Category Archives: Αξιώτης Σάββας

Αυτός ο «Γλάρος» του Αντον Τσέχοφ!

  • Το τέταρτο κουδούνι

  • Του Γιώργου Δ.Κ. Σαρηγιάννη, ΤΑ ΝΕΑ: Πέμπτη 12 Νοεμβρίου 2009

Παράλυτος επί είκοσι χρόνια περπάτησε, διάβασα, έπειτα από ενέσεις Μπότοξ που του ΄γιναν. Αν, πέρα απ΄ το τσίτωμα, φέρνουν και «κινητικά» αποτελέσματα οι Μπότοξ, σύντομα βλέπω δεκάδες «Μεγάλες Κυρίες»- και «Μεγάλους Κυρίους»…του θεάτρου μας, και της μουσικής σκηνής μας, και της τηλεόρασής μας, και των γραμμάτων μας, και της πολιτικής μας, και…, και… ν΄ αρχίζουν μια κωλοπιλάλα, μα μια κωλοπιλάλα, που να μην τους προφταίνεις…

(Με την ευκαιρία: Μια απ΄ αυτές τις «Μεγάλες Κυρίες» που βλέπω να ΄χουνε πια «μεταλλαχτεί» με τις Μπότοξ αλλά και με πιο «δραστικούς» τρόπους, ίδια ο Τζόκερ του «Μπάτμαν» έχει γίνει πια!).

Όλος ο κόσμος, μια σκηνή…
«Ρequod»- «Πίκουοντ», απ΄ το θρυλικό σκαρί στον «Μόμπι Ντικ», το μυθιστόρημα του Χέρμαν Μέλβιλ- βάφτισαν τη νεοσύστατη θεατρική ομάδα τους οι ηθοποιοί Δημήτρης Ξανθόπουλος και Αγγελική Παπαθεμελή (στη φωτογραφία). Και εντατικά ετοιμάζουν τον «Γλάρο» του Αντόν Τσέχοφ. Για χώρο εναλλακτικό που ακόμα δεν έχουν κλείσει. Στη μετάφραση της Ξένιας Καλογεροπούλου και σε σκηνοθεσία Δημήτρη Ξανθόπουλου.

Τους ρόλους θα παίξουν- δεν έχει ακόμα προσδιοριστεί ποιος ποιον-, Άρης Αρμαγαγανίδης, Δημήτρης Γεωργαλάς, Βάσω Καβαλιεράτου, Γιάννης Κλίνης, Μιχάλης Μαθιουδάκης, Χριστίνα Μωρόγιαννη, Νικολίτσα Ντρίζη, Κώστας Ξυκομηνός, Αγγελική Παπαθεμελή, Κώστας Παπακωνσταντίνου. Η σκηνογραφική και ενδυματολογική επιμέλεια είναι του Νίκου Κόνιαρη, η επιμέλεια κίνησης της Βάσως Γιαννακοπούλου και βοηθός σκηνοθέτη η Αγγελική Μαρίνου.

Το έργο παίχτηκε για τελευταία φορά στην Ελλάδα το καλοκαίρι του 2007, όταν το παρουσίασε στο Φεστιβάλ Αθηνών- «Πειραιώς 260»- το ουγγρικό Θέατρο «Κρέτακορ» σε μια συγκλονιστική στην απόλυτη λιτότητά της σκηνοθεσία του Άρπαντ Σίλινγκ.

Η πιο πρόσφατη ελληνική του παράσταση ήταν τη σεζόν 2006-2007 στο ΚΘΒΕ με σκηνοθέτη τον Πέτρο Ζηβανό. Στην Αθήνα, από ελληνικό θίασο, έχει να παιχτεί απ΄ το χει μώνα 2002- 2003, όταν τον «Γλάρο» ανέβασαν και ο Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος στο «Θέατρο του Νέου Κόσμου» και ο Νίκος Μαστοράκης στο «Οδού Κεφαλληνίας» για την «Πράξη» της Μπέττυς Αρβανίτη- εξαιρετική παράσταση στην οποία η Αγγελική Παπαθεμελή έκανε μια συνταρακτική Νίνα.

