Daily Archives: 23 Οκτώβριος, 2009

Τρία θεμελιώδη κείμενα του μεγάλου μαριονετίστα Μιχαήλ Μέσκε

Το Πνεύμα του Τόνου

Θεατρικός θησαυρός

Του Κώστα Γεωργουσόπουλου, ΤΑ ΝΕΑ, 23/10/2009
Φωτογραφία

Η νέα γενιά των θεατρολόγων αλλά και των πρακτικών του θεάτρου μας, των θεατρόφιλων αλλά και των εκπαιδευτικών που χρειάζονται βοηθήματα για τη μύηση των μαθητών τους στη θεατρική μαγεία είναι τυχεροί γιατί μέρα με τη μέρα φουντώνει η βιβλιογραφία γύρω από την ιστορία θεάτρου, τη δραματουργία, τη δραματολογία αλλά και τη θεωρία θεάτρου, τα είδη, τις σχολές, τα λαϊκά θεατρικά είδη. Από το Κουκλοθέατρο έως τον Καραγκιόζη, από τις μαριονέτες έως την Τενεκεδούπολη διαθέτουμε πια πηγές, εμπειρίες, τεχνικές, σενάρια κ.λπ.
Σ΄ αυτήν τη μικρή κιβωτό πρόσφατα οι Εκδόσεις Γκούτενμπεργκ του Γιώργου Δαρδανού μας χάρισαν τρία θεμελιώδη κείμενα του μεγάλου μαριονετίστα Μιχαήλ Μέσκε. Ο Μέσκε είναι ένας ποιητής που κατόρθωσε ένα λαϊκό είδος να το καταστήσει εργαστήριο φαντασίας, μαγείας και μύησης μικρών και μεγάλων στο μυθολογικό και ποιητικό δραματολόγιο.
Με έδρα τη Στοκχόλμη ο Μέσκε έχει μεταφέρει τη μαγεία του παντού. Αξέχαστη θα μού μείνει η «Αντιγόνη» στον Λυκαβηττό πριν χρόνια. Ο Γιώργος Δαρδανός με μεταφράστρια τη Μαργαρίτα Κουλεντιανού και προλόγους και επιμέλεια Αντιγόνης Παρούση παρουσιάζει με έξοχη εικονογράφηση τα βιβλία του Μέσκε: «Το θέατρο στ΄ ακροδάχτυλα» και «Τρεις ελληνικοί μύθοι». Το πρώτο μύηση στο ειδικό αυτό θέατρο μαριονέτα, το δεύτερο ανάλυση τριών ελληνικών μύθων: Αντιγόνη, Οδύσσεια, Οιδίπους.
Επιπρόσθετα ένας τρίτος τόμος είναι καταπληκτικές φωτογραφίες του Μιχαήλ Αμάντους Κέρστεν με «πρόσωπα» «προσωπεία» των μαριονετών του Μέσκε από αρχαίους μύθους, λαϊκές παραδόσεις, παραμύθια έως Κλάιστ, Θερβάντες και Μπρεχτ.
Θεατρικός θησαυρός!

Εγκαινιάζεται το ανακαινισμένο Εθνικό Θέατρο

Δημήτρη Παπαϊωάννου «Πουθενά». ΚΤΙΡΙΟ ΤΣΙΛΛΕΡ – ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΣΚΗΝΗ

Παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας Κάρολου Παπούλια, του πρωθυπουργού Γιώργου Παπανδρέου και πλήθους επισήμων, εγκαινιάζεται σήμερα, Παρασκευή, το ανακαινισμένο Εθνικό Θέατρο. Εν συνεχεία οι υψηλοί προσκεκλημένοι θα παρακολουθήσουν την -χωρίς τροποποιήσεις- παράσταση Πουθενά του Δημήτρη Παπαϊωάννου. Στα εγκαίνια θα παραστούν, μεταξύ άλλων, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Θεόδωρος Πάγκαλος, ο υπουργός Πολιτισμού Παύλος Γερουλάνος, ο υπουργός Οικονομικών Γιώργος Παπακωνσταντίνου. Όπως διαβεβαίωσε ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Εθνικού, Γιάννης Χουβαρδάς, η παράσταση θα παιχτεί χωρίς καμία τροποποίηση. Πρόσφατα υπήρξε δημοσίευμα το οποίο έφερε τον Αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο -ο οποίος έχει προσκληθεί- να έχει ζητήσει από τον Δημήτρη Παπαϊωάννου να εξαλείψει το γυμνό, προκειμένου να παραστεί στην τελετή εγκαινίων. Ωστόσο, η Αρχιεπισκοπή διαψεύδει τα παραπάνω, αναφέροντας ότι ο κ. Ιερώνυμος ουδέποτε έθεσε τέτοια προϋπόθεση. Πάντως, ο Αρχιεπίσκοπος δεν θα παραστεί εξαιτίας υποχρεώσεών του στην περιφέρεια. «Υπήρξε ένας μικρός προβληματισμός, λόγω της παρουσίας ανθρώπων που εκπροσωπούν θεσμούς, αλλά η απόφαση να παιχτεί η παράσταση χωρίς καμία αλλαγή, έχει παρθεί πριν από το προχθεσινό δημοσίευμα» δήλωσε στα Νέα ο κ. Χουβαρδάς. [Αθήνα – Παρασκευή 23 Οκτωβρίου 2009]

Σχετικοί Σύνδεσμοι

Εθνικό Θέατρο

Στο Παλλάς και πάλι «Το Κλουβί με τις Τρελές» για 15 παραστάσεις

Στο θέατρο «Παλλάς» θα βρίσκεται από σήμερα, Παρασκευή, Το Κλουβί με τις Τρελές. Το επιτυχημένο μιούζικαλ, με την υπογραφή του Σταμάτη Φασουλή, επιστρέφει στη Βουκουρεστίου μόνο για 15 παραστάσεις. Η προπώληση των εισιτηρίων έχει αρχίσει (πληροφορίες στο τηλ. 210-3213100).

Πέρυσι, η παράσταση σημείωσε ρεκόρ εισιτηρίων (75.000) και έτσι η επιστροφή της τη φετινή σεζόν δεν αποτέλεσε έκπληξη.

Έκπληξη, ευχάριστη φυσικά, ήταν η πρόσκληση που έλαβαν οι συντελεστές του μιούζικαλ, από τον Ολιβιέ Κρουσμάν (ατζέντης της Λουθ Καζάλ, της Σαρλότ Ράμπλινγκ και του Γούντι Αλεν) και τον Πασκάλ Μπερναντέν των περίφημων μπαλέτων «Φολί Μπερζέρ», να ταξιδέψουν στο Παρίσι, στη Νίκαια, στη Λυών, στο Μόντε Κάρλο, στην Τουλούζ, στο Λουξεμβούργο, στην Αμβέρσα και στη Γενεύη. Η περιοδεία θα ξεκινήσει τον Οκτώβριο του 2010.

Τη σκηνοθεσία του μιούζικαλ υπογράφει ο Σταμάτης Φασουλής. Στους βασικούς ρόλους εμφανίζονται ο ίδιος και ο Γιάννης Μπέζος. Παίζουν επίσης οι: Νέλλη Γκίνη, Θόδωρος Κατσαφάδος, Μέμος Μπεγνής, Αλέξανδρος Μυλωνάς, Νταίζη Σεμπεκοπούλου και Σοφία Φαραζή και συμμετέχουν 22 ηθοποιοί και χορευτές.

Τις χορογραφίες και την κινησιολογία της παράστασης υπογράφει ο Δημήτρης Παπάζογλου, τα σκηνικά ο Γιώργος Γαβαλάς, ενώ τα 600 και πλέον κουστούμια είναι έργο της Ντένης Βαχλιώτη.

Την απόδοση των στίχων στα ελληνικά ανέλαβε η Αφροδίτη Μάνου, ενώ ο Αλέξιος Πρίφτης έχει επιμεληθεί τη μουσική του έργου και θα διευθύνει την 7μελή ορχήστρα που πρωταγωνιστεί και αυτή με το ρυθμικό της ρόλο στη σκηνή του Παλλάς.

Οι τρελές και η κόρη…

  • Με επτά πρεμιέρες συνεχίζεται η θεατρικά πλούσια εβδομάδα που διανύουμε.

«Η κακοφυλαγμένη κόρη» στη Λυρική και «Το κλουβί με τις τρελές» στο «Παλλάς»

«Η κακοφυλαγμένη κόρη» στη Λυρική και «Το κλουβί με τις τρελές» στο «Παλλάς» * «Ξαφνικά πέρσι το καλοκαίρι» του Τένεσι Ουίλιαμς για δεύτερη χρονιά στο «Αμφι-θέατρο» (Αδριανού 111, Πλάκα, τηλ.: 210-3233644). Σκηνοθετεί ο Σπύρος Ευαγγελάτος και πρωταγωνιστεί η Κατερίνα Χέλμη.

* «Το κλουβί με τις τρελές» για δεύτερη χρονιά, στο «Παλλάς» (Βουκουρεστίου 5). Πρωταγωνιστούν ο Γιάννης Μπέζος και ο Σταμάτης Φασουλής που υπογράφει και τη σκηνοθεσία.

* «Οι τρομεροί γονείς» του Ζαν Κοκτό στο θέατρο «Ηβη» (Σαρρή 27, Ψυρρή, τηλ.: 210-3215127). Σκηνοθετεί ο Πέτρος Φιλιππίδης και πρωταγωνιστούν οι Τάσος Χαλκιάς, Ελισάβετ Κωνσταντινίδου.

* «Το κτήνος στο φεγγάρι» του Ρίτσαρντ Καλινόσκι στο θέατρο «Πορεία» (Τρικόρφων και 3ης Σεπτεμβρίου, τηλ.: 210-8210991). Σκηνοθετεί ο Στάθης Λιβαθινός και πρωταγωνιστούν οι Δημήτρης Τάρλοου, Ταμίλα Κουλίεβα.

* «Τραγουδώντας, χορεύοντας, παίζοντας» του Μάθιου Χαρτ στη Θεατρική Σκηνή (Νάξου 84, πλ. Κολιάτσου, τηλ.: 210-2236890). Σκηνοθετεί και πρωταγωνιστεί ο Αντώνης Αντωνίου.

* «Urban Dig 4: Βιζυηνός (Μοσκώβ-Σελήμ)» από την ομάδα «Οχι παίζουμε» στο Ωδείο Αθηνών (Ρηγίλλης και Β. Γεωργίου Β’, τηλ.: 6947-247218). Σκηνοθετεί ο Γιώργος Σαχίνης και παίζουν οι Οθωνας Μεταξάς, Τζίνα Θλιβέρη.

* «Κακοφυλαγμένη κόρη», το μπαλέτο που πρωτοπαρουσιάστηκε το 1789, αλλά η σύγχρονη εκδοχή του είναι άλλη, στην Εθνική Λυρική Σκηνή (Ακαδημίας 59, τηλ.: 210-3512461).Η χορογραφία είναι του Φρέντερικ Αστον, η μουσική του Φερντινάν Ερόλ και την ορχήστρα διευθύνει η Νάντα Ματόσεβιτς. Μέχρι και την Κυριακή και από 30 Οκτωβρίου μέχρι 4 Νοεμβρίου. [Υπεύθυνος: ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΖΕΔΑΚΙΣ, Ελευθεροτυπία, Παρασκευή 23 Οκτωβρίου 2009]

Δέκα χρόνια Ταμίλα στο σανίδι

  • Δέκα χρόνια πριν, μια παράσταση μονοπωλούσε τις θεατρόφιλες συζητήσεις. Γρήγορα εξαντλήθηκε κάθε εισιτήριο για το «Κτήνος στο φεγγάρι» του Ρίτσαρντ Καλινόσκι, σε σκηνοθεσία τού ταχύτατα από τότε ανερχόμενου Στάθη Λιβαθινού.

«Νιώθω χαρά και ικανοποίηση που μπορώ ακόμα να ερμηνεύω έναν ρόλο ηλικίας 15 ετών», λέει η Ταμίλα Κουλίεβα

«Νιώθω χαρά και ικανοποίηση που μπορώ ακόμα να ερμηνεύω έναν ρόλο ηλικίας 15 ετών», λέει η Ταμίλα Κουλίεβα

Πέρα από εμπορική, η παράσταση είχε και καλλιτεχνική επιτυχία. Πολλά τα ατού της. Το σπουδαιότερο, όμως, υπήρξε η Ταμίλα Κουλίεβα, που με την πρώτη της εμφάνιση στην ελληνική σκηνή κατέπληξε. Οχι μόνο για τα άπταιστα ελληνικά της αλλά και για τη σπάνια ερμηνεία της στον ρόλο της Σέτα, της 15χρονης Αρμένισσας μετανάστριας.

Δέκα χρόνια μετά, οι ίδιοι συντελεστές συναντώνται ξανά. Απόψε έχουν και πάλι πρεμιέρα. Στη σκηνή του θεάτρου «Πορεία» αυτή τη φορά.

«Υπήρχε πάντα η επιθυμία να επιστρέψουμε. Ισως επειδή με τα χρόνια νιώθεις να χρωστάς σε κάποιους ρόλους…», μας εξηγεί η πρωταγωνίστρια. Πώς να νιώθει άραγε που επανέρχεται στον ίδιο ρόλο; «Σαν να συναντώ τον εαυτό μου μετά από χρόνια», απαντά. «Υπάρχει η εμπειρία της ζωής, αλλά αποζητώ και αυτή την αθωότητα που υπήρχε τότε. Δεν είναι η επανάληψη μιας οποιασδήποτε παράστασης… Με αυτήν ξεκίνησε η καριέρα μου και ήταν πάντα σημείο αναφοράς για εμένα. Είναι διαφορετική η συναισθηματική εμπλοκή».

Η δράση του έργου τοποθετείται ανάμεσα στο 1921 και το 1933. Ο εικοσάχρονος Αρμένιος Αράμ (Δημήτρης Τάρλοου), ο μοναδικός επιζών της οικογένειάς του από γενοκτονία, διέφυγε στις ΗΠΑ με τα φαντάσματα της παλιάς του οικογένειας να τον στοιχειώνουν και με την εμμονή να συνεχίσει την οικογένειά του. Η Σέτα έρχεται από ορφανοτροφείο της Κωνσταντινούπολης ως νύφη από φωτογραφία. Δεν μπορεί, όμως, να τεκνοποιήσει λόγω ελλιπούς διατροφής. Με το βάρος της απώλειας των οικογενειών τους και ανίκανοι να αποκτήσουν δικά τους παιδιά, οι τρομαγμένοι επιζώντες αγωνίζονται για την κατανόηση και τον συμβιβασμό. Μέχρι τη μέρα που στη ζωή τους εισβάλλει ο Βίνσεντ, ένα άστεγο και ορφανό αγοράκι.

«Νιώθω χαρά και ικανοποίηση, που μπορώ ακόμα σκηνικά να ερμηνεύω έναν ρόλο ηλικίας δεκαπέντε ετών. Είναι πάντα ένα στοίχημα για εμάς τους ηθοποιούς αυτό. Από την άλλη βέβαια νιώθω πως μεγάλωσα… Με έχει βάλει σε πολλές σκέψεις αυτή η διαδικασία», εξομολογείται η Ταμίλα Κουλίεβα.

Ξανακοιτώντας την ηρωίδα της, δεν σταματά να ανακαλύπτει νέα στοιχεία. Τελικά φαίνεται πως πράγματι η διαδικασία προσέγγισης ενός ρόλου δεν τελειώνει ποτέ. «Ετσι είναι», συμφωνεί. «Ακόμα και την τελευταία μέρα ανακαλύπτεις πράγματα. Εχει τεράστιο καλλιτεχνικό ενδιαφέρον αυτό. Δεν είναι κακό. Κι εμείς αλλάζουμε», εξηγεί.

Και η σκηνοθεσία, άλλωστε, του Στάθη Λιβαθινού, μέσα από τον ίδιο βασικό καμβά, φωτίζει νέες πτυχές. «Ξαναείδαμε και ξαναψάξαμε κάποιες σκηνές. Μέσα από τον ίδιο σκοπό, το βλέμμα μας υπήρξε διαφορετικό», λέει η πρωταγωνίστρια.

Κι αν πριν από δέκα χρόνια όλοι επεσήμαιναν πόσο επίκαιρο ήταν το θέμα του έργου, σήμερα με λύπη διαπιστώνουμε πως παραμένει επίκαιρο περισσότερο από ποτέ. «Ηταν κι αυτός ένας από τους λόγους που επανήλθαμε. Το θέμα των μεταναστών είναι πολύ πιο επίκαιρο τώρα. Βέβαια δεν προτείνει λύσεις η παράσταση. Επισημαίνουμε μόνο πως χρειάζεται να το προσέξουμε με υπευθυνότητα. Αυτό είναι το σωστό στην τέχνη».

Για την ηρωίδα της τρέφει αισθήματα συμπόνιας. Αλλά και διδάσκεται από αυτήν. «Το πείσμα της Σέτα και ο τρόπος που επιβιώνει και διεκδικεί τη ζωή της είναι μάθημα για τους θεατές. Και για εμένα. Είναι ένα κορίτσι που στη διάρκεια του έργου γίνεται γυναίκα». Δεν νιώθει όμως καθόλου να ταυτίζεται μαζί της. Οπως και με κανέναν από τους ρόλους που έχει υποδυθεί. «Τους βλέπω σαν πολύ καλούς φίλους. Τους δίνω δηλαδή ό,τι καλύτερο μπορώ. Και μου δίνουν κι αυτοί. Κάθε ρόλος σου δείχνει κάτι διαφορετικό για τον κόσμο. Οσο μεγαλύτερη η απόσταση ενός ρόλου από εμένα τόσο μεγαλύτερο ενδιαφέρον μου προκαλεί».

* Παίζουν ακόμα: Γιώργος Μπινιάρης, Φίλιππος Μοσχάτος, Ρωμανός Μπολώτας. Μετάφραση: Δημήτρη Τάρλοου, σκηνικά – κοστούμια: Ελένη Μανωλοπούλου, μουσική Χαΐκ Γιαζιτζιάν.

  • Της ΕΛΕΝΑΣ ΓΑΛΑΝΟΠΟΥΛΟΥ, Ελευθεροτυπία, Παρασκευή 23 Οκτωβρίου 2009

Από σήμερα το «Εξυπνο πουλί» του Ζορζ Φεντό

Το «Εξυπνο Πουλί» του Ζορζ Φεντό αποτελεί την πρώτη φετινή παραγωγή της Πειραματικής Σκηνής της «Τέχνης» στη Θεσσαλονίκη. Η παράσταση θα κάνει πρεμιέρα στο θέατρο Αμαλία στο πλαίσιο των 44ων Δημήτριων στις 30 του μήνα και από τις 11 Νοεμβρίου θα ενταχθεί στο εναλλασσόμενο ρεπερτόριο του θιάσου.

Η μετάφραση είναι του καλλιτεχνικού διευθυντή της «Τέχνης» Ν. Παπανδρέου, η σκηνοθεσία του Γ. Μόσχου, τα σκηνικά και τα κοστούμια του Απ. Βέττα, η μουσική του Ν. Βίττη και παίζουν οι ηθοποιοί: Ε. Σταμούλη, Σ. Μαυρόπουλος, Δ. Ναζίρης, Γ. Μόχλας, Ε. Δημοπούλου, Α. Κυριακίδου, Ν. Παπαγαβριήλ, Σ. Ευκολίδης κ.ά.

Η Δήμητρα Χατούπη στον ρόλο Μέριλ Στριπ

Πέρυσι ήταν που απολαύσαμε τη Μέριλ Στριπ και τον Φίλιπ Σέιμουρ Χόφμαν να μαγεύουν στο κινηματογραφικό πάντρεμά τους στην ταινία «Doubt» -«Αμφιβολία»- και φέτος θα δούμε τη θεατρική βερσιόν του στο φιλόξενο θέατρο «Μέλι» με τη Δήμητρα Χατούπη στον ρόλο της Αδελφής Αλοϊσιους και τον Γιώργο Χριστοδούλου σε αυτόν του ιερέα Φλιν, με τη σκηνοθετική μπαγκέτα του Γιώργου Μιχαηλίδη.

Η Δήμητρα Χατούπη στον ρόλο Μέριλ Στριπ

Το «Doubt» ξεκίνησε την καριέρα του από το σανίδι με νέους ηθοποιούς που προτάθηκαν για Βραβεία Τόνι. Στη συνέχεια πέρασε και στο πανί διά χειρός του ίδιου του συγγραφέα, Τζον Πάτρικ Σάνλεϊ, που υπέγραψε το σενάριο και τη σκηνοθεσία του, με τους Στριπ – Χόφμαν πρωταγωνιστές. Ο Γιώργος Χριστοδούλου κατάφερε με πολύ κόπο να πάρει τα δικαιώματα του έργου και από τα μέσα Νοεμβρίου θα το παρουσιάσει στο «Μέλι» του.

Παραμένω στο ίδιο θέμα για να σας ενημερώσω για το στόρι αυτού του έργου. Το 1964, στο σχολείο του Σεντ Νίκολας στο Μπρονξ, ο χαρισματικός ιερέας Φλιν προσπαθεί να ανατρέψει τα πολύ αυστηρά έθιμα διαπαιδαγώγησης.

Σε αντίθεση με αυτόν, η άκρως αυστηρή διευθύντρια του σχολείου, Αδελφή Αλοϊσιους, πιστεύει ακράδαντα στη δύναμη του φόβου και της πειθαρχίας. Οι άνεμοι της πολιτικής αλλαγής όμως φτάνουν αναπόφευκτα μέχρι την κοινότητα του Μπρονξ και το σχολείο μόλις δέχεται τον πρώτο του μαύρο μαθητή, τον Ντόναλντ Μίλερ. Οταν η αθώα Αδελφή Τζέιμς μοιράζεται με την Αδελφή Αλοϊσιους την υποψία της ότι ο Πάτερ Φλιν δείχνει υπερβολικό ενδιαφέρον προς τον Ντόναλντ, η σκληρή διευθύντρια ορκίζεται να αποκαλύψει την αλήθεια και να διώξει τον ιερέα από το σχολείο.

Στην παράσταση που σκηνοθετεί ο Γιώργος Μιχαηλίδης θα πρωταγωνιστήσουν οι Δήμητρα Χατούπη – Γιώργος Χριστοδούλου και θα έχουν πλάι τους τις Νίκη Σερέτη και Ξανθή Γεωργίου. Αναμένουμε.

Μπορεί να ανέβασε πριν από μόλις λίγο καιρό το «Επάγγελμα της κυρίας Γουόρεν» -που φέρνει κόσμο στα ταμεία του «Ορφέα»-, αποφάσισε όμως ήδη την επόμενη θεατρική της εμφάνιση, την οποία θα φιλοξενήσει η ίδια στέγη του χρόνου τον χειμώνα. Ο λόγος για τη Βάσια Παναγοπούλου που έκλεισε την «Κυρία του Μαξίμ» του Ζορζ Φεϊντό.

Οχι, αυτή τη φορά δεν πρόκειται να τη σκηνοθετήσει ο Ανδρέας Βουτσινάς, αφού εκείνος έχει αποφασίσει να ανεβάσει στην ίδια σκηνή τα δευτερότριτα έργο με νέους ηθοποιούς. Αλλωστε η Παναγοπούλου έδωσε τ όνομά του στη σκηνή που παίζεται στο θέατρο «Ορφέας» και δεν θα μπορούσε παρά να συνεχίσει να δουλεύει μαζί της.

Στον τίτλο «Τρεις φόνοι και ένα θαύμα» ακούει το πρώτο θεατρικό έργο του καλού σεναριογράφου Λευτέρη Καπώνη που πρόκειται να ανέβει στον «Ακάδημο» μέσα στο πρώτο δεκαπενθήμερο του Νοεμβρίου.

Τη σκηνοθεσία υπογράφει ο Γιάννης Διαμαντόπουλος και παίζουν οι Βισκαδουράκης, Γαρδέλης, Γεράνης, Εγγλεζάκη, Κοντογιώργου, Κανελλίδης, Μάνεσης, Μήλιος, Ναλμπάντη, Νέρης, Παπουτσής, Τζελέπης. Τη μουσική υπογράφει ο Σταμάτης Κραουνάκης, που έχει πρεμιέρα αύριο στην «Αθηναϊδα» του με το «Festivalium».

Η Αννα Φόνσου φεύγει, η Ράνια Σχίζα έρχεται! Δεν θα δούμε τελικά την παλαίμαχο ηθοποιό στις «Επικίνδυνες σχέσεις» που θα ανέβουν στη δεύτερη σκηνή του θεάτρου «Αλμα» σε σκηνοθεσία Γιώργου Κιμούλη, αλλά τη Ράνια Σχίζα που μπήκε στις πρόβες χωρίς ανάσα. Καλό μαραθώνιο!

  • Βασίλης Μπουζιώτης, ΕΘΝΟΣ, 23/10/2009

Σατιρίζουμε όσα μας πνίγουν

  • Τρεις συγγραφείς, 80 σκηνές, 200 ρόλοι και 11 ηθοποιοί στο «Τελεία gr»

Τρεις συγγραφείς, ογδόντα σκηνές, διακόσιοι ρόλοι και έντεκα ηθοποιοί συνθέτουν το νέο θεατρικό εγχείρημα της «Στοάς» με τον αινιγματικό τίτλο «Τελεία gr». Προϊόν συλλογικής εργασίας των Παναγιώτη Μέντη, Θανάση Παπαγεωργίου και της θεατρικής ομάδας Ex Animo, ξεκίνησε να γράφεται πριν από δύο χρόνια, ενώ η πρεμιέρα της προγραμματίζεται την Πέμπτη.

Σατιρίζουμε όσα μας πνίγουν

Στην αρχή σκόρπιες ιδέες, μετά πιο συγκεκριμένα θέματα, στο τέλος καθαρός ο στόχος: «να γράψουμε γι αυτά που μας πνίγουνε, να καταγγείλουμε τη σαπίλα και τη διαφθορά, να σατιρίσουμε την άφιξή μας στον πάτο του βαρελιού.

