Daily Archives: 5 Νοέμβριος, 2009

Ενα θεατρικό «πρέπει» στο «Θέατρο της Ανοιξης» στο «Τηλεφώνησε ο γιος σου», με τη Νίτα Παγώνη

Η Νίτα Παγώνη κυριαρχεί με τον λόγο και την κίνηση στη σκηνή, βιώνοντας τον πρωταγωνιστικό ρόλο της Χούλια στο έργο «Τηλεφώνησε ο γιος σου», (φωτο Μαρίζα Φασιανού).

Tης Eλενης Mπιστικα, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 05/11/2009

Ναι, μπορείς να πιάσεις κουβέντα με τη μοναξιά που μας κυκλώνει αθόρυβα, καραδοκώντας πότε να επιτεθεί και να επικρατήσει… Μπορείς, μιλώντας της, με ειλικρίνεια, με αγάπη και στοργή, με χιούμορ, να την κάνεις ανθρώπινη, ακόμη και γλυκιά βουβή συνομιλήτρια που ακούει, αν ακούει… Το κατορθώνει ερμηνεύοντας τον συγκλονιστικό ρόλο της Χούλια, στο θεατρικό έργο γραφής «για τέσσερα χέρια» των Ισπανών θεατρογράφων Ιγνάθιο δελ Μοράν και Μαργαρίτας Σάντσεθ, η ξεχωριστή πρωταγωνίστρια ρόλων με συναίσθημα, η Νίτα Παγώνη, η αγαπημένη «ενζενύ» της Κατίνας Παξινού, που έκανε το ντεμπούτο της, ως αριστούχος της Δραματικής Σχολής του Εθνικού, στους «Βρυκόλακες» του Ιψεν. Και έπαιξε, συνέχεια, μαζί τους, ακολουθώντας την Παξινού και τον Μινωτή και στην Επίδαυρο και στον θίασό τους, για να συνεργαστεί στη συνέχεια με το ΚΘΒΕ, επιστροφή στο Εθνικό με πρώτους ρόλους, «Φαίδρα» του Ρακίνα, με την «Παρέμβαση», συνεργασία με το Πειραματικό Θέατρο της Μαριέτας Ριάλδη. Ολα αυτά δίνουν, με αδρές πινελιές όπως του συντρόφου της Χρίστου Καρά, το πορτρέτο μιας ηθοποιού με ταλέντο και βαθιές ρίζες θητείας στο θέατρο αξιώσεων. Η Νίτα Παγώνη δεν «παίζει» τον ρόλο της, τον ζει και ταυτίζεται με αυτόν, γι’ αυτό η Χούλια της, με μεσογειακό ταμπεραμέντο, αρνείται να συμβιβαστεί όταν τα τείχη της απομόνωσης την κλείνουν μέσα τους. Εργάζεται προσέχοντας την Τερέζα, μια ηλικιωμένη γυναίκα με άνοια, την οποία «φροντίζει» ο διπλωμάτης γιος της, με όλα τα υλικά αγαθά, στερώντας της την παρουσία του δίπλα της. «Τηλεφώνησε ο γιος σου», λέει με άπειρη τρυφερότητα, χαϊδεύοντας τα άσπρα μαλλιά της Τερέζας, καρφωμένης σε αναπηρική πολυθρόνα, η Χούλια – Νίτα Παγώνη. «Εχει, όπως ξέρεις, πολλή δουλειά, δεν μπορεί να ’ρθει» και ένα βογγητό βγαίνει από τα χείλη της Τερέζας, την οποία παίζει, με αισθητή παρουσία στη σκηνή, η νέα ηθοποιός Μαρία Παπαγιάννη, βουβό συμπλήρωμα στον μονόλογο της πιστής, ώς το τέλος, Χούλια. Οι δυο τους, ένας γρύλλος στο κλουβί του καναρινιού, το ραδιόφωνο με νυχτερινή εκπομπή για μοναχικούς, το τηλέφωνο-σύνδεσμος με τον έξω, αδιάφορο κόσμο κι ένα ποτήρι ουίσκι, που το πίνει γουλιά γουλιά η Χούλια, καθώς η δική της μοναχική ζωή γίνεται ένα με της άρρωστης Τερέζας. Και ο δικός της γιος έχει κάνει τη ζωή του, «μόνο εσύ με χρειάζεσαι, καλή μου Τερέζα», λέει η Χούλια, ακόμα νέα και γερή, αλλά όμοια αποσυρμένη, χωρίς τη θέλησή της. Χιουμοριστικές νότες με τις ταινίες που διηγείται, με τη γιορτή των γενεθλίων της Τερέζας αλαφραίνουν το βάρος της απομόνωσης. Οι δυο τους είναι μια συντροφιά, με τους ήχους της πόλης ολόγυρά τους. Και το ωραίο τραγούδι που παίρνει μαζί του ο θεατής, σε μουσική Δημήτρη Μαυρομάτη και ισπανικούς στίχους της Αγαθής Δημητρούκα είναι η παρηγοριά και η δικαίωση της στάσης ζωής της Χούλια, μόνης στη σκηνή, αλλά ανυποχώρητης… Η παγκόσμια πρώτη του ισπανικού θεατρικού έργου, που μετέφρασε σε ζωντανό λόγο η Μαρία Χατζηεμμανουήλ, έγινε στο Θέατρο «Προσκήνιο» στις 8 Μαΐου 2009, σε ευαίσθητη σκηνοθεσία του Γιώργου Γιανναράκου, που σκηνοθετεί και τη συνέχειά του, τώρα, στο «Θέατρο της Ανοιξης» στην οδό Γερμανικού, στο Μεταξουργείο. Στον κεντρικό ρόλο η Νίτα Παγώνη που μιλάει με τη φωνή και με το σώμα της, γεμίζοντας την άδεια σκηνή, ενώ η άλαλη παρουσία της άλλης γυναίκας ενισχύει το κοινωνικό «κατηγορώ» του τρυφερού έργου. Η φιλία, η αγάπη, η εγκαρτέρηση είναι η λύση στο αδιέξοδο των ανθρώπινων σχέσεων. Για θεατές που αγαπούν το καλό θέατρο, για τους σκεπτόμενους και τους πιστούς του «Αγάπα τον πλησίον σου», η ερμηνεία της Νίτας Παγώνη, με τη συμμετοχή της Μαρίας Παπαγιάννη είναι μια «όαση» που πρέπει να την αναζητήσουν στην έρημο. Οι Δευτέρες και οι Τρίτες στο όμορφο ποιοτικό θεατράκι, με το αφαιρετικό σκηνικό και τα «δουλεμένα» από τη ζωή κοστούμια της Λαλούλας Χρυσικοπούλου, καταξιωμένης από τη δουλειά της στο Εθνικό, καθηγήτριας τώρα Θεατρικών Σπουδών στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, γεμίζουν από ανθρώπους του θεάτρου. Στην «πρώτη» του «Τηλεφώνησε ο γιος σου», θερμό, παρατεταμένο το χειροκρότημα αγκάλιασε την έξοχη Νίτα Παγώνη, αλλά και τη Μαρία Παπαγιάννη και τον σκηνοθέτη Γιώργο Γιανναράκο. Στις πρώτες σειρές ο σκηνοθέτης του «Αμφιθεάτρου» κ. Σπ. Ευαγγελάτος, ο κριτικός και συγγραφέας κ. Κ. Γεωργουσόπουλος, ο ηθοποιός Τ. Εμμανουήλ, η τ. υπουργός κ. Βάσω Παπανδρέου, οι ζωγράφοι Π. Ζουμπουλάκης, Μερόπη Πρέκα, οι γκαλερίστες Μαρίζα Καλογεροπούλου – Φασιανού, Μαίρη Καποπούλου, ο Ν. Κονταξής, κ.ά.

