«Κεκλεισμένων των θυρών»: Ένα θεατρικό φιλοσοφικό δοκίμιο

Η ΑΥΓΗ: 26/11/2010

ΤΗΣ ΚΑΤΕΡΙΝΑΣ ΔΙΑΚΟΥΜΟΠΟΥΛΟΥ

Πώς θα ήταν να βρισκόμασταν έγκλειστοι σε ένα δωμάτιο δίχως παράθυρα; Το φως να μην έσβηνε ποτέ και τα μάτια μας να έμεναν για πάντα ορθάνοιχτα; Αυτή η υπόθεση περιγράφει την αλληγορία του θανάτου, της Κόλασης, έτσι όπως τη βιώνουν τα τρία δραματικά πρόσωπα του Ζαν-Πωλ Σαρτρ στο Κεκλεισμένων των θυρών. Ο θαλαμηπόλος συνοδεύει έναν-έναν τους ήρωες στο «δωμάτιο της κρίσης» και η πόρτα ορθώνεται ερμητικά κλειστή πίσω τους. Ο Γκαρσέν είναι δημοσιογράφος και διανοούμενος, η Ινές ομοφυλόφιλη ταχυδρομική υπάλληλος και η Εστέλ μια όμορφη μεγαλοαστή. Η Κόλαση δεν είναι σκοτεινή, αλλά ανελέητα φωτεινή και η μαρτυρική τιμωρία δεν σχετίζεται με πυρακτωμένα όργανα βασανιστηρίων αλλά με τη βασανιστική συνύπαρξη των τριών εγκλείστων εις το διηνεκές. Οι μύχιες σκέψεις και οι ανομολόγητες πράξεις αποκαλύπτονται και οι τρεις νεκροί, ταπεινωμένοι και εξευτελισμένοι, θα συνυπάρξουν στο «κολασμένο» σαλόνι με τρεις καναπέδες, δίχως καθρέφτες, δίχως παράθυρα, δίχως βιβλία, δίχως σκοτάδι, δίχως ύπνο…

Οι τρεις μετά θάνατον συγκάτοικοι του «θεατρικού δοκιμίου», έπειτα από κατά μέτωπον συγκρούσεις, συνειδητοποιούν ότι δεν μπορούν να αγνοήσουν την ύπαρξη των άλλων, η Κόλασή τους είναι η συνύπαρξή τους, μία θέση που συνοψίζεται στην γνωστή και ανατριχιαστική ρήση του Γκαρσέν: Η κόλαση είναι οι άλλοι. Οι τρεις άγνωστοι μεταξύ τους νεκροί αλληλοσπαράζονται, «αλληλοβασανίζονται», αλλά και αλληλοεξαρτώνται, αφού άλλωστε δεν βρέθηκαν τυχαία στον ίδιο τόπο μαρτυρίου.

Μετά τη λήξη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου εξωτερικεύεται η υπαρξιακή αγωνία της Ευρώπης, η οποία ωστόσο εκκολαπτόταν από την περίοδο του Μεσοπολέμου. Ήδη το 1938 στο πρώτο σύνθετο μεταφυσικό μυθιστόρημα του Σαρτρ, τη Ναυτία, καταγράφεται το χρονικό ενός απωθητικού κόσμου. Το 1943 δημοσιεύτηκε το φιλοσοφικό κείμενο του Το είναι και το μηδέν, ενώ παράλληλα συνέγραψε το θεατρικό Huis clos (Κεκλεισμένων των θυρών), το οποίο, στην πραγματικότητα, αποτελεί την «εκλαϊκευμένη» μεταφορά του δοκιμίου Το είναι και το μηδέν. Το έργο πρωτοανέβηκε το 1944 στο Λονδίνο και σημείωσε επιτυχία.

Το Κεκλεισμένων των θυρών του Ζαν-Πωλ Σαρτρ παρουσιάζεται στην Κεντρική Σκηνή του Νέου Ελληνικού Θεάτρου του Γιώργου Αρμένη, κάθε Δευτέρα και Τρίτη, σε σκηνοθεσία Έφης Μουρίκη και μετάφραση Ερρίκου Μπελιέ. Ερμηνεύουν οι: Βλαδίμηρος Κυριακίδης, Έφη Μουρίκη, Κατερίνα Παπουτσάκη και Γιώργος Πολυχρονόπουλος.

* Η Κ. Διακουμοπούλου είναι θεατρολόγος.

Post a comment or leave a trackback: Trackback URL.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: