Category Archives: Κάνινγκχαμ Μερς

ΜΕΡΣ ΚΑΝΙΝΓΚΧΑΜ: Ο εραστής της ατέλειας

  • Η αίσθηση ότι υπάρχει πάντα κάτι καινούργιο για να ανακαλύψει κανείς στάθηκε η κινητήριος δύναμη του πρωτοπόρου χορογράφου, ο οποίος άφησε την τελευταία του πνοή την περασμένη Κυριακή

Ο Μερς Κάνινγκχαμ φωτογραφημένος το 2009 στη Νέα Υόρκη

Η είδηση του θανάτου του Μερς Κάνινγκχαμ σε ηλικία 90 ετών την περασμένη Κυριακή- ενός θανάτου ο οποίος επήλθε ήσυχα, στο σπίτι του, από φυσικά αίτια- προκάλεσε παγκόσμια συγκίνηση, και πέρα από τα στενά όρια του κόσμου του χορού. Εχοντας «τροφοδοτήσει» πάμπολλα βιβλία, εκθέσεις και κινηματογραφικά αφιερώματα, η αλήθεια είναι ότι ο θρυλικός χορογράφος ή μάλλον ο«άνθρωπος που ανακάλυψε εκ νέου τον χορό και στη συνέχεια περίμενε το κοινό»,σύμφωνα με την άποψη τουΜιχαήλ Μπαρίσνικοφ , διαδραμάτισε πρωτοποριακό ρόλο στην εν γένει ιστορία της τέχνης της μεταπολεμικής Αμερικής και ίσως όχι μόνο αυτής. Τολμηρός και καινοτόμος ως την τελευταία, κυριολεκτικά, στιγμή, αναφορικά τόσο με αυτή καθαυτή τη δημιουργία του όσο και με τη χρήση της μουσικής, των εικαστικών τεχνών και των νέων τεχνολογιών, μόλις τον περασμένο Ιούνιο τάραξε για μία ακόμη φορά τα νερά δημοσιοποιώντας τις επιθυμίες του σχετικά με την επιβίωση της δημιουργικής κληρονομιάς του στο μέλλον. Δεδομένης της προσωπικότητας του Κάνινγκχαμ, το γεγονός ότι το εν λόγω- εντυπωσιακά λεπτομερές- σχέδιο είναι το πρώτο στο είδος του, προφανώς δεν αποτελεί έκπληξη.

Την ημέρα των 90ών γενεθλίων του στις 16 του περασμένου Απριλίου ο Κάνινγκχαμ είχε γιορτάσει την επέτειοπώς αλλιώς;- δημιουργικά: η πρεμιέρα του νέου έργου του υπό τον πολλαπλώς συμβολικό τίτλο «Σχεδόν 90» («Νearly Νinety») δόθηκε στην Ακαδημία Μουσικής του Μπρούκλιν και έλαβε μεγάλη δημοσιότητα στα αμερικανικά μέσα μαζικής ενημέρωσης. Με αφορμή την πρεμιέρα αυτή, σχετικό δημοσίευμα των «Νew Υork Τimes» χαρακτήριζε τον Κάνινγκχαμ «Νιζίνσκι της Αμερικής, με εξαίρεση βεβαίωςτο κομμάτι της τρέλας».Οπως επεσήμαινε η εφημερίδα,«τόσο ο ένας όσο και ο άλλοςδεν δίσταζαν να προκαλέσουν το κοινό.Ο Κάνινγχαμ απολαμβάνει το χειροκρότημα,αλλά είναι συνηθισμένος και στις αποδοκιμασίες, στις κακές κριτικές,στα σχεδόν άδεια θέατρα,στους θεατές που εγκαταλείπουν τις θέσεις τους πριν από την αυλαία του τέλους.Ο ίδιος αγαπά το παράδοξο και την ατέλεια. Παράλληλα, νόμος σχεδόν απαράβατος της δουλειάς του ήδη από τη δεκαετία του 1950 είναι ότι η μουσική και η χορογραφία δημιουργούνται ξεχωριστά και δεν ενώνονται παρά μόνο στη γενική δοκιμή ή ακόμη και στην πρεμιέρα».