Εβελίνα Παπούλια και ΜuzikΑll

  • Το τέταρτο κουδούνι

  • Του Γιώργου Δ.Κ. Σαρηγιάννη, ΤΑ ΝΕΑ: Πέμπτη 5 Νοεμβρίου 2009

Ντόρα +  Παναγιώτης:  μια αγάπη  γεννιέται  μέσα στα  πέτρινα  χρόνια.  Όλος ο  κόσμος,  μια σκηνή...
Τι ακριβώς εννοεί μ΄ αυτά τα υπονοούμενα που αφήνει- «εγώ ποτέ δεν εγκατέλειψα τη Νέα Δημοκρατία», «εγώ ποτέ δεν έφυγα απ΄ το κόμμα»…; Σπόντες για τον μπαμπά της είναι; Δε θα αρκεστεί στο «Dead Line», το έργο του Γιάννη Βούρου που ανεβάζει ο ίδιος στο «Προσκήνιο». Και στο οποίο πρωταγωνιστεί πλάι του- η πρεμιέρα Παρασκευή και 13 Νοεμβρίου. Διότι η Εβελίνα Παπούλια βασικά φύση… μουσικοχορευτική είναι- χορό έχει άλλωστε αρχικά σπουδάσει στην Νέα Υόρκη, πριν απ΄ την υποκριτική. Έτσι από 1 Δεκεμβρίου θα κάνει και μιούζικαλ- που και ιδιαίτερη αδυναμία του ΄χει και στο είδος έχει διαπρέψει.

«ΜuzikΑll» θα ΄ναι ο τίτλος- λογοπαίγνιο της μουσικοχορευτικής παράστασης που ετοιμάζει στο bar theatre «Da Sein» στα Εξάρχεια και που σχεδίασε η ίδια σκηνοθεσία/ κείμενα/ επιλογή τραγουδιών – με τη μουσική βοήθεια των «Ζant the Βand»- Ιngie (Φώτης Παπαθεοδώρου κιθάρα), Gaga Κ. (Κώστας Γκαγκαστάθης μπάσο), e-mute (Θοδωρής Μακαρούνης ντραμς)- που υπογράφουν τις ενορχηστρώσεις: ο Εx-Ηell-Αngel – ένας «διαβολάγγελος» – κατεβαίνει στη γη με στόχο να κάνει έναν άντρα και μια γυναίκα να ερωτευτούν ταυτόχρονα ο ένας τον άλλο και να μείνουν για πάντα μαζί. Μόνο αν το καταφέρει θα μπορέσει να συναντήσει ξανά τον δικό του μοναδικό έρωτα.

Η Εβελίνα Παπούλια (στη φωτογραφία) μέσα απ΄ την ιστορία αυτή συνδέει τραγούδια που όλα θα τραγουδιούνται στη γλώσσα τους- από θεατρικά και κινηματογραφικά μιούζικαλ: από «Μάγο του Οζ», «Τόμι», «Καμπαρέ» (στο οποίο έχει παίξει την Σάλι Μπόουλς σε δυο εκδοχές της παράστασης) και «West Side Story» μέχρι «Τhe Wall», «Άνι», «Άνοδος και πτώση της πόλης Μαχαγκόνι» και «Rocky Ηorror Ρicture Show», μέχρι «Το κοροϊδάκι της δεσποινίδας».

Μαζί της παίζουν και τραγουδούν Αποστόλης Ψυχράμης και Μαρία Δημητράτου. Τα κοστούμια της Μαρίας Καραπούλιου.