Με χιούμορ για να μη βαρύνουμε πολύ, με παραμορφωτικές ματιές, για να μπορέσει να φανεί το μέγεθος που κρύβεται πίσω από τη φαινομενικά άνετη ζωή μας και με μια διάθεση να διαμαρτυρηθούμε για τη σκληρότητα που υπάρχει γύρω μας και μέσα μας, προχωρούσαμε, καθένας μόνος του, στη συγγραφή διάφορων κομματιών» εξηγεί ο Θανάσης Παπαγεωργίου.

Η θεματολογία βασίζεται πάνω σε όλα αυτά που μας πολιορκούν καθημερινά: ειδήσεις από την τηλεόραση και τον Τύπο, γεγονότα του αστυνομικού δελτίου, συνεντεύξεις σχετικών και άσχετων, σίριαλ, ριάλιτι, τηλεοπτικά παράθυρα, κοσμική ζωή, λάιφ στάιλ και… «ό,τι άλλο μας σερβίρεται ή συναντάμε στον δρόμο μας. Κυρίως αυτό το τελευταίο, σκηνές καθημερινής τρέλας».

Η σκηνοθεσία είναι του Θανάση Παπαγεωργίου, τα σκηνικά – κοστούμια της Λέας Κούση και οι χορογραφίες της Μαρίας Αλβανού. Παίζουν: Θ. Παπαγεωργίου, Ευ. Καμινάρη, Π. Μέντης, Ν. Περιστεροπούλου, Ευ. Σουβατζή, Ν. Χαντζίδου, Π. Εμμανουηλίδης, Δ. Ζωγραφάκης, Ρ. Κυρίου, Ντ. Λαδοπούλου, Ζ. Ρούμπος.

  • Αντιγόνη Καράλη, ΕΘΝΟΣ, 23/10/2009

«Πώς η ιστορία γίνεται θέατρο»…

  • Ενα εξομολογητικό κείμενο του μεγάλου ηθοποιού με αφορμή τα αποψινά εγκαίνια του ανακαινισμένου Εθνικού Θεάτρου

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κάρολος Παπούλιας θα τελέσει τα αποψινά εγκαίνια (7.30 μ.μ.) του κτιριακού συγκροτήματος Τσίλλερ (Κεντρική Σκηνή – Νέα Σκηνή «Νίκος Κούρκουλος») στην οδό Αγίου Κωνσταντίνου, παρουσία του πρωθυπουργού Γεωργίου Παπανδρέου, του υπουργού Πολιτισμού Παύλου Γερουλάνου, μελών της κυβέρνησης και γενικότερα της πολιτικής ζωής.

Θα ακολουθήσει (9 μ.μ.) η παράσταση «Πουθενά» του Δημήτρη Παπαϊωάννου (χωρίς καμία «λογοκρισία», με ένα ζευγάρι ερμηνευτών να εμφανίζεται ολόγυμνο), που δημιουργήθηκε ειδικά για το Εθνικό Θέατρο, με αφορμή την επανέναρξη της λειτουργίας της Κεντρικής Σκηνής, ύστερα από οκτώ χρόνια σιωπής.

«Πώς η ιστορία γίνεται θέατρο»...

Οραμα και προσπάθεια πολλών χρόνων δουλειάς του Νίκου Κούρκουλου, η ανακαίνιση και το νέο κτίριο της πρώτης κρατικής μας σκηνής γίνεται πραγματικότητα χάρη σε εκείνον και χωρίς εκείνον. Με αυτή την αφορμή δημοσιεύουμε ως μικρό αφιέρωμα στη μνήμη του απόσπασμα από ένα εξομολογητικό κείμενο του μεγάλου ηθοποιού που ο ίδιος κατέθεσε ως διευθυντής για 13 χρόνια του Εθνικού, με αφορμή τη μεγάλη έκθεση σκηνογραφίας και ενδυματολογίας στην Εθνική Πινακοθήκη με τίτλο: «Ενδυμα Θεάτρου 2003» (από το αρχείο της δημοσιογράφου Ελένης Σπανοπούλου, στενής συνεργάτιδάς του στο Εθνικό Θέατρο και για πάνω από 30 χρόνια φίλης του ηθοποιού).

«Πώς η αλήθεια γίνεται μαγεία, πώς η ιστορία γίνεται θέατρο, πώς ο βασιλιάς γίνεται τρελός, ο άρχοντας ζητιάνος, το θύμα θύτης, ο ερωτευμένος άπιστος… πώς ντύνονται όλα μέσα στο σκοτάδι και στο φως με λόγο και μουσική, με χρώματα, με υφάσματα και, τέλος, πώς μετενσαρκώνεται ο ήρωας, πώς ο απλός ρόλος ζωντανεύει σε ένα πραγματικό πλάσμα στην σκηνή. Τον ηθοποιό. Με αυτά τα ερωτηματικά και τις αγωνίες πορεύτηκα χρόνια πάνω στη σκηνή, προσπαθώντας να αναστήσω ήρωες, ντυμένος κι εγώ, όπως όλοι οι συνάδελφοί μου ηθοποιοί, με το κοστούμι του ρόλου και πασχίζοντας να δώσω ζωή στα πλάσματα του ονείρου και της αλήθειας που μόνο το θέατρο ως τέχνη μπορεί να συλλάβει…».