Πιστός στην αίσθησή του ότι υπάρχει πάντα κάτι καινούργιο για να ανακαλύψει κανείς, ο Κάνινγκχαμ καταγράφηκε στην πρωτοπορία της αμερικανικής αβανγκάρντ για περισσότερο από μισό αιώνα και δικαίωσε περίτρανα τον τίτλο του ρηξικέλευθου επαναστάτη του χορού. Πέρα από χορογράφος, για μεγάλο διάστημα της ζωής του εθεωρείτο επίσης ένας από τους μεγαλύτερους χορευτές των ΗΠΑ. Ο πολυβραβευμένος στις δύο πλευρές του Ατλαντικού Κάνινγκχαμ υπήρξε παράλληλα και δάσκαλος χορευτών οι οποίοι έμελλε να κάνουν μεγάλη καριέρα ή ακόμη και να δημιουργήσουν τη δική τους ομάδα.

  • Τα πρώτα βήματα

Γεννημένος το 1919 στην Ουάσιγκτον, ο Μερς Κάνινγκχαμ ήταν ο δεύτερος από τους τρεις γιους τους οποίους απέκτησαν οι γονείς του, με τους δύο άλλους να ακολουθούν τη νομική καριέρα του πατέρα τους. Ο ίδιος εκδήλωσε την επιθυμία να παρακολουθήσει μαθήματα χορού σε ηλικία 10 ετών και έλαβε την πρώτη επίσημη χορευτική και θεατρική εκπαίδευση στο σημερινό Cornish College of the Αrts του Σιάτλ, όπου σπούδασε κατά το χρονικό διάστημα 1937-1939. Την ίδια εκείνη περίοδο τον είδε ηΜάρθα Γκρεϊχαμνα χορεύει και τον κάλεσε να γίνει μέλος της ομάδας της. Στο πλαίσιο αυτό, λοιπόν, το φθινόπωρο του 1939 ο Κάνινγκχαμ μετακινήθηκε στη Νέα Υόρκη και ξεκίνησε μια εξάχρονη καριέρα ως σολίστ στην ομάδα της Γκρεϊχαμ. Εκανε την πρώτη του σόλο εμφάνιση το 1944 στη Νέα Υόρκη συνεργαζόμενος με τον συνθέτη Τζον Κέιτζ, ο οποίος έγινε σύντροφος της ζωής του και παράλληλα στενός συνεργάτης του ως τον θάνατό του το 1992. Το καλοκαίρι του 1953 ίδρυσε την ομάδα χορού Μερς Κάνινγκχαμτης οποίας παρέμεινε καλλιτεχνικός διευθυντής ως τον θάνατό του- στο Βlack Μountain College της Βόρειας Καρολίνας ως ένα φόρουμ εξερεύνησης νέων ιδεών επάνω στον χορό και στις παραστατικές τέχνες.

Στη διάρκεια της καριέρας του ο Κάνινγκχαμ χορογράφησε περισσότερα από 200 έργα και πλέον των 800 «Εvents»: τα τελευταία σηματοδότησαν έναν πραγματικά ξεχωριστό κρίκο στην αλυσίδα της δημιουργίας του. Το πρώτο «Εvent» παρουσιάστηκε το 1964, όταν κατά τη διάρκεια της θριαμβευτικής πρώτης παγκόσμιας περιοδείας της η ομάδα του κλήθηκε να εμφανιστεί σε έναν μη συμβατικό χώρο: σε Μουσείο της Βιέννης. Από κοινού με τον Κέιτζ, λοιπόν, αντιμετώπισε την πρόκληση με εξίσου μη συμβατικό τρόπο. Επινόησε ένα είδος θεάματος το οποίο προοριζόταν για ανάλογους «απρόσμενους» χώρους (στάδια, γυμναστήρια, πλατείες κτλ.) και σχετίστηκε με την εμπειρία της στιγμής. Οι φίλοι του χορού στη χώρα μας θυμούνται ίσως το «Κalamata Εvent», ένα θέαμα-συμβάν το οποίο ο αείμνηστος πλέον χορογράφος είχε ετοιμάσει ειδικά για τις παραστάσεις της ομάδας του στο Αμφιθέατρο του Κάστρου στο πλαίσιο του Διεθνούς Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας μερικά χρόνια νωρίτερα.