«Είναι», γράφει το «Αθηνόραμα», «interactive stand up show» με αφετηρία το έργο της Ιβ Ένσλερ «Αιδοίων μονόλογοι». Του οποίου κρατάει τον τίτλο. Και παρουσιάζεται στο «Dirty Μezzo» της λεωφόρου Συγγρού«κατηγορία «μοντέρνα καμπαρέ»». Με πρωταγωνίστρια τη Βάνα Μπάρμπα (φωτογραφία).

Δε λέω, «Αιδοίων μονόλογοι» είναι μια επιτυχημένη, ταιριαστή επιλογή- το πρωτότυπο το ΄χε, εξάλλου, παρουσιάσει η Βάνα Μπάρμπα και το 2006 στο κλαμπ «Τessera» της Πειραιώς. Αλλά όταν άκουσα ότι πλην Βάνας Μπάρμπα πρωταγωνιστούν ΚΑΙ Δωροθέα Μερκούρη ΚΑΙ Χριστίνα Παππά ΚΑΙ Θεοφανία Παπαθωμά- ωραίες γυναίκες, δε διαφωνώ…- ανησύχησα: όλο αυτό το ταλέντο μαζεμένο θα το αντέξει το σανίδι; Δεν το άντεξε. Όχι, όχι! Μη φανταστείτε πως έσπασε το πάλκο και τρομάξετε- η Βάνα Μπάρμπα, άλλωστε, έχει αδυνατίσει. Απλώς μου είπαν πως αποχώρησαν η Δωροθέα Μερκούρη κι η Θεοφανία Παπαθωμά- δεν κατάλαβα ακριβώς γιατί.

Α, ναι. Στην πρωταγωνιστική ομάδα των «Αιδοίων μονολόγων» επρόκειτο να προσθέσει το υποκριτικό- αυτοσχεδιαστικό τάλαντό της και η Εύη Βατίδου- ιδιότητα: διατελέσασα σύζυγος Κούγια. Αλλά με βάρβαρο τρόπο μας στερήσανε την ευκαιρία να τη δούμε και να την ακούσουμε live. Διότι της το απαγόρευσε, λέει, με εξώδικο, ο διακεκριμένος νομικός πρώην σύζυγός της- πάλι δεν κατάλαβα ακριβώς γιατί, ίσως λόγω τίτλου του έργου, ίσως λόγω θέματος, ίσως από φόβο μήπως και πάνω στον οίστρο του stand up αρχίσει να φλυαρεί για το γάμο και το διαζύγιό τους (προφανώς γι΄ αυτά αντίκειται στις αγνές οικογενειακές και ηθικές αξίες της ελληνoχριστιανικής παράδοσης να μιλάς σε «μοντέρνα καμπαρέ», μόνο σε πρωινομεσημεριανάδικα…).

Έγραφα στο «Τέταρτο Κουδούνι» της περασμένης Πέμπτης για το «σινέ +» της ΕΡΤ Ψηφιακής. Κι ότι «αγαπάει» την όπερα» όπως μου μήνυσε ο επικεφαλής του κ. Τρίκας. Και πως προβάλλει σύγχρονες παραστάσεις όπερας, μια κάθε βδομάδα Παρασκευή απόγευμα και σε επανάληψη Κυριακή πρωί. «Τι ώρα;» είχα ρωτήσει. «Ανάλογα με τη διάρκεια της παράστασης» μου απάντησαν.

Και ξαφνικά το ψάχνω την περασμένη βδομάδα και τι βλέπω; «Τριστάνο και Ιζόλδη» την Παρασκευή να προβάλλεται 17.50 έως 22.00 και την Κυριακή 07.00 (ναι, στις 7 το πρωί, που δεν έχει ακόμα φωτίσει, κυρίες και κύριοι!!!) με 11.00. Συμπέρασμα: όπερα μπορείτε να δείτε απ΄ το «σινέ +» τις Παρασκευές μόνον εφόσον είστε άνεργος ή κατάκοιτος ή σας έπιασε η γρίπη και τις Κυριακές μόνον αν πάσχετε από σοβαρής μορφής αϋπνία και σας βρίσκει η αυγή- ή αν είστε διαταραγμένη προσωπικότητα που στήνεται κυριακάτικα, με την τσίμπλα στο μάτι, να δει Βάγκνερ.  Αχ, ΕΡΤ μου, δε διορθώνεσαι με τίποτα… Ούτε και σε ψηφιακή εκδοχή.

Τι να κάνουν κι οι- εκατοντάδες… θίασοι; Με τις πρεμιέρες να πέφτουν σαν το χαλάζι- έχουμε φτάσει πια και βραδιά με δέκα, μονοκοπανιά-, μες στην απόγνωσή τους να βρούνε έργο να παίξουνε έως και στην παλαιότατη Δάφνη ντι Μοριέ και στην «Παλίρροια του Σεπτέμβρη» που ανέβαζε ο Δημήτρης Μυράτ ως «Φθινοπωρινή παλίρροια» έχουν καταφύγει.

