Category Archives: Ζωγράφος Τάσος

Κραυγή αγωνίας για τον Τάσο Ζωγράφο

«Κάντε κάτι να σωθεί ο Τάσος! Να μεταφερθεί επειγόντως στην Αθήνα». Η σύζυγος του σημαντικού μας σκηνογράφου Τάσου Ζωγράφου (φωτ.) λύγισε βλέποντας τον άντρα της διασωλημένο χθες στο Νομαρχιακό Νοσοκομείο της Καρδίτσας και έστειλε σήμα κινδύνου. Ο 85χρονος ζωγράφος πάσχει από πολυοργανική ανεπάρκεια και η κατάστασή του εμπνέει ανησυχία στους θεράποντες γιατρούς του. Ο μεγάλος καλλιτέχνης βρέθηκε στην Καρδίτσα αποδεχόμενος την πρόσκληση να είναι μέλος της κριτικής επιτροπής του Πανελλήνιου Φεστιβάλ Ερασιτεχνικού Θεάτρου. Την τρίτη ημέρα και ενώ οι εκδηλώσεις του φεστιβάλ ήταν σε εξέλιξη αισθάνθηκε αδιαθεσία και μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο Καρδίτσας, όπου νοσηλεύεται για περισσότερο από μία εβδομάδα. Η κατάσταση, όμως, της υγείας του επιδεινώθηκε από χθες.

Ο Τάσος Ζωγράφος είναι δημιουργός χαμηλών τόνων. Προτιμά να μιλά μέσα από το έργο του, που είναι σημαντικό. Μαθήτευσε κοντά στον Γιάννη Τσαρούχη και άρχισε να δημιουργεί ήδη από τα χρόνια της εξορίας του στη Μακρόνησο.

Ορμώμενος από τον «Δράκο» του Νίκου Κούνδουρου, σχεδίασε τα σκηνικά και τα κοστούμια σε περισσότερες από διακόσιες ταινίες, εκατόν πενήντα τουλάχιστον θεατρικά έργα και εβδομήντα τηλεοπτικές σειρές. Ως ζωγράφος είχε οργανώσει δέκα ατομικές εκθέσεις, ενώ είχε πολλές συμμετοχές σε ομαδικές παρουσιάσεις στην Ελλάδα και στο εξωτερικό.

Συνεργάστηκε με όλους τους πρωταγωνιστές της επονομαζόμενης «χρυσής εποχής» του ελληνικού κινηματογράφου, όπως με τη Βουγιουκλάκη, τον Μπάρκουλη, τον Βέγγο (που τον γνώρισε καλά από τα χρόνια στη Μακρόνησο). Είχε αποσπάσει πέντε βραβεία στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, ένα κρατικό και δύο βραβεία της τηλεόρασης.

  • ΣΜΑΡΑΓΔΑ ΜΙΧΑΛΙΤΣΙΑΝΟΥ, Espresso, 29.3.2011

 

Για τον Τάσο Ζωγράφο

  • ΤΑ ΝΕΑ: Τετάρτη 6 Μαΐου 2009
  • Το Πνεύμα του Τόνου
  • «Σκηνικό ζωής»
  • Του Κώστα Γεωργουσόπουλου

https://i2.wp.com/www1.rizospastis.gr/getImage.do

  • Ο Τάσος Ζωγράφος είναι ένας σπουδαίος θεατρικός τεχνίτης. Σκηνογράφος του θεάτρου αλλά κυρίως του κινηματογράφου, του λόγιου και του λαϊκού, κουβαλάει ατμόσφαιρες και υγρασίες, μιζέρια και μεγαλείο του Έλληνα λούμπεν και του Έλληνα μικροαστού και τα έχει καταστήσει αισθητικά γεγονότα που έχουν μείνει αξέχαστα. Συνεργάστηκε με τους μεγάλους του σινεμά, αλλά στην Τέχνη τον εισήγαγε ο Νίκος Κούνδουρος, που βρέθηκαν μαζί στην εξορία, κοντά κοντά με τον Κατράκη και τον Βέγγο, τον Μπιθικώτση και τον Ρίτσο. Το ύφος του ανάμεσα στον Καραγκιόζη και το λαϊκό πανηγύρι, το κουκλοθέατρο και το προσφυγικό γούστο της Καισαριανής, δημιούργησε σχολή. Τώρα χάρη στον δημοσιογράφο και συγγραφέα Χρήστο Σιάφκο κατέγραψε τον βίο του, τη φτώχεια του, τις εμπνεύσεις του, τις χαριτωμένες πανέξυπνες λύσεις του σ΄ ένα βιβλίο απομνημονευμάτων με τον τίτλο «Σκηνικό ζωής» (Εκδόσεις Ελληνικά Γράμματα). Κι έτσι ξεφύτρωσε ξαφνικά κι ένας έξοχος λαϊκός αυθόρμητος με έξοχο χιούμορ αφηγητής, γεμάτος ανθρωπιά, ευσέβεια για τα ταπεινά και χλεύη για τα χυδαία. Χαίρομαι που εμπλουτίζεται η προφορική παράδοση μαστόρων και παραγωγών Τέχνης. Πλάι στην αυτοβιογραφία του Μ. Φωτόπουλου, του Χρέλια, του Λεμπέση, του Βαμβακάρη, η κατάθεση του Τάσου Ζωγράφου φωτίζει σκοτεινές πλευρές του μεταπολεμικού ελληνικού μικρόκοσμου της Τέχνης.