Το τέταρτο κουδούνι

Αναρωτιέμαι: η έως πρόσφατα ηθοποιός και νυν δόκιμη μοναχή Ναταλία Λιονάκη γιατί αποφάσισε να μονάσει; Για να συναντηθεί με τον Χριστό; Ή για να συναντηθεί με την Τατιάνα Στεφανίδου; Με την οποία την έβλεπα- «Αξίζει (;) να το δεις» – να μιλάει- απευθείας σύνδεση με τη μονή…- με τις ώρες στο τηλέφωνο;

Σειρά από συμβάσεις είναι η όπερα. Το ξέρω. Αλλά έχω κι εγώ τα όριά μου.

Κάθομαι να δω, Κυριακή βράδυ, στο κανάλι της Βουλής (που δεν έχει αποσκορακίσει την όπερα όπως η «δημόσια», που λένε, τηλεόραση…) την «Τουραντότ» του Πουτσίνι – μια παλιά βιντεοσκόπηση απ΄ την «Σκάλα» του Μιλάνου με μαέστρο τον Ζορζ Πρετρ.

Και βγαίνει στον εξώστη του ανακτόρουστον επώνυμο ρόλο- η σοπράνο Αλεσάντρα Μαρκ- εξαιρετική φωνή αλλά 1.60 (ύψος) x 2.20 (φάρδος) x 3.30 (βάθος), που την έκοψα για πάνω από 140 κιλά (χωρίς το κόκαλο)- κι από κάτω ο- σιτεμένος- Κάλαφ- ο τενόρος Νικόλα Μαρτινούτσι- να τη βλέπει και να πέφτει ξερός: έρωτας κεραυνοβόλος! Και να σπαράζει «Ο divina bellezza! Ο meraviglia! Ο sogno!», ήτοι «Ω, θεϊκή ομορφιά! Ω, θαύμα! Ω, όνειρο!». Και σ΄ όλο το έργο να προσπαθεί να την κερδίσει παίζοντας το κεφάλι του. Και στο τέλος να σμίγουν- ΠΩΣ να σμίξουν δηλαδή, ο Χριστός!

Συμβαίνουν και εις Παρισίους- ή και εις την Σκάλαν του Μιλάνου.

Υπήρχαν και διαφορετικές απόψεις. Ότι το καινούργιο Εθνικό θα ΄πρεπε να εγκαινιαστεί με μια αμιγώς θεατρική παράσταση- να μη λείπει ο λόγος. Όμως το «Πουθενά» του Δημήτρη Παπαϊωάννου (στη φωτογραφία) και των συνεργατών του προχωράει, πιστεύω, πιο πέρα: στα σπλάχνα του θεάτρου. Και καλύτερη ιδέα δε νομίζω πως θα υπήρχε απ΄ την ιδέα του Παπαϊωάννου που παραμένει ένας μεγαλοφυής δημιουργός- όταν το πρωτόγραψα, χρόνια πριν (ποιος τα θυμάται αυτά…), ένιωθα ότι εκτίθεμαι αλλά δε μ΄ ένοιαζε, τώρα ακούγομαι κοινότοπος…-, για να «βυθιστούμε» στην θάλασσα του θεάτρου. Χωρίς να πρόκειται για τεχνική επίδειξη. Χωρίς να πρόκειται για συρραφή από τυχαίες «ωραίες εικόνες». Επί της ουσίας!

Εμένα, τα παιδιά του «Πουθενά» (βασική φωτογραφία της Μαριλένας Σταφυλίδου) με πήραν μαζί τους. Εκεί ψηλά, στα σταγκόνια, εκεί βαθιά, κάτω απ΄ τα τραμπουκέτα…

«Όχι, ποτέ δεν το ΄νιωσα σαν δημοσιοϋπαλληλίκι. Όταν έπαιζα σε δυο- τρία κλασικά έργα το χειμώνα και σε πεντ΄- έξι τραγωδίες το καλοκαίρι ήμουνα δημόσιος υπάλληλος; Στο «ελεύθερο» βουτάει ο άλλος ένα έργο και μπορεί να το κρατήσει και δυο και τρία χρόνια… Ε, αυτός είναι δημόσιος υπάλληλος, όχι εγώ» έλεγε ο Βασίλης Κανάκης (φωτογραφία) – καλός ηθοποιός- που έφυγε απ΄ τη ζωή την περασμένη Πέμπτη. Και που ΄χε περάσει ολόκληρη την καλλιτεχνική του ζωή- πάνω από σαράντα χρόνια! – αποκλειστικά στο Εθνικό Θέατρο. Σε συνέντευξη που ΄χαμε κάνει στα «ΝΕΑ» το ΄99. Με αφορμή το βιβλίο του αναμνήσεων «Εθνικό Θέατρο- Εξήντα χρόνια σκηνή και παρασκήνιο» που ΄χε βγάλει στον «Κάκτο». Τώρα που ξαναδιάβασα αυτό το σημείο της συνέντευξης πολύ φοβάμαι πως είχε δίκιο…

Και τι συμπτώσεις! Ο θάνατος του Βασίλη Κανάκη να συμβεί την επομένη της μέρας που ξανάνοιξε το Εθνικό. Κι ο τελευταίος του ρόλος να ΄ναι ο Συνταγματάρχης στην «Σονάτα των φαντασμάτων» του Στρίντμπεργκ με σκηνοθέτη τον Γιάννη Χουβαρδά, καλλιτεχνικό διευθυντή σήμερα του Θεάτρου.