Οπότε, φυσικό είναι σε κάποιες επιλογές τους να συμπίπτουν. Για φέτοςπρος το παρόν…- έχουμε, λοιπόν, και λέμε: «Δεσποινίς Julie» του Στρίντμπεργκ απ΄ την Μαίρη Βιδάλη ως «Δεσποινίς Τζoύλια» σε σκηνοθεσία Ζαχαρία Ρόχα μέχρι προσφάτως στο «Μπροντγουαίη» αλλά και ως «Τζούλια» σε διασκευή και σκηνοθεσία Δημήτρη Φοινίτση στο «Νixon Βar». «Το υπόγειο» του Ντοστογιέφσκι σε δυο εκδοχές- διασκευές για το θέατρο: στο «Αντιθέατρο» της Μαρίας Ξενουδάκη σε διασκευή Ειρήνης Στάθη και σκηνοθεσία Χρήστου Γαλάνη και στο «Εσωθέατρο» του Θησείου σε διασκευή Μάρως Βαμβουνάκη και σκηνοθεσία Χρήστου Τσάγκα (φωτογραφία). Και το πιο απίθανο: το σχεδόν άγνωστο αυτοβιογραφικό κείμενο του βασανισμένου ποιητή Ρώμου Φιλύρα «Η ζωή μου εις το Δρομοκαΐτειον» να ΄χει εμπνεύσει ταυτόχρονα δυο παραστάσειςτου Γιάννη Αναστασάκη στο «Αργώ/ Studio» έως την Κυριακή- με τον τίτλο «Να μου στείλετε μία ρεπούμπλικα» με τον Δημήτρη Κοτζιά αλλά και το μονόλογο «Ο χορός των επίπλων» απ΄ τον Πέτρο Ξεκούκη σε διασκευή του Αντώνη Παπαϊωάννου και σκηνοθεσία Τόνιας Σταυροπούλου στο καινούργιο θεατράκι «Άρτι».

Ο Καραγκιόζης του Αβδελιώδη ήθελε τα τραγούδια του

«Ο Παντελής Θαλασσινός κουβαλά το φορτίο της λαϊκής παράδοσης και της ευθύνης», είπε χθες ο Δήμος Αβδελιώδης
Και μόνο για τη μουσική της, η παράσταση του Δήμου Αβδελιώδη «Ο Μεγαλέξανδρος και ο καταραμένος δράκος» υπήρξε απολαυστική. «Πρέπει να κυκλοφορήσει», σκεφτόμασταν. Και ευτυχώς δεν ήμασταν οι μόνοι. Χθες το πρωί παρακολουθήσαμε με χαρά την παρουσίαση του ομότιτλου δίσκου με τα τραγούδια της παράστασης, ερμηνευμένα, μάλιστα, ιδανικά από τη φωνή του Παντελή Θαλασσινού. Δύο τραγούδια, άλλωστε, υπήρξαν η αφορμή για τη δημιουργία της παράστασης, όπως θυμήθηκε συγκινημένος χθες το πρωί στον ΙΑΝΟ ο Δήμος Αβδελιώδης. «Δύο χρόνια πριν βρισκόμουν στη Χίο, σε όχι και τόσο καλή ψυχολογική κατάσταση. Τότε εμφανίστηκε ως άγγελος ο Βαγγέλης Γιαννάκης (σ.σ. υπογράφει τους στίχους και τη μουσική) και με ρώτησε: «Πότε θα κάνεις παράσταση με Καραγκιόζη;». Μου έγραψε τα δύο πρώτα τραγούδια και μου έδωσε το έναυσμα να εμπνευστώ και να συνεχίσω να γράφω το έργο».

Το έργο ετοιμάστηκε γρήγορα ως ένα περίεργο μίγμα θεάτρου σκιών με συνοδεία ζωντανής μουσικής (συμπαραγωγή ΔΗΠΕΘΕ Βορείου Αιγαίου και Πάτρας). Ξεκινώντας από τη Χίο, συγκίνησε μικρούς και μεγάλους και διέγραψε αξιοσημείωτη πορεία, που φτάνει σε λίγο ώς το ευρύχωρο Badminton (από τις 17 Δεκεμβρίου).

«Είναι μια συμβολική και αλληγορική παράσταση. Κάθε φορά που άκουγα στην πρόβα από τους ηθοποιούς τα τραγούδια, ανατρίχιαζα. Ο Παντελής, όμως, έδωσε μια τελείως διαφορετική διάσταση. Οχι επειδή έχει ωραία φωνή, αλλά επειδή διαθέτει και την ψυχική ωριμότητα να υποστηρίξει ένα νόημα που αφορά όλους μας. Κουβαλά το φορτίο της λαϊκής παράδοσης και της ευθύνης», είπε ο Δήμος Αβδελιώδης.

«Λατρεύω τους δύο συντελεστές της παράστασης», ανταπέδωσε ο Παντελής Θαλασσινός. «Οταν την είδα, συγκινήθηκα πολύ. Ημουν έτοιμος να κάνω δισκογραφία με τον Βαγγέλη (Γιαννάκη) και από ζήλια διάλεξα τα τραγούδια της παράστασης». «Ευχαριστώ την εταιρεία μου, την ΜΒΙ, που μου έκανε το καπρίτσιο. Πίστευα πολύ σε αυτή τη δουλειά και η έκδοσή της ήταν γενναία», συμπλήρωσε ο καλός τραγουδιστής.

Τα θέματα των 13 τραγουδιών είναι διαχρονικά, μέσα από τα στοιχεία του αλληγορικού παραμυθιού. Τραγούδια με εσωτερική δύναμη και μελωδίες τόσο ελληνικές, που δεν γίνεται να μη συγκινήσουν. Ηδη τα τραγούδια «Της γοργόνας», «Kirix.gr» και «Αχερουσία» ακούγονται από το ραδιόφωνο.

Είναι το δεύτερο άλμπουμ στο οποίο υπογράφει στίχους και μουσική ο Βαγγέλης Γιαννάκης. Είχαν προηγηθεί το 2004 οι «Ιχνογραφίες» με ερμηνευτή τον Ανδρέα Καρακότα. «Δεν είναι απλά ένας καλός μουσικός», είπε ο Δήμος Αβδελιώδης. «Η μουσική είναι καλή όταν μπορεί να υποστηρίξει έναν καλό στίχο. Αλλιώς είναι σαν αυτή που παίζεται στα ξενοδοχεία και τα σούπερ μάρκετ. Με τον Βαγγέλη προσπαθήσαμε να πιάσουμε το στίγμα της εποχής και να προσαρμοστούμε στις σύγχρονες συγκυρίες. Είναι μια αντίσταση στο κλίμα φόβου, καχυποψίας και θλίψης που ζούμε», κατέληξε.

