ονειρευόταν σήμερα είναι εκεί, μπροστά της, η ίδια η ζωή της, που σφύζει από χαρούμενες φωνές, παιδικά γέλια και δραστηριότητες. Έστω κι αν νωρίτερα φέτος, την άνοιξη, η Σοφία έλαβε τη μεγάλη απόφαση να αναστείλει τη δράση του Τιριτόμπα με τελευταία και συμβολική παράσταση την «Ωραία κοιμωμένη», την Κυριακή 28 Μαρτίου. Ο λόγος της Σοφίας είναι χειμαρρώδης: «Ποιος ήταν ο συμβολισμός, το μήνυμα που ήθελα να δώσω μέσα από το συγκεκριμένο έργο; Πρώτα απ’ όλα να ευχαριστήσω τους αμέτρητους μικρούς και μεγάλους φίλους του Τιριτόμπα και έπειτα να δηλώσω ότι, όπως η αγαπημένη ηρωίδα του παραμυθιού έπεσε σε λήθαργο, χτυπημένη από τα μάγια της κακιάς μάγισσας και περίμενε τον καλό και γενναίο πρίγκιπά της να παλέψει με τις υπερφυσικές δυνάμεις που την κρατούσαν μακριά από τη ζωή, έτσι και ο Δημοτικός Κουκλοθίασος «Τιριτόμπα», ως αναπόσπαστο κομμάτι του Πολιτιστικού Οργανισμού του Δήμου Λαρισαίων για πάνω από 20 χρόνια, περιμένει την άφιξη του δικού του «πρίγκιπα» για να του δώσει το φιλί της ζωής. Περιμένει τους δικούς του σωτήρες, που θα φροντίσουν τις κούκλες και θα προστατέψουν την πολύχρονη πορεία του». Ο κόσμος όμως, μικροί και μεγάλοι, δεν την άφησε. Και η αγανακτισμένη φωνή του κόσμου ακούστηκε εκεί που έπρεπε. Έτσι, η Σοφία, μόνη της πλέον, αφού ο συνεργάτης και εμπνευστής αυτού του κουκλοθίασου Κώστας Χατζηανδρέου, που έφυγε πέρυσι από τη ζωή, συνεχίζει να δίνει σάρκα και οστά στο όραμα του κουκλοθίασου δημιουργώντας για μικρούς και μεγάλους τα πιο συναρπαστικά ταξίδια στον κόσμο της φαντασίας. Όπως είναι επόμενο, διάχυτη είναι η χαρά για τη λειτουργία από φέτος τον Οκτώβρη του Μουσείου της Κούκλας. Η ανταπόκριση του κόσμου μεγάλη. Αλλά και το μεράκι που υπάρχει στο στήσιμο αυτού του μουσείου είναι κάτι παραπάνω από μεγάλο. «Το μουσείο μας δεν έχει σχέση με αυτό που μπορεί να υπάρχει στο μυαλό κάποιων, με κούκλες -ξερά εκθέματα- που κρέμονται για να θυμίζουν μια τέχνη. Το μουσείο μας είναι ένας ζωντανός οργανισμός, ένα ανοιχτό παράθυρο στην παγκόσμια τέχνη του κουκλοθεάτρου. Ένας τόπος όπου θα μπορεί κάποιος να δει, να ακούσει, να μάθει, να δημιουργήσει και ο ίδιος όχι μόνο κούκλες, αλλά και όνειρα. Πραγματικά αισθάνομαι τυχερή, γιατί έχω πάει σε όλες τις χώρες του κόσμου που έχουν κουκλοθέατρο και από όλες αυτές υπάρχουν αντικείμενα που μπορούν να μπουν στο μουσείο. Για παράδειγμα, έχουμε κούκλες και βίντεο από Πακιστάν, Ιράν, Ιράκ, Λίβανο, Πολωνία, Τσεχία, Γερμανία, Τουρκία και αλλού. Έχουμε φανταστικές κούκλες του 1740 από την Ιάβα! Ήταν η αμοιβή μας για κάποιες παραστάσεις που δώσαμε στο Παρίσι.

Το πάθος μου για την κούκλα είναι μεγάλο. Το να παίζω με αυτήν μπροστά στον κόσμο είναι το τελευταίο κομμάτι μιας μεγάλης, μαγικής διαδικασίας. Λατρεύω να τη φτιάχνω, να ζωντανεύω ένα κομμάτι φελιζόλ και μετά να παίζω πρώτα εγώ μαζί της. Μέχρι σήμερα τα σενάρια τα έγραφε κυρίως ο Κώστας. Τώρα τα γράφω μόνη μου. Στην αρχή, όταν έμεινα μόνη στο θίασο, είπα ότι θα συνεχίσω. Αλλά η δουλειά ήταν πολλή. Είδα ότι ένας άνθρωπος μόνος δεν αρκούσε. Χρειαζόμουν συμπαραστάτες στο έργο. Οι οποίοι τελικά ήρθαν, αφού προηγήθηκαν όσα σας ανέφερα πριν. Τελικά, ο Πολιτιστικός Οργανισμός Δήμου Λάρισας έδωσε χείρα βοηθείας».