  • Το πλάνο επιβίωσης

Ο Κάνινγκχαμ, δεύτερος από δεξιά,σε στιγμιότυπο από το έργο «Quartet» που παρουσίασε η Μerce Cunningham Dance Company τον Αύγουστο του 1986.

Το πλάνο «επιβίωσης» της δημιουργικήςκληρονομιάς του Κάνινγκχαμ, το οποίο εκπονήθηκε από τον ίδιο και δημοσιοποιήθηκε τον περασμένο Ιούνιο, προκάλεσε αίσθηση. Σύμφωνα με όσα προβλέπονται, τόσο η ομάδα όσο και το Ιδρυμα Χορού που φέρουν το όνομα του χορογράφου θα αναστείλουν τις λειτουργίες τους σε ημερομηνία η οποία θα οριστικοποιηθεί μετά το πέρας μιας διετούς παγκόσμιας περιοδείας, που θα κορυφωθεί με μια τελευταία εμφάνιση στη Νέα Υόρκη αντί μόλις 10 δολαρίων. Παράλληλα, όλα τα περιουσιακά στοιχεία της ομάδας- από τα κοστούμια ως το οπτικοακουστικό υλικό- θα «περάσουν» στον μη κερδοσκοπικό οργανισμό ο οποίος θα ιδρυθεί και θα φέρει επίσης το όνομα του Κάνινγκχαμ.

Από τη στιγμή ωστόσο όπου η ομάδα θααναστείλει τη λειτουργία της, οι χορευτές, οι μουσικοί και το λοιπό προσωπικό θα αποζημιωθούν, ενώ θα εκπονηθεί και πλάνο προκειμένου όσοι το επιθυμούν να κάνουν στροφή στην καριέρα τους. Ο οργανισμός θα διατηρήσει όλα τα δικαιώματα σε ό,τι αφορά τις χορογραφίες, οι οποίες θα κινηματογραφηθούν με ψηφιακά μέσα για ενδεχόμενη χρήση από μελλοντικούς καλλιτέχνες, φοιτητές, υποτρόφους, αλλά και απλούς φίλους του χορού.

Ο θάνατος εν τούτοις του Κάνινγκχαμ την περασμένη Κυριακή φέρνει το ομώνυμο Ιδρυμα αντιμέτωπο με μια σημαντική πρόκληση: τη χρηματοδότηση του εν λόγω σχεδίου, το οποίο έχει κοστολογηθεί στα 8 εκατομμύρια δολάρια. Τη Δευτέρα ανακοινώθηκε ότι αυτή τη στιγμή έχουν συγκεντρωθεί μόλις 2,5 εκατομμύρια δολάρια.«Οσο ο Μερς ήταν ζωντανόςείχαμε την πολυτέλεια του χρόνου προκειμένου να μαζέψουμε τα χρήματα»δήλωσε ένα μέλος του ΔΣ του Ιδρύματος, για να προσθέσει: «Μετά τον θάνατό του όλα γίνονται πιο πιεστικά, και μάλιστα σε μια δύσκολη οικονομική συγκυρία».Παρ΄ όλα αυτά, οι υπεύθυνοι αισιοδοξούν ότι θα ανταποκριθούν στην πρόκληση σε διάστημα τριών-τεσσάρων ετών από σήμερα.