* Συμμετέχουν στον δίσκο ο Δήμος Αβδελιώδης και η Μαρίνα Αργυρίδου.

  • ΕΛΕΝΑ ΓΑΛΑΝΟΠΟΥΛΟΥ, Ελευθεροτυπία, Πέμπτη 5 Νοεμβρίου 2009

Οι αφίσες είναι το παλίμψηστο της πόλης

Βουβούλα Σκούρα. Σαράντα χρόνια, ταυτόχρονα, ζωγράφος, γραφίστρια, video artist, κινηματογραφίστρια. Τριάντα πέντε χρόνια (από το 1975) συστηματική σχεδιάστρια αφισών για το θέατρο. Δύο αφίσες της, η μία για τη σκηνή («Αμλετ» του ΔΗΠΕΘΕ Καλαμάτας), η άλλη για το Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, βρίσκονται ανάμεσα στις 100 καλύτερες του 20ού αίωνα στον κατάλογο της ΟΥΝΕΣΚΟ.

Κάποιες από τις σημαντικότερες αφίσες της για το θέατρο μπορεί να απολαύσει από σήμερα το κοινό στην αίθουσα Ενωσης Γραφιστών Ελλάδας. Πώς σκέφτεται η ίδια αυτό το γόνιμο «κεφάλαιο», που πλέον έκλεισε οριστικά χάριν «της κίνησης του βίντεο και του σινεμά»;

«Είναι σαν τους ανθρώπους οι αφίσες», αποφαίνεται. «Σχεδόν χειροποίητες. Τις ανέσυρα σαν καθαρές εικόνες. Ητανε, δηλαδή, ζήτημα μνήμης».

Ξεχωρίζει την αφίσα της για το 26ο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, με την αγία των ματιών Σάντα Λουτσία, που κρατά σε δυο φυλλαράκια-μάτια «τα βλέμματα στο σινεμά». Αγαπημένη της είναι και η θεατρική «Βεγγέρα», με το σουρεαλιστικά «κουνημένο» ζευγάρι, αλλά και οι «Επτά επί Θήβας», που προέκυψαν μέσα από φωτογραφίες με διαφορετική προοπτική. Τι να πρωτοθυμηθεί κι αυτή από 35 χρόνια;

Η Βουβούλα Σκούρα πρωτοεμφανίζεται πιτσιρίκα με μια αφίσα «στρίψιμο μιας βίδας» και «στρόβιλο από χρωματιστά χαρτάκια, ένα πυροτέχνημα από χρώματα των συμβόλων των εθνών», όπως θυμάται ο Γιώργος Ζιάκας το πρώτο της βραβείο στο διαγωνισμό του «Ταχυδρόμου» για τη Διεθνή Εκθεση Θεσσαλονίκης.

Η σπουδάστρια της Σχολής Δοξιάδη, μαθήτρια του χαράκτη Τάσσου, του Απάρτη και του Τσαρούχη, από μωρό μανιώδης κινηματογραφόφιλη, διαφεύγει επί χούντας στο Λονδίνο. Εκεί θα «ψηθεί» ως γραφίστρια στον εκδοτικό οίκο «Pitman». Είναι η περίοδος που φιλοτεχνεί έντυπα για πολιτικές εκδηλώσεις Ελλήνων στο εξωτερικό -συναυλίες του Μίκη, της Φαραντούρη κ.ά.

Επιστρέφοντας στην Ελλάδα την περιμένει «μια αγκαλιά φίλων». Τους ενώνει η Αριστερά. Με τον Αλέκο Λεβίδη, την Ξανθίππη Μπανιά, την Εντα Δημοπούλου και τη Σοφία Σβορώνου, είναι η ομάδα που φιλοτεχνεί τις αφίσες του ΚΚΕ Εσωτερικού. Τον ίδιο καιρό η Βουβούλα Σκούρα είναι στα ιδρυτικά μέλη του Κέντρου Εικαστικών Τεχνών Αθήνας.

«Εχοντας κοντά μου ανθρώπους της τέχνης κι έναν πολιτικό περίγυρο, άρχισα να δημιουργώ», λέει. Υπήρχε, φυσικά, και η ανάγκη της επιβίωσης. «Με ήθελαν σε διαφημιστικές, όπου θα έκανα και λεφτά και καριέρα, αλλά αντιστάθηκα. Κι έκανα μόνο ό,τι μου άρεσε».

Ζωγραφικά έργα της είχε εκθέσει στο Λονδίνο και στην Αθήνα.

Θα εγκαταλείψει όμως τη ζωγραφική εγκαίρως, αφού «από νωρίς με τραβούσε η κίνηση». Ετσι ξεκινά γι’ αυτήν το κεφάλαιο «ταινίες», με πρώτη την αυτοβιογραφική «Εσωτερική μετανάστευση» (Ειδικός Επαινος Φεστιβάλ Δράμας, 1984). Μια ταινία «με εικόνες διπλής ανάγνωσης, στοιχείο που έχουν όλες οι δουλειές μου», τονίζει.

Το ντοκιμαντέρ της για τη Λιβανέζα ποιήτρια Ετελ Αντνάν (Βραβείο ΕΚΚ στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, 2008) είναι το σημείο εκκίνησής της για μια κινηματογραφική τριλογία με θέμα την εξορία. Επόμενες ψηφίδες θα είναι ο Αλβανός συγγραφέας Μπασκίν Σέχου και ο Τζέιμς Τζόις. Τέσσερα χρόνια προσπαθεί να βρει τα χρήματα για να γυρίσει την ταινία για τον Σέχου, αλλά… «Ακούνε «Αλβανός και Βαρκελώνη», εκεί ζει ο Σέχου, και αποσύρονται», λέει.