Σας θυμίζω πως η χρονιά εκείνη εξελίχτηκε σε… Έτος «Γλάρου» για το ελληνικό θέατρο μια και το έργο ανέβηκε και στην Θεσσαλονίκη απ΄ την Πειραματική Σκηνή της «Τέχνης» σε σκηνοθεσία Νίκου Χατζηπαπά και στην Λάρισα, απ΄ το ΔΗΠΕΘΕ της πόλης- το «Θεσσαλικό»-, με σκηνοθέτη τον Νίκο Χαραλάμπους ενώ παρουσιάστηκε και απ΄ το «Θέατρο Τέχνης» της Μόσχας, στην Θεσσαλονίκη επίσης, στο πλαίσιο των «Δημητρίων», σε σκηνοθεσία Νικολάι Σκόρικ.

Το άπαιχτο στην Ελλάδα μονόπρακτο του Ευγένιου Ιονέσκο «Ντελίριο για δυο» (1962) που χαρακτηρίζεται «κωμικό σουρεαλιστικό πανηγύρι», απ΄ τα λιγότερα γνωστά του έργα αλλά πολυπαιγμένο σ΄ όλο τον κόσμο, θα παρουσιάσει από 21 Δεκεμβρίου στο Δημοτικό Θέατρο Καισαριανής ο Σάββας Αξιώτης (φωτογραφία). Ο οποίος επανεμφανίζεται στη σκηνή μετά από αρκετά χρόνια. Στο έργο ένας άντρας και μια γυναίκα ερίζουν με σφοδρότητα πάνω στο… θέμα «η χελώνα και το σαλιγκάρι είναι το ίδιο ζώο;» ενώ απέξω φτάνουν οι ήχοι του πολέμου. Και σε ψήγματα, μέσα απ΄ τα επιχειρήματα και τις ατάκες τους, ανασυντίθεται η προσωπική τους ιστορία. Τα αποτελέσματα της μάχης που γίνονται ολοένα και πιο αισθητά αποσπούν βαθμιαία την προσοχή του ζευγαριού απ΄ τη φιλονικία τους. Που όμως ξαναφουντώνει όταν ο πόλεμος τελειώνει κι αρχίζει η γιορτή.

Το «Ντελίριο για δυο» ανεβαίνει σε μετάφραση του ίδιου του Σάββα Αξιώτη που υπογράφει και τη σκηνοθεσία κρατώντας και το ρόλο του άντρα με συμπαίκτρια την Ελένη Βουτυρά.

Το Ελληνικό Κέντρο του Διεθνούς Ινστιτούτου Θεάτρου και το ΕΚΕΘΕΧ- το Εθνικό Κέντρο Θεάτρου και Χορού- που συνδιοργανώνουν, για τρίτη χρονιά, το «Σύστημα Αθήνα», ήτοι την πλατφόρμα «που επιδιώκει να λειτουργήσει ως δίαυλος επικοινωνίας ανάμεσα στην ελληνική και διεθνή θεατρική αγορά» με την πρόσκληση παραγόντων του ξένου θεάτρου να δουν ελληνικές θεατρικές- και από φέτος χορευτικές- παραστάσεις (που επιλέγει ειδική επιτροπή μεταξύ όσων κάνουν αίτηση συμμετοχής) ώστε να τις προωθήσουν στο εξωτερικό, πιστεύουν πως το πράγμα λειτουργεί; Και πως οι παραστάσεις που επιλέγονται αντιπροσωπεύουν το ελληνικό θέατρο και τον ελληνικό χορό;

Και μια ειδική απορία: Η επιτροπή στην οποία μετέχει μάλιστα συνεργάτρια του θεάτρου «Θησείον»- ανάμεσα στις οκτώ που επέλεξε έχει περιλάβει και πάλι φέτος παράσταση του Μιχαήλ Μαρμαρινού, καλλιτεχνικού διευθυντή του «Θησείον» αλλά και προέδρου του Ελληνικού Κέντρου Θεάτρου ήτοι του βασικού οργανωτή του θεσμού- το «Βίοι (ζωές) αγίων».