  • της ΙΣΜΑΣ Μ.ΤΟΥΛΑΤΟΥ | ΤΟ ΒΗΜΑ, Κυριακή 2 Αυγούστου 2009

ΠΕΘΑΝΕ ΣΤΑ 90 Ο ΜΕΡΣ ΚΑΝΙΓΧΑΜ. Ο αιρετικός που έκανε τον χορό αυτοσχεδιασμό

  • Ο Μερς Κάνιγχαμ (δεύτερος από δεξιά) στη χορογραφία του 1986 «Κουαρτέτο». Εκείνο που τον ενδιέφερε πρωταρχικά στις χορογραφίες που τη δεκαετία του ΄70 έγιναν άκρως αυτοσχεδιαστικές, εξου και αποδοκιμάστηκε στο Ηρώδειο- ήταν η κίνηση και μόνον αυτή. Ούτε σύμβολα ούτε συμβολισμοί ούτε συναισθηματικές αντιστοιχίες
Όταν ο Μερς Κάνιγχαμ άρχισε να χορεύει στην ομάδα της Μάρθας Γκράχαμ δεν είχε την πρόθεση να αποκτήσει φήμη. Το μόνο που τον ενδιέφερε ήταν ο χορός ως προσωπική καλλιτεχνική έκφραση. Και το 1953 όταν ίδρυσε τη δική του ομάδα χορού δεν περίμενε ότι η Αμερική θα αναγνώριζε στο έργο των 200 χορογραφιών του έναν θρύλο του σύγχρονου χορού. Ο Μερς Κάνιγχαμ, ο χορογράφος που δεν σταμάτησε να ανανεώνει την καλλιτεχνική του γλώσσα ακόμα και με τη χρήση των κομπιούτερ, «έφυγε» σε ηλικία 90 ετών.

«Νομίζω ότι οι καλλιτέχνες οφείλουν να σπάνε τους κανόνες. Οι άνθρωποι θέτουν όρια και κάποιοι άλλοι τα ξεπερνούν. Δεν είμαι κατά της άποψης να ακολουθώ τον συρμό. Με ευχαριστεί όταν ο κόσμος έρχεται να παρακολουθήσει τις παραστάσεις μας. Ποτέ όμως δεν σκέφτηκα με αυτόν τον τρόπο τη σχέση μου με τον χορό», είχε πει ο Μερς Κάνινγχαμ όταν παρελάμβανε τον Χρυσό Λέοντα με τον οποίο τιμήθηκε στην Μπιενάλε της Βενετίας το 1995.

«Η δουλειά με τους χορευτές είναι μια διαδικασία ανταπόδοσης. Εγώ μεταδίδω και οι χορευτές απορροφούν την πληροφορία. Είναι συνηθισμένοι να δουλεύουν ο ένας με τον άλλον και γνωρίζουν πως ακόμα κι αν φαίνεται ότι δεν ξέρω τι πάω να κάνω, αυτό θα φανεί κατά τον χρόνο ετοιμασίας. Είναι μια συλλογική προσπάθεια. Τουλάχιστον έτσι το βλέπω εγώ. Τους φέρνω τα βήματα και μετά περιμένω να δω τι θα τα κάνουν», έλεγε στη συνέντευξή του στο Salon. com. Ο χορός για εκείνον δεν ήταν πειθαρχία με πολλαπλές επαναλήψεις. Όταν έκανε τα πρώτα χορογραφικά βήματά του, στις αρχές του ΄50 δούλευε χωρίς μουσική και χωρίς να ακολουθεί μια ιστορία. Απλώς αυτοσχεδίαζε και έδινε έμφαση στην κίνηση.

Στις χορογραφίες του οι χορευτές δεν αντιπροσωπεύουν απαραίτητα κάποιο χαρακτήρα, συναισθηματική κατάσταση ή ιδέα. Γι΄ αυτό και σπάνια ο ίδιος μπορούσε να παρακολουθήσει τις χορευτικές παραστάσεις άλλων δημιουργών. Καθώς όλες οι προσπάθειες των σύγχρονων χορευτών τού φαίνονταν λίγο βαρετές, όπως παραδέχθηκε σε συνέντευξή του στην εφημερίδα «Guardian»: «Οι χορευτές ξεκινάνε να πουν με τα βήματά τους μία φράση. Και μετά επαναλαμβάνουν το ίδιο, χωρίς να μετακινηθούν λίγο από τον χώρο τους, χωρίς να αλλάξουν τον ρυθμό τους έτσι ώστε το μάτι του θεατή να δει κάτι διαφορετικό».

  • Με μια ματιά

1919: Γεννήθηκε στη Σεντράλια, στην Πολιτεία της Ουάσιγκτον.