Θα το παλέψει, όμως. Την ίδια ώρα την προβληματίζει έντονα η υστερία που θέλει τις αφίσες να είναι «εστία μόλυνσης» («εγώ ως ένα παλίμψηστο της πόλης τις βλέπω»), μαζί με το γεγονός ότι οι νεότεροι γραφίστες δημιουργούν αναπαράγοντας διεθνείς τάσεις και μόδες. «Ομως, στη δική μας δουλειά το προσωπικό στίγμα σου πρέπει να ανακαλύψεις», καταλήγει.

**Αίθουσα Ενωσης Γραφιστών Ελλάδας: Μυλλέρου 19, Μεταξουργείο. Διάρκεια: έως 14 Νοεμβρίου. *

  • Της ΙΩΑΝΝΑΣ ΚΛΕΦΤΟΓΙΑΝΝΗ, Ελευθεροτυπία, Πέμπτη 5 Νοεμβρίου 2009

«Μάνα, μητέρα, μαμά», τριάντα χρόνια μετά

<!–

/ ΘΕΑΤΡΟ

–>

Ένας κόσμος οικείος, αν και λησμονημένος, αναδύεται μέσα από την πένα του Γιώργου Διαλεγμένου και το έργο του Μάνα, μητέρα, μαμά, τη θεατρική του επιτυχία των πρώτων μεταπολιτευτικών χρόνων που, τριάντα χρόνια μετά, επανακάμπτει στη σκηνή του θεάτρου «Βεάκη» με ένα πολύ καλό καστ ηθοποιών, σε σκηνοθεσία του Σωτήρη Χατζάκη.

Η κοινωνική και οικονομική άνοδος των μικροαστών μέσα από την αντιπαροχή μπορεί να είναι μια υπόθεση «λησμονημένη», το ήθος όμως των ηρώων του Διαλεγμένου, η απληστία και η πάση θυσία «πρόοδος» των δύο αδελφών (Πάνος Σκουρολιάκος και Γιώργος Νινιός) και των συζύγων τους (Ελισάβετ Μουτάφη και Βάσω Γιουλιελμάκη), παραμένουν και σήμερα χαρακτηριστικά που αφορούν «οικεία κακά»…

Μπορεί στην εποχή που γραφόταν το έργο η αντιπαροχή να άλλαζε το τοπίο της Αθήνας, ρυθμίζοντας εκ νέου τις κοινωνικές σχέσεις των ανθρώπων, πριν από λίγα χρόνια ήταν το χρηματιστήριο και σήμερα το real estate που δίνουν κίνηση στο σπιράλ της απληστίας. Και μέσα από αυτή τη διαδικασία κοινωνικής κινητικότητας (προς τα «πάνω» για αρκετούς, αλλά και προς τα «κάτω» για πολλούς άλλους, όπως έχει δείξει με μεγάλη εκφραστική δύναμη σε άλλα έργα του ο Γ. Διαλεγμένος), κάποιοι, παρά τις αντιστάσεις τους, βρίσκονται παραπεταμένοι, ένα βάρος άχρηστο για τους γύρω τους, όπως η συγκλονιστική ηλικιωμένη μητέρα του έργου (που στην τωρινή παράσταση ερμηνεύει η Ντίνα Κώνστα). Υποχωρώντας στις πιέσεις των γιων της, δίνει το σπίτι της αντιπαροχή. Με αυτήν την κρίσιμη απόφαση, αποκόπτεται από το γνώριμό της περιβάλλον, από το τοπίο των αναμνήσεων της, από τις ρίζες της. Αναγκάζεται να παραμείνει σ’ ένα χώρο ουδέτερο και ανοίκειο, γίνεται περιττή, περιττή ακόμη και στον θάνατο, αφού δεν ελπίζει πια ούτε στην ανάπαυση του τάφου της. Έτσι, άστεγη και στη ζωή και στον θάνατο, μετατρέπεται σταδιακά σε πράγμα, σε ένα κεφάλαιο που εξαντλήθηκε, αφού προηγουμένως στήριξε και ανάστησε τους άλλους.

Ακροβατώντας επιδέξια ανάμεσα στο τραγικό και το κωμικό, «το μοναδικό θεατρικό, από όσα έγραψα, που θα αντέξει στον χρόνο», όπως δηλώνει ο ίδιος ο Γ. Διαλεγμένος σε συνέντευξή του στην Ελευθεροτυπία, δοκιμάζει για μία ακόμη φορά τις αντοχές του στη συνάντηση με το κοινό. Ένα στοίχημα που θα κερδηθεί για μία ακόμη φορά, καθώς μιλά στη «βαθιά ψυχή» της ελληνικής κοινωνίας, δείχνοντάς της με τρόπο επιδέξιο κομμάτια από το αποκρουστικό της πρόσωπο… [Η ΑΥΓΗ: 30/10/2009]

<!–

«Μάνα, μητέρα, μαμά», τριάντα χρόνια μετά

–>

Μουσικοθεατρική βιογραφία της Γεωργίας Σάνδη

Η Γεωργία Σάνδη έμεινε στην ιστορία ως γυναίκα-σύμβολο. Θεωρείται έως τις μέρες μας μια από τις πολύ μεγάλες μορφές του 18ου αιώνα, τυλιγμένη με τον απόηχο των θαυμασμών, αλλά και με μια αχλύ φαρμακερής αμφισβήτησης. Μια βαρόνη, η οποία τρέχει στα χωριάτικα πανηγύρια, μια μητέρα που γυρνάει τον κόσμο συζώντας με τα παιδιά και τους εραστές της, μια ρομαντική συγγραφέας που καπνίζει, φοράει αντρικά κοστούμια και μάχεται για τα δικαιώματα του γυναικείου φύλου, μια απόγονος βασιλικής οικογένειας που κατεβαίνει στους δρόμους πολεμώντας για την Κομμούνα. Και πάντα γράφει, εμπνέει συγγραφείς όπως ο Ντοστογιέφσκι και ο Μπαλζάκ, μουσικούς όπως ο Σοπέν και ο Λιστ, έχει φίλους τον Φλωμπέρ και τον Ντελακρουά, θαυμαστές της τον Ουγκώ και τον Χάινε…