Ο [Τάσος] Ζωγράφος του σινεμά

  • Μέσα από τη βιογραφία του σκηνογράφου Τάσου Ζωγράφου που θα κυκλοφορήσει, ζωντανεύουν πρόσωπα και πράγματα μιας ολόκληρης εποχής
  • Η σκηνογραφία του Τάσου Ζωγράφου είναι ένα σημαντικό κομμάτι της ιστορίας του ελληνικού κινηματογράφου. Αρχικά, με φτωχά μέσα, κουρελάκια και σύρμα, μηχανεύονταν τα σκηνικά του. Με φτωχά μέσα, πάλι, τα λιανοτούφεκα του ΕΛΑΣ πήρε μέρος στη Μάχη της Αθήνας, τον Δεκέμβρη του 1944, όπου πληγώθηκε στο αριστερό του χέρι.

«ΟΗ BABYLON» ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΦΕΡΡΗ

«ΟΗ BABYLON» ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΦΕΡΡΗ

  • Ο 83χρονος εκφραστής της νεορεαλιστικής σκηνογραφίας στην Ελλάδα έζησε πολλές περιπέτειες και μυθιστορηματικές καταστάσεις, τις οποίες εξομολογήθηκε στον δημοσιογράφο και συγγραφέα Χρήστο Σιάφκο. Η ιστορία του με τίτλο «Τάσος Ζωγράφος. Σκηνικό ζωής» θα βρίσκεται στα βιβλιοπωλεία μετά το Πάσχα από τα «Ελληνικά Γράμματα». Ο βιογράφος ανέδειξε τον άμεσο, γλαφυρό, συχνά γλυκόπικρο λόγο του Ζωγράφου, που εμφανίζεται να αφηγείται σε πρώτο πρόσωπο τα παιδικά του χρόνια στη Λιβαδειά όπου χάζευε τις παραστάσεις του Καραγκιόζη. Με μια νοικιασμένη μαύρη Φορντ, αυτή που αργότερα έκανε σκηνικό για την «Οδό ονείρων» του Χατζιδάκι, έφτασε με την οικογένειά του στην Αθήνα, το 1940. Μικροκαμωμένος, αλλά όμορφος σαν Αδωνις, αναγκάστηκε να διακόψει το σχολείο λόγω του πολέμου και προσπάθησε να επιβιώσει κουβαλώντας μυστικά οινόπνευμα, κάτω από τη μύτη των Γερμανών.
  • Στα 16 του παίρνει μέρος στην Αντίσταση και τότε γνωρίζει την χαρακτική: «Χάραζα, ας πούμε την Αψίδα του Θριάμβου, που συμβόλιζε τη δημοκρατία και την ελευθερία, και το συνεργείο στη συνέχεια κολλούσε τα χαρακτικά στον τοίχο, στην κολόνα, στα σχολεία και στους χώρους των συσσιτίων», αφηγείται στη βιογραφία του. Στα Δεκεμβριανά βρέθηκε στη μάχη της Σχολής Ευελπίδων, με ένα οπλοπολυβόλο στο χέρι, να «θερίζει» έναν ελεύθερο σκοπευτή: «Αλλά παράλληλα με επεσήμαναν και οι όλμοι των Εγγλέζων από τον Λυκαβηττό», συνεχίζει. «Είχαν πια μπει στις μάχες. Εριξαν πέντ’ έξι βολές κι ένα θραύσμα με χτύπησε στο αριστερό μου χέρι κόβοντας το ωλένιο νεύρο και κάποια αρτηρία. Ποτάμι το αίμα, ανέλαβε ο επόμενος το οπλοπολυβόλο κι εμένα με μετέφεραν στο σταθμό επιδέσεως…».
  • Το 1947 μπαίνει στη Σχολή Καλών Τεχνών, όμως συλλαμβάνεται για την αριστερή του δράση και τον στέλνουν στη Μακρόνησο. Στην εξορία συνδέεται με δύο πρόσωπα που έγραψαν τη δική τους ιστορία στον κινηματογράφο, τον Νίκο Κούνδουρο και τον Θανάση Βέγγο. Να πώς περιγράφει τον τελευταίο: «Μανιώδης με την καθαριότητα, δεν είχαμε νερό να πιούμε κι αυτός κοίταζε πώς να ξεσκονίζει και να γυρίζει τις τσέπες του ανάποδα και να τις τινάξει μην έχουν μέσα χνούδι(…) Ηταν όπως και τώρα αεικίνητος, πρωταθλητής ανωμάλου δρόμου στη Μακρόνησο, έκανε το νησί πάνω κάτω τρέχοντας».
  • «Ακου Ζωγράφε, ο βασιλεύς απέθανε, ζήτω ο βασιλεύς». Με αυτή τη ρήση του Κούνδουρου αρχίζει η εποποιία του ελληνικού κινηματογράφου. Το 1955 κάνουν τον «Δράκο», όπου ο Ζωγράφος αφήνει την παράδοση των ζωγραφισμένων σκηνικών και κάνει κατασκευές αγοράζοντας υλικά κατεδαφίσεως από τις μάντρες.
  • Αφήνει το αποτύπωμά του σε πλήθος ταινίες, ποιοτικές, εμπορικές, δραματικές, κωμικές, επικές: από το «Κορίτσι με τα παραμύθια» με την Αλίκη Βουγιουκλάκη, το «Τρελοκόριτσο» με την Τζένη Καρέζη, τη «Λίμνη των στεναγμών», με τον Ανδρέα Μπάρκουλη και την Ειρήνη Παπά, τους «Γαμπρούς της Ευτυχίας», με τους Αυλωνίτη – Βασιλειάδου, μέχρι τη «Συνοικία το όνειρο» του Αλέκου Αλεξανδράκη και το κατοπινό «Ρεμπέτικο» του Κώστα Φέρρη.