1939: Μπήκε στην ομάδα χορού της Μάρθας Γκράχαμ και για έξι χρόνια ήταν ο σόλο χορευτής της ομάδας.
1944: Παρουσίασε την πρώτη σόλο χορογραφία του σε μουσική του Αμερικανού πρωτοποριακού συνθέτη Τζον Κέιτζ, με τον οποίο παρέμεινε σύντροφος στη ζωή και την τέχνη.
1953: Ίδρυσε το Μerce Cunningham Dance Company.
1964: Με ένα πούλμαν έκανε την πρώτη διεθνή περιοδεία του μαζί με τον Τζον Κέιτζ, τους έξι χορευτές της ομάδας του και δύο μουσικούς.

  • Σταθμοί της περιοδείας: Δυτική και Ανατολική Ευρώπη, Ινδία, Ταϊλάνδη, Ιαπωνία.

1992: Έχασε τον σύντροφο της ζωής του, Τζον Κέιτζ.

1995: Τιμήθηκε με τον Χρυσό Λέοντα στην Μπιενάλε Βενετίας.
2000: Η ταινία «Μerce Cunningham: Α Lifetime of Dance» αποτυπώνει την ιδέα του δημιουργού για τον σύγχρονο χορό.
  • Επιμέλεια: Έφη Φαλίδα, TA NEA: Τρίτη 28 Ιουλίου 2009

Έπεσε η αυλαία για τον χορογράφο Μερς Κάνινγχαμ

  • Ο διάσημος Αμερικανός χορογράφος Μερς Κάνινγχαμ πέθανε σε ηλικία 90 ετών, όπως ανακοίνωσε σήμερα το Ίδρυμα Χορού Κάνινγχαμ.
  • «Με μεγάλη μας λύπη πληροφορηθήκαμε τον θάνατο του Μερς Κάνινγχαμ, ο οποίος απεβίωσε ειρηνικά στο σπίτι του το προηγούμενο βράδυ», ανέφερε η ανακοίνωση του Ιδύματος Χορού, που έφερε το όνομά του. Ο Μερς Κάνινγχαμ, γνωτστός και ως «Αϊνστάιν του χορού», κατατάσσεται μεταξύ των χορογράφων που έφεραν την επανάσταση στον σύγχρονο χορό. Ο Αμερικανός χορογράφος άλλαξε τον κώδικα του χορού της δεκαετίας του ’50, κάνοντας τον χορευτή όχι απλώς να μπαίνει στο κέντρο της σκηνής αλλά να είναι ο ίδιος το κέντρο.  [enet.gr, 18:25 Δευτέρα 27 Ιουλίου 2009]

Η ιστοσελίδα του Ιδρύματος Χορού Κάνινγχαμ

Μερς Κάνινγκχαμ: «τέλος», για έναν θρύλο του χορού

ΑΠΩΛΕΙΑ. «Ο χορός είναι μια διαδικασία που δεν σταματάει ποτέ. Και δεν πρέπει να σταματάει εφόσον μπορεί να παραμένει ζωντανός και φρέσκος…», έλεγε πριν από μόλις ένα μήνα ο Μερς Κάνινγκχαμ. Είχε γιορτάσει τα ενενηκοστά γενέθλιά του και προσπαθούσε να μας προετοιμάσει για έναν κόσμο χωρίς αυτόν. Την Κυριακή που μας πέρασε (26/7), ο πρωτοποριακός Αμερικανός χορογράφος, μία από τις σημαντικότερες μορφές στην ιστορία του σύγχρονου χορού, άφησε την τελευταία του πνοή στο σπίτι του στο Μανχάταν της Νέας Υόρκης. Ο θρυλικός καλλιτέχνης, γνωστός για το καινοτόμο πνεύμα του σε ό, τι αφορά αυτή καθεαυτή τη δημιουργία του αλλά και ως προς τη χρήση της μουσικής, των εικαστικών τεχνών και των νέων τεχνολογιών, δημοσιοποίησε πριν από ένα μήνα τις προθέσεις του σε ό, τι αφορά την επιβίωση της μνήμης του μετά τον θάνατο του. Σύμφωνα, λοιπόν, με όσα ανακοίνωσε το Ιδρυμα Χορού Κάνινγκχαμ, τόσο η ομάδα όσο και το ίδιο το ίδρυμα θα κλείσουν σε ημερομηνία που θα οριστικοποιηθεί με το πέρας μιας διετούς παγκόσμιας περιοδείας, η οποία θα ξεκινήσει άμεσα και θα κορυφωθεί με μια τελευταία εμφάνιση στη Νέα Υόρκη. Μαζί με την Ισιδώρα Ντάνκαν, τον Σεργκέι Ντιαγκίλεφ, την Μάρθα Γκράχαμ και τον Ζορζ Μπαλανσίν, ο Μερς Κάνινγκχαμ υπήρξε ένας από τους πρωτοπόρους που έκανε τους ανθρώπους να αναρωτηθούν για την «ουσία» του χορού και της χορογραφίας, θέτοντας ερωτήματα κατά τη διάρκεια μιας καλλιτεχνικής πορείας που στην περίπτωση του Κάνινγκχαμ διήρκεσε σχεδόν επτά δεκαετίες. Με τον συνεργάτη του διάσημο συνθέτη Τζον Κέιτζ, ανεξαρτητοποίησε τον χορό από τη μουσική κι αυτό ήταν ένα από τα πιο γνωστά επιτεύγματά του.