Αυτή τη γυναίκα σκάνδαλο και τη συγκλονιστικη ζωή της  θα παρουσιάσει σε θεατροποιημένη παράσταση – συναυλία το Ιδρυμα Θεοχαράκη (Βασ. Σοφίας 9 και Μέρλιν 1) στις 5 Νοεμβρίου, στις 7.30 μ.μ. Συντελεστές της παράστασης η ηθοποιός Μάγδα Μαυρογιάννη και ο πιανίστας Κάρολος Ζουγανέλης. Ο Κάρολος Ζουγανέλης ανέλαβε τη μουσική επιμέλεια και την ερμηνεία των έργων Σοπέν και Λιστ (Νυχτερινά, Μαζούρκες, Μπαλάντες, Σπουδές, Valses κ.ά.) Η Μάγδα Μαυρογιάννη, αφηγήτρια της ιστορίας, ανέλαβε το κείμενο και την σκηνοθετική επιμέλεια. Η Γεωργία Σάνδη εντάσσεται στον κύκλο «Classic Music Box» που δημιούργησε η Μάγδα Μαυρογιάννη, παρουσιάζοντας βιογραφίες γυναικών.

  • Η ΑΥΓΗ: 31/10/2009

Το ΔΗΠΕΘΕ Σερρών τολμά

  • Βεντάλια εκδηλώσεων τη φετινή χειμερινή περίοδο «Αλτης ή χορευτής»

ΘΕΑΤΡΟ. Αλτης ή χορευτής; Χορευτής ή άλτης; Ο,τι και αν σηματοδοτεί ο «αθλητής» (το πήλινο ειδώλιο του Μουσείου Αμφίπολης που ταξιδεύει), παραπέμπει ταιριαστά στις κρίσιμες οικονομικές περιόδους που διατρέχει και το θέατρο, για να υιοθετηθεί ως μότο από το Δημοτικό Περιφερειακό Θέατρο Σερρών. Αποτυπώνει ταυτόχρονα το περσινό άλμα του Σερραϊκού Δημοτικού Θεάτρου που σημείωσε ρεκόρ θεατών και εισιτηρίων (25.000 θεατές – 19.000 εισιτήρια) που όμως δεν επαναπαύεται στις δάφνες του. Συνεχίζει «πιο τολμηρά, με ρίσκο και με καινούργιες προτάσεις αυτές ακριβώς που επιβάλλει η -καθόλου αυτονόητη- ανταπόκριση των περσινών μας θεατών», όπως επισημαίνει ο καλλιτεχνικός διευθυντής Θοδωρής Γκόνης με αφορμή τον προγραμματισμό της χειμερινής περιόδου που έκανε πρεμιέρα αυτή την εβδομάδα με ένα αφιέρωμα στον Γ. Ρίτσο.

Ενα ακόμη στοίχημα αποτελεί και η φετινή χειμερινή περίοδος «Αλτης ή χορευτής» για τον Θοδωρή Γκόνη, ο οποίος, εκτιμώντας το κύμα των νεαρών θεατών που πήγε πέρσι στο θέατρο, τις συζητήσεις που απλώθηκαν στα καφέ, στις πλατείες, στη ζωή της πόλης αλλά και τους επισκέπτες -θεατές απο τις γειτονικές πόλεις, ανοίγει τη βεντάλια των εκδηλώσεων, προτείνοντας εκτός απο τις παραγωγές, συμπαραγωγές, παραγγελίες και μετακλήσεις, σύγχρονο χορό, και μουσική με ιδιαίτερη προσδοκία απο την τοπική πολιτισμική δημιουργία.

«Συνεχίζουμε ό,τι κάναμε και πέρσι. Ενα φεστιβάλ ανοιχτό σε μια πόλη κλειστή από καλλιτεχνικές επιλογές. Να μπλέξουμε το γενικό με το τοπικό, να ρίξουμε μια ματιά στον βορρά όχι τοπικιστικά αλλά τοπικά γιατί αν το θέατρο είναι αυτό που βλέπει κανείς στην Αθήνα ή το Βελιγράδι δεν έχει νόημα», εξηγεί ο καλλιτεχνικός διευθυντής.

Στο πλαίσιο αυτής της αντίληψης εντάσσεται η συναυλία Κλασικής Μουσικής με σύνολα απο το Μουσικό Γυμνάσιο Σερρών και μια νέα παραγωγή του θεάτρου «Βορράς» στην οποία έξι συγγραφείς με βόρεια καταγωγή (Θεόδωρος Γρηγοριάδης, Αντώνης και Κωνσταντίνος Κούφαλης, Σάκης Σερέφας, Βασίλης Τσιαμπούσης, Μισέλ Φάις) συνυπάρχουν με ξεχωριστά κείμενα -παραγγελία του ΔΗΠΕΘΕ Σερρών- γραμμένα ειδικά για μια θεατρική παράσταση που ανεβαίνει τον Απρίλιο. Πρόκειται για τον προσωπικό εσωτερικό Βορρά του καθενός αλλά και για τις εμμονές και τους προβληματισμούς που θα μπορούσε να προκαλέσει ένας τέτοιος γεωγραφικός προσανατολισμός.