Για τον Μινωτή

  • Ο Ζωγράφος περιγράφει το «μάθημα» κοντά στον Τσαρούχη: «Ελεγε, ας πούμε: «Θέλω την πόρτα γκρι». «Τι γκρι, Γιάννη;». «Γκρι γαϊδουρί, καλέ». Πώς λένε οι γυναίκες γκρί σουρί, του ποντικιού…». Αναφέρεται στον Μάνο Χατζιδάκι, «τον αριστερότερο δεξιό του κόσμου», αποκαλύπτει όμως και τα τρικ που έκανε πριν ακόμα μπουν στο λεξιλόγιο τα ειδικά εφέ: Για να ψηλώσει ο Μινωτής-Οιδίποδας τον έστησε σε καρεκλάκι κι έκανε ένα ζευγάρι ψεύτικα πόδια να προβάλλουν κάτω από τον χιτώνα. Δημιούργησε χιονισμένο τοπίο με δύο φορτηγά μαρμαρόσκονη κι έκανε ένα κεφάλι αρκούδας από παπιέ μασέ για τη σκηνή όπου ο Νίκος Ξανθόπουλος έρχεται αντιμέτωπος με μια αρκούδα στην «Οδύσσεια ενός ξεριζωμένου». Αλλά κι ένα καλάμι με φελιζόλ για το «μαδέρι» που χτυπούσαν τον Κοεμτζή στην «Παραγγελιά».
  • Ο Ζωγράφος, που δεν αρνήθηκε το θέατρο και την τηλεόραση («Ο Χριστός ξανασταυρώνεται», «Γαλήνη», «Βαμμένα κόκκινα μαλλιά», «Τρίτο στεφάνι» κ.ά), ζωγραφίζει μέχρι σήμερα με την αθωότητα των ναΐφ: «Στη ζωγραφική μου υπάρχει η χαρά της ζωής», λέει. «Δεν μου έλειψε και γ’ αυτό την αναπαράγω, αλλά επειδή ακριβώς την έχω μέσα μου θέλω να τη βγάλω, για να μη σκάσω. Γιατί όπως και από την πολλή λύπη, έτσι και από την πολλή χαρά σκάει ο άνθρωπος». *