Μέχρι το 1989 εμφανιζόταν σε όλες τις παραστάσεις της ομάδας του, ενώ φέτος μετά τον εορτασμό των γενεθλίων του και την πρεμιέρα του έργου του «Nearly Ninety», έλεγε στον κόσμο που τον χαιρετούσε ότι ακόμη δημιουργούσε χορογραφίες στο κεφάλι του. Αγαπημένε Μερς…

  • Σαντρα Bουλγαρη, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 28/07/2009

Μερς Κάνινγκχαμ: Πέθανε ο μεγάλος επαναστάτης του χορού

  • Ο θρυλικός αμερικανός χορογράφος Μερς Κάνινγκχαμ άφησε την τελευταία του πνοή σε ηλικία 90 ετών

Ο Μερς Κάνινγκχαμ φωτογραφημένος από την Ανι Λίμποβιτς. Το 2002 ο αμερικανός χορογράφος, στη δεύτερη επίσκεψή του στην Ελλάδα, είχε παρουσιάσει στο πλαίσιο του Διεθνούς Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας το «Κalamata Εvent», ένα θέαμα-συμβάν δημιουργημένο ειδικά για τις παραστάσεις στο Αμφιθέατρο του Κάστρου

Φτωχότερος είναι πλέον ο κόσμος του χορού αλλά και της τέχνης γενικότερα. Ο θρυλικός αμερικανός χορογράφος Μερς Κάνινγκχαμ, ο άνθρωπος που, σύμφωνα με τον Μιχαήλ Μπαρίσνικοφ, «ανακάλυψε εκ νέου τον χορό», άφησε την τελευταία του πνοή την περασμένη Κυριακή σε ηλικία 90 ετών. Σύμφωνα με ανακοίνωση την οποία εξέδωσε το Ιδρυμα Χορού που φέρει το όνομά του, ο Κάνινγκχαμ πέθανε ήσυχα, στο σπίτι του, από φυσικά αίτια. Μόλις έναν μήνα νωρίτερα ο ίδιος είχε εκπονήσει λεπτομερές σχέδιο για την επιβίωση της κληρονομιάς του στο μέλλον. Σύμφωνα με επιθυμία του, λοιπόν, τόσο η ομάδα όσο και το Ιδρυμα Χορού «Μερς Κάνινγχαμ» θα αναστείλουν τις δραστηριότητές τους σε ημερομηνία η οποία θα οριστικοποιηθεί με το πέρας μιας διετούς παγκόσμιας περιοδείας η οποία θα κορυφωθεί με μια τελευταία εμφάνιση στη Νέα Υόρκη αντί μόλις 10 δολαρίων. Σε ό,τι αφορά τα περιουσιακά στοιχεία της ομάδας- από κοστούμια ως οπτικοακουστικό υλικό- θα «περάσουν» σε έναν νέο, μη κερδοσκοπικό οργανισμό, o οποίος θα φέρει το όνομα του χορογράφου. Γνωστός για το ρηξικέλευθο πνεύμα του αναφορικά τόσο με αυτή καθεαυτή τη δημιουργία του όσο και με τη χρήση της μουσικής, των εικαστικών τεχνών και των νέων τεχνολογιών, ο Κάνινγκχαμ είχε γιορτάσει τη συμπλήρωση των 90 χρόνων του τον περασμένο Απρίλιο με την πρεμιέρα ενός ακόμη νέου έργου. Ο τίτλος του, «Σχεδόν 90» («Νearly Νinety»), υπήρξε συμβολικός για λόγους πέραν της ηλικίας του χορογράφου.