Υπάρχουν ακόμη συμπαραγωγές («Ρωμαίος και Ιουλιέτα» με Θέατρο του Νέου Κόσμου), μετακλήσεις («Οι Εμποροι» από την Πειραματική Σκηνή της Τέχνης, «Σεμινάριο Βλακείας ή οι βλαβερές συνέπειες της βλακείας» του Σάκη Σερρέφα, «Εχθροί εξ αίματος του Αρκά» από το θέατρο του Νότου), μουσική (συναυλίες Γιάννη Αγγελάκα και Επισκέπτες, Παντελή Θαλασσινού και Μελίνας Κανά), σύγχρονος χορός και παιδικές παραστάσεις («Ο Χρυσαϊτός και η Βασιλοπούλα» σε διασκευή- σκηνοθεσία Τάσου Ράτζου).

  • Της Γιωτας Mυρτσιωτη, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 05/11/2009

Βουβούλα Σκούρα, πρωτοπόρος στη σύγχρονη θεατρική αφίσα

ΕΚΘΕΣΗ. «Αφίσες… Τις αγαπώ γιατί φθείρονται». Οσοι επισκεφθούν την Αίθουσα της Ενωσης Γραφιστών από αυτή την Παρασκευή θα έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν το έργο μιας ξεχωριστής προσωπικότητας. Βουβούλα Σκούρα: η πρωτοπόρος στη δημιουργία της σύγχρονης θεατρικής αφίσας στην Ελλάδα. Επιτέλους μια αναδρομή στη δουλειά της για το θέατρο, πρωτοβουλία της Ενωσης Γραφιστών αλλά και φίλων της όπως ο Δημήτρης Αρβανίτης, η οποία περιλαμβάνει την προβολή του ατμοσφαιρικού βίντεο της Βουβούλας Σκούρα «Παράθυρα στις Πόλεις. Από το CMYK στο RGB». Εκεί ανάμεσα στις αφίσες της σε δρόμους του κόσμου την ακούμε να μιλάει για την εμμονή της… «Οι αφίσες μου, 35 χρόνια. Θεατρικές που έγιναν με φίλους χωρίς τα τεχνικά μέσα που διαθέτουμε τα τελευταία χρόνια. Σχεδόν χειροποίητες. Σήμερα ανασύρω ορισμένες, άλλες σαν καθαρές εικόνες, άλλες πιο χλωμές, άλλες που επανέρχονται».

Ολα ξεκίνησαν το 1975 όταν το Θεσσαλικό Θέατρο έβαζε τα θεμέλια για τη θεατρική αποκέντρωση στην Ελλάδα. Μια ομάδα καλλιτεχνών, ανάμεσά τους και η Βουβούλα Σκούρα, η οποία ανέλαβε την εικαστική προβολή. Πρώτο έργο η «Αυλή των Θαυμάτων», πρώτη θεατρική αφίσα από ένα μεγάλο αριθμό αφισών που θα ακολουθήσουν για το Θεσσαλικό, το ΔΗΠΕΘΕ Καλαμάτας, το ΔΗΠΕΘΕ Πάτρας τις οποίες υπογράφει η Σκούρα. Αφίσες με άψογη αισθητική τεχνική και νοηματική τελειότητα. Με ένα χρώμα, μια φωτογραφία -όχι πάντα αναγνώσιμη- ένα σχήμα, τη σύνθεση των γραμμάτων, ερμήνευε ακριβώς το νόημα του έργου.

Η αξία τους

«Στις αφίσες της η Βουβούλα αφηγείται τη δική της ιστορία, τα σύμβολα είναι δικά της και εκεί βρίσκεται η αξία τους. Ο τρόπος με τον οποίο ξεπερνάει τα στερεότυπα και προβοκάρει τον ίδιο της τον εαυτό», ανέφερε μεταξύ άλλων χθες σε συνέντευξη Τύπου ο Δημήτρης Αρβανίτης, σχεδιαστής και φίλος της δημιουργού. Τα εγκαίνια της έκθεσης θα δοθούν μεθαύριο Παρασκευή στις 8.30 μ.μ.

Αίθουσα Ενωσης Γραφιστών, Μυλλέρου 19, Πλατεία Αυδή, Μεταξουργείο, τηλ. 210 5224813, 210 9027031.

  • Της Σαντρας Bουλγαρη, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 05/11/2009

Δάφνης Ντι Μοριέ «Η παλίρροια του Σεπτέμβρη» στο θέατρο «Αμιράλ»

Το έργο της Δάφνης Ντι Μοριέ «Η παλίρροια του Σεπτέμβρη» ανεβαίνει αύριο στο θέατρο «Αμιράλ». Μια όμορφη γυναίκα εμπνέει τον έρωτα στον άντρα της κόρης της, έναν ιδιόμορφο και διάσημο ζωγράφο. Ο έρωτάς της είναι τόσο δυνατός που παρασύρεται σε πράξεις και σκέψεις που ποτέ δεν τόλμησε να κάνει. Η ένταση, η μητρική αγάπη, οι τύψεις, η δίψα για ζωή θα την τυραννήσουν και θα την οδηγήσουν σε μεγάλες αποφάσεις. Διασκευή – σκηνοθεσία Ρούλα Πατεράκη, μετάφραση Αντώνης Γαλέος, καλλιτεχνική σύμβουλος Λεία Βιτάλη, μουσική Πηγή Λυκούδη, κοστούμια Λουκία, σκηνικά Λίνα Μότσιου, φωτισμοί Κατερίνα Μαραγκουδάκη. Παίζουν: Ελένη Ερήμου, Αλέκος Συσσοβίτης, Γιώργος Ζιόβας, Βίκυ Καλπάκα, Διονύσης Ποταμίτης.