Όσο για το βιβλίο του, καλογραμμένο κι εξαιρετικά ενδιαφέρον- μια κιβωτός η οποία διασώζει ένα μεγάλο μέρος της ιστορίας του Εθνικού- θα ΄θελα να το δω στοωραίο- βιβλιοπωλείο που άνοιξε στο καινούργιο Εθνικό. Του αξίζει.

Σας έγραφα στις 30 Ιουλίου στο «Τέταρτο Κουδούνι», με αφορμή την παρουσίαση του μονολόγου «Γράμμα στην κόρη μου» του Άρνολντ Γουέσκερ που θα ερμηνεύσει η Μάνια Παπαδημητρίου στην Β΄ Σκηνή του θεάτρου «Οδού Κεφαλληνίας», πως το έργο «Τέσσερις εποχές» του ίδιου Βρετανού συγγραφέα πρωτοπαρουσιάστηκε στην Ελλάδα τη σεζόν 2001- 2002 στο «Θέατρο κάτω απ΄ τη Γέφυρα».

Και όμως! Έχει ήδη παιχτεί: το καλοκαίρι του ΄85, απ΄ τον ερασιτεχνικό τότε Θεατρικό Όμιλο της Πολιτιστικής Λέσχης Νέων Εμπορικής Τράπεζας/ ΗΣΑΠ- απ΄ τον οποίο ξεπήδησε η Ομάδα Τέχνης «Πάροδος» που μετεξελίχθηκε στο σημερινό «Θέατρο της Ημέρας». Στο πέτρινο θεατράκι των κατασκηνώσεων των δυο φορέων, για να επαναληφθεί, τον επόμενο χειμώνα, στο θέατρο «Αλάμπρα»- αλήθεια, αδυνατώ να κατανοήσω γιατί ο Εδμόνδος Φυρστ το κρατάει κλειστό εδώ και τόσα χρόνια- σε σκηνοθεσία Λάκη Κουρετζή, όπως ευγενικά με πληροφορεί ο εκ των πρωτεργατών των τριών ομάδων, ως ηθοποιός και σκηνοθέτης, Παντελής Τσολάκος.

Σας έγραφα στο «Τέταρτο Κουδούνι», στις 2 Ιουλίου, για το έργο του Φρανκ ΜακΓκίνες «Ευγένιος» που θα παρουσιαζότανε σε σκηνοθεσία Γιώργου Καραμίχου με Γιώργο Κέντρο και Αθηνά Τσιλύρα στο «Άνεσις». Παράλληλα προς «Το φιόρο του Λεβάντε» που επαναλαμβάνεται. Ξεχάστε το. Ακυρώθηκε.

Δυο σελίδες – μεγάλου μεγέθους- απ΄ το πρόγραμμα της παράστασης του «Δον Κιχώτη» που ανέβασε το καλοκαίρι με το ΔΗΠΕΘΕ Κοζάνης στο Φεστιβάλ Αθηνών και σε περιοδεία αφιέρωνε ο σκηνοθέτης Γιάννης Καραχισαρίδης στη διασκευή την οποία υπέγραφε ο ίδιος. Αναλύοντας τους δρόμους που επέλεξε για να την κάνει. Αλλά για κοίτα σύμπτωση! Να ΄ναι σχεδόν οι ίδιοι που ακολούθησε κι ο Ντέιλ Γουόσερμαν για τη διασκευή του έργου του Θερβάντες στο μιούζικαλ «Ο άνθρωπος της Μάντσα». Το οποίο έχει γίνει και ταινία.

Έλειπα και το διάβασα καθυστερημένα:

το αφιέρωμα στην Βέρα Ζαβιτσιάνου (φωτογραφία) για την πρώτη επέτειο του θανάτου της στην ένθετη «Βιβλιοθήκη» της «Ελευθεροτυπίας». Έξοχο! Εξασέλιδο και να γράφουν οι πιο εκλεκτοί. Έως και η παλαιά των ημερών Μαίρη Λω του τραγουδιού, που μαζί με την Βέρα και την αδελφή της Μαρία ξεκίνησαν ως- τραγουδιστικό- «Τρίο Σταρ»! Η επιμέλεια, του ηθοποιού Γιώργου Γιαννακάκου. Στον οποίο ανήκει και το βασικό, συναρπαστικό κομμάτι για την Κυρία της οποίας ήταν φίλος. Ούτε κουτσομπολίστικο ούτε απ΄ αυτά τα «λάιτ» που γράφονται συνήθως σ΄ αυτές τις περιπτώσεις ούτε αγιογραφία.

Ο Γιαννακάκος φαίνεται πως έχει στα χέρια του πλούσιο υλικό- κασέτες, συνεντεύξεις, εκμυστηρεύσεις… Θα ΄ταν κρίμα να μείνει στο αφιέρωμα και να μην φτιάξει ένα βιβλίο γι΄ αυτό το αέρινο πλάσμα που πέρασε απ΄ το θέατρό μας.

    Του Γιώργου Δ.Κ. Σαρηγιάννη, ΤΑ ΝΕΑ: Πέμπτη 22 Οκτωβρίου 2009