Πώς όμως ξεκίνησε αυτό το παραμυθένιο ταξίδι στο όνειρο, που συνεχίζεται με την ίδια φλόγα εδώ και 25 χρόνια; Η κοινή πορεία της Σοφίας Φουτζοπούλου και του Κώστα Χατζηανδρέου ξεκινά το 1984. «Εδινε μια παράσταση και ζήτησε κάποιον από το κοινό να τον βοηθήσει για να κινεί τις κούκλες, ανέβηκα στη σκηνή και… δεν ξανακατέβηκα», θυμάται η κ. Φουτζοπούλου. «Μάλιστα, η σκηνή μας πήρε το όνομα Τιριτόμπα από ένα βαλκανικό τραγούδι και η λέξη είναι φτιαγμένη από τις νότες ενός φανταστικού πενταγράμμου», λέει. «Ουσιαστικά, ο Τιριτόμπα ξεπήδησε μέσα από ένα φεστιβάλ ερασιτεχνικής δημιουργίας που διοργάνωνε το Θεσσαλικό Θέατρο. Το Θεσσαλικό Θέατρο ήταν και είναι συμπαραστάτης στην εξέλιξή μας. Έπειτα από περιπλάνηση σε διάφορους χώρους (υπόγεια και αποθήκες), ο Δήμος Λάρισας έδωσε ένα μόνιμο χώρο στον Τιριτόμπα για τις παραστάσεις του και τα εργαστήρια κατασκευής κούκλας. Στη συνέχεια, ο Πολιτιστικός Οργανισμός του Δήμου Λάρισας αναγνώρισε τη σημασία του κουκλοθιάσου και από το 1989 η κουκλοσκηνή μετεξελίχθηκε σε Δημοτικό Κουκλοθίασο Λάρισας. Εμείς, θέλοντας να εμπλουτίσουμε την τέχνη μας, με τη βοήθεια του ΠΟΔΛ σπουδάσαμε για 4 χρόνια Κουκλοθέατρο στην Πολωνία, χώρα με ιδιαίτερη παράδοση στην τέχνη του κουκλοθεάτρου. Βέβαια, ποτέ δεν σταμάτησαν τα ταξίδια στις χώρες με ισχυρή κουκλοθεατρική παράδοση, με σκοπό πάντα την τελειοποίηση της τέχνης. Ταυτόχρονα, επί δέκα χρόνια ταξιδέψαμε στο εξωτερικό εκπροσωπώντας τη Λάρισα σε διεθνή φεστιβάλ, από την Τουρκία, την Ιταλία, τη Γερμανία, τη Βουλγαρία έως το Πακιστάν». Ύστερα από τόσα χρόνια, τι είναι αυτό που της δίνει τη δύναμη να συνεχίζει, ιδίως μετά την απώλεια του Κώστα Χατζηανδρέου; «Το χαμόγελο των παιδιών και η αγωνία τους μέχρι να ανοίξει η αυλαία. Τα μικρά παιδιά και οι μεγάλοι με καρδιά μικρού παιδιού, όσοι επιμένουν να ονειρεύονται, όσοι πιστεύουν ότι τα τρία γουρουνάκια είναι δυνατόν να νικήσουν τον κακό λύκο μάς δίνουν τη δύναμη και το κουράγιο να συνεχίζουμε να οραματιζόμαστε. Γιατί σήμερα και οι μεγάλοι έχουν ανάγκη το παραμύθι, αφού αυτό που κυριαρχεί στη ζωή μας είναι το “παραμυθοψέμα”. Η γοητεία του παραμυθιού έχει χαθεί. Η εποχή μας έχει αφαιρέσει την ονειρόσκονη. Εμείς προσέχουμε πολύ στην επιλογή της θεματογραφίας μας. Ξεχασμένοι μύθοι και γνωστά παραμύθια μεγάλων παραμυθάδων, όπως του Άντερσεν και των αδελφών Γκριμ, αλλά και μύθοι που υφαίνουμε οι ίδιοι παίρνοντας ερεθίσματα από την επικαιρότητα, ξετυλίγουν το κουβάρι και δίνουν υπόσταση στην «αυτού μεγαλειότητα, την κούκλα». Έχουμε λοιπόν απόλυτη συναίσθηση του πόσο παιδαγωγικό και ψυχαγωγικό μέσο είναι το θέατρο, γι’ αυτό πάντα επέμενα στη σύσταση του μουσείου με τη μορφή ζωντανού οργανισμού, με εργαστήρια και σεμινάρια. Φέτος έχουμε εργαστήρια ξυλογλυπτικής, κατασκευής μαριονέτας σε ξύλο, κούκλας σε φελιζόλ και ένα τμήμα πηλοπλαστικής».

Με τι θα ξεκινήσει, όμως, ο Τιριτόμπα τη σεζόν; «Το καινούργιο μας έργο είναι “Kάτι από την Tρικυμία του Σαίξπηρ”. Καταρχάς, με συνεπήρε εικαστικά, έχει μια μαγεία. Μιλάει για τον αγώνα των ξωτικών να ζήσουν ελεύθερα σε έναν κόσμο χωρίς βασιλιάδες. Νεράιδες, ξωτικά, βασιλιάδες και καλικάντζαροι θα ζωντανέψουν στο κουκλοθέατρό μας από τις αρχές Νοεμβρίου».

Κουκλοθέατρο Τιριτόμπα,
Γεωργιάδου 53, Λάρισα.
Το Μουσείο Κούκλας και τα εργαστήρια είναι ανοιχτά στο κοινό κάθε Σαββατοκύριακο και καθημερινά στα σχολεία. Πληροφορίες στο «κουκλοτηλέφωνο»: 2410 251657.

ΚΩΣΤΑΡΑ ΣΟΦΙΑ, Ελεύθερος Τύπος, Σάββατο, 01.11.08

Advertisements