Δεν αμφισβητώ την αξία της παράστασης. Δεν αμφισβητώ τη γνώμη της επιτροπής που εκτιμώ τα μέλη της- μερικά ιδιαίτερα και το ξέρουν. Καταλαβαίνω πως δεν είναι εύκολο μια παράσταση να αποκλείεται έτσι εύκολα γιατί ο δημιουργός της εμπλέκεται στην οργάνωση. Αλλά, πάνω απ΄ όλα, πιστεύω πως η γυναίκα του Καίσαρος δεν αρκεί να είναι αλλά πρέπει και να φαίνεται τίμια…

«Θέατρο Τέχνης» της Φρυνίχου κι η παράσταση «Caf La Femme» (βασική φωτογραφία με τους εξαίρετους Χαρά Δημοπούλου και Γιώργο Γκάτζιο): νέοι άνθρωποι, συμπαραγωγή του «Τέχνης» με το πρωτοεμφανιζόμενο «Πρόχειρο Θέατρο» που δημιούργησε η Δέσποινα Γκάτζιου (φωτογραφία)- της αξιοθαύμαστης λυγουριώτικης οικογένειας που ΄χει δώσει στο θέατρο και τα τρία παιδιά της, Δέσποινα, Γιώργο και Ντίνα, ιδιαίτερα ταλαντούχα και τα τρία- η οποία υπογράφει και τη σκηνοθεσία. Ξεκίνησα να πάω με το δεδομένο πως η Δέσποινα Γκάτζιου- την έχω εντοπίσει απ΄ την εποχή που δούλευε κοντά στον Λευτέρη Βογιατζή- είναι καλή ηθοποιός. Δεν ήταν όμως αυτό πρόκριμα πως θα δω καλή παράσταση. Και όμως! Γοητεύτηκα.

Έχουνε πάρει το μονοπρακτάκι του Στρίντμπεργκ «Η πιο δυνατή» με θέμα τη συζυγική απιστία- «μπανάλ» επιλογή θα ΄λεγα καταρχάς, έχει τόσο πολύ παιχτεί…-, το παίζουν- άψογα- και μετά, ξεκινώντας απ΄ το ερώτημα «τι μπορεί να σημαίνει σήμερα “απατημένη σύζυγος”;», δημιουργούν κάτι σα μια σειρά παραλλαγές πάνω στο θέμα με διαφορετικά ύφη, με χιούμορ λεπτό, με ειρωνεία, με παρεμβάσεις που εξελίσσουν το κείμενο του «μισογύνη» Στρίντμπεργκ σε αγαπητικό για τη γυναίκα! Τολμάει η Δέσποινα Γκάτζιου ν΄ ανοίξει και να κλείσει την παράσταση με τη φωνή της Έλλης Λαμπέτη που ΄χει παίξει το μονόπρακτο και το ΄χει ηχογραφήσει, τολμάει να την εμπλουτίσει με τραγούδια όπως το «Νe me quitte pas» του Ζακ Μπρελ ή το «Αmado mio»- άλλες «μπανάλ» επιλογές…-, έχει τολμήσει να το κινήσει στο ρυθμό του τάνγκο… Αλλά η «αποδόμηση» αυτή και το «κολάζ» αυτό έχουν μέτρο. Και κρύβουν γνώση και σκέψη- τίποτα τυχαίο! Και πολλή δουλειά πίσω τους- φαίνεται αυτό, φαίνεται. Τόση που να ΄χει καταλήξει σ΄ ένα έξοχο ποιητικό αποτέλεσμα. Αισθητικής υψηλής- και με το τίποτα. Ένα «Πρόχειρο Θέατρο» καθόλου… πρόχειρο.

Μέσα στην ευκολία που αρχίζει να γίνεται κανόνας στις νεανικές θεατρικές δουλειές με τον φερετζέ της φρεσκάδας και του χαβαλέ υπάρχουν, λοιπόν, κι οι εξαιρέσεις. Που είναι τουλάχιστον συγκινητικές. Μακάρι η παράσταση που έληξε στο «Τέχνης» να βρει χώρο να συνεχίσει. Αξίζει τον κόπο.

Θα τα ξαναπούμε την Πέμπτη 5 Δεκεμβρίου.