Γ εννημένος στις 16 Απριλίου του 1919 στην Ουάσιγκτον, ο Κάνινγκχαμ σπούδασε χορό και θέατρο στο Σιάτλ. Κατά τη διάρκεια των σπουδών του τον είδε να χορεύει η Μάρθα Γκράχαμ, η οποίακαι τον κάλεσε να γίνει μέλος της ομάδας της. Στο πλαίσιο αυτό το φθινόπωρο του 1939 ο Κάνινγκχαμ ταξίδεψε στη Νέα Υόρκη εγκαινιάζοντας μια εξάχρονη πορεία ως σολίστ στην ομάδα της Γκράχαμ. Το καλοκαίρι του 1953 ίδρυσε τη δική του ομάδα χορού στο Βlack Μountain College της Βόρειας Καρολίνας.

Εκτοτε, και έχοντας «καταγραφεί» στην πρωτοπορία της αμερικανικής αβανγκάρντ για μισό και πλέον αιώνα, χορογράφησε περισσότερα από 200 έργα.

Η ζωή και η καριέρα του πολυβραβευμένου σε ολόκληρο τον κόσμο Κάνινγχαμ «τροφοδότησαν» κατά καιρούς αναρίθμητα βιβλία, κινηματογραφικές ταινίες και εκθέσεις, ενώ τα έργα του παρουσιάστηκαν από τα σημαντικότερα χορευτικά συγκροτήματα, μεταξύ των οποίων το Μπαλέτο της Οπερας του Παρισιού, το Νew Υork City Βallet, το Αmerican Βallet Τheatre, η ομάδα χορού Rambert του Λονδίνου κ.ά.

  • Οι δύο επισκέψεις στην Ελλάδα

Σε ό,τι αφορά την παρουσία του Κάνινγκχαμ στη χώρα μας, οι παλαιότεροι θα θυμούνται ίσως την πρώτη εμφάνιση της ομάδας του στο Ηρώδειο, κατά τη δεκαετία του 1970. Πριν από μερικά χρόνια το συγκρότημα εμφανίστηκε εκ νέου στο πλαίσιο του Διεθνούς Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας με το «Κalamata Εvent», ένα θέαμα-συμβάν το οποίο ο 83χρονος τότε χορογράφος είχε ετοιμάσει ειδικά για τις παραστάσεις στο Αμφιθέατρο του Κάστρου. Επρόκειτο για έναν ακόμη «κρίκο» στην αλυσίδα ενός πραγματικά ξεχωριστού είδους στο σύνολο της δημιουργίας του. Το πρώτο «Εvent» παρουσιάστηκε το 1964 όταν, κατά την πρώτη παγκόσμια περιοδεία της, η ομάδα του Κάνινγκχαμ κλήθηκε να εμφανιστεί σε έναν χώρο αντισυμβατικό:στο Μουσείο της Βιέννης. Από κοινού με τον στενό συνεργάτη και σύντροφό του συνθέτη Τζον Κέιτζ, ο Κάνινγκχαμ αντιμετώπισε την πρόκληση με εξίσου «αντισυμβατικό» τρόπο. Επινόησε δηλαδή ένα είδος θεάματος το οποίο προοριζόταν για ανάλογους, «μη αναμενόμενους» χώρους (στάδια, γυμναστήρια, πλατείες κτλ.) και σχετίστηκε με την εμπειρία της στιγμής.

  • ΤΟ ΒΗΜΑ, Τρίτη 28 Ιουλίου 2009