Daily Archives: 16 Οκτώβριος, 2009

Εγκαινιάστηκε η ανακαινισμένη Κεντρική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου

Το ανακαινισμένο Εθνικό Θέατρο, στην οδό Αγίου Κωνσταντίνου, παραδόθηκε χθες στο κοινό, ύστερα από 8,5 χρόνων εργασίες αναπαλαίωσης. Το όραμα και οι προσπάθειες του Νίκου Κούρκουλου για την ανακαίνιση της πρώτης σκηνής της χώρας, πήρε σάρκα και οστά και το ιστορικό θέατρο σε μια ιδιαιτέρως επιβαρυμένη -κοινωνικά- περιοχή στην καρδιά της πόλης, αποτελεί πλέον στολίδι για την Αθήνα. Το κτήριο του Τσίλερ άνοιξε τις πόρτες του με την παράσταση «Πουθενά», ιδέα και σκηνοθεσία του Δημήτρη Παπαϊωάννου, που ανέδειξε τις εντυπωσιακές δυνατότητες της υπερσύγχρονης πλέον Κεντρικής Σκηνής, με τον νέο μηχανισμό, που διαθέτει στο εσωτερικό του.

Ο σκηνοθέτης αξιοποίησε όλα τα προσφερόμενα ατού της νέας σκηνής, την κίνηση, τον ήχο, το φως, τη μηχανική των σκηνικών, το δάπεδο, τον τεράστιο καθρέφτη με τα ελάσματα, που προσδίδει κίνηση και όχι ακαμψία, ακόμα κι όταν ακουμπά κάθετα στη σκηνή. Οι 26 χορευτές του «Πουθενά», μέσα σε αυτή τη «χωρο-μηχανή» απέδειξαν, υπό την εμπνευσμένη καθοδήγηση του Δ. Παπαϊωάννου, ότι ο άνθρωπος με την μηχανική του σώματός του, μπορεί να κάνει τα πάντα. Η παράσταση διαρκεί 45΄και θα επαναλαμβάνεται από Τετάρτη έως και Σάββατο, έως τις 6 Δεκεμβρίου. Το ρεπερτόριο της Κεντρικής Σκηνής θα συνεχισθεί στις 18/12 με το κλασικό έργο του Αντ. Τσέχωφ «Ο θείος Βάνιας», σε σκηνοθεσία Γιάννη Χουβαρδά. Στις 22/1 θα ανέβει ο «Δον Ζουάν» του Μολιέρου, σε σκηνοθεσία Αιμίλιου Χειλάκη, και στις 19/2 θα παρουσιαστεί «Η κυρά της θάλασσας» του Ίψεν, σε σκηνοθεσία Έρικ Στούμπε.

Μια παράσταση – γνωριμία με το νέο Εθνικό Θέατρο

  • Πρεμιέρα με το «Πουθενά» του Δημήτρη Παπαϊωάννου

ΠΡΕΜΙΕΡΑ. Το κοινό ήταν σχεδόν στο σύνολό του αμιγώς δημοσιογραφικό στην προχθεσινή πρώτη παράσταση της ανακαινισμένης Κεντρικής Σκηνής του Εθνικού Θεάτρου. Δύο οι είσοδοι στο κτίριο την Τετάρτη το βράδυ. Εκείνη της Μενάνδρου που λειτουργούσε ήδη και η κεντρική επί της Αγίου Κωνσταντίνου. Οι θεατές της πρώτης παράστασης του Δημήτρη Παπαϊωάννου «Πουθενά» ανέβαιναν στον πρώτο όροφο, στη θαυμάσια αίθουσα χορού, κοίταζαν τις τοιχογραφίες που αναδείχθηκαν ξανά, τις λεπτομέρειες στον πλούσιο διάκοσμο, ξαναγνώριζαν ένα από τα πιο παλιά και πιο λαμπρά κτίρια της Αθήνας. Με διάθεση καλωσορίσματος, γλυκιάς αναμονής, μ’ ένα κρυφό καμάρι. Η απουσία του Νίκου Κούρκουλου –που οραματίστηκε και ξεκίνησε αυτό το μεγάλο έργο– επισημάνθηκε από όλους.

Και ήταν από τις λίγες παραστάσεις που οι θεατές βιάζονταν να μπουν στην αίθουσα, να καθήσουν στις θέσεις τους, όλα καινούργια, όλα ξαναφροντισμένα. Ενας τεράστιος καθρέφτης από πάνω μέχρι κάτω στη σκηνή γινόταν παιχνίδι του χώρου και παραβάν για ό, τι υπήρχε πίσω του. Τα φώτα έσβησαν, ένα μέλος της ομάδας του Δημήτρη Παπαϊωάννου εμφανίστηκε μπροστά από τους καθρέφτες, άνοιξε μια μικρή πόρτα, την έκλεισε και εξαφανίστηκε πίσω της. Και αμέσως μετά, οι καθρέφτες έφυγαν και εμφανίστηκε η νέα Κεντρική Σκηνή και οι τεράστιες νέες δυνατότητές της. Κινούμενοι σαν μονάδες και σαν σύνολο, όλοι οι χορευτές υπηρέτησαν μια παράσταση που αποκλειστικό στόχο είχε να παίξει κυρίως με τη νέα σκηνή, με το βάθος και τα κρυφά της ανοίγματά, με τις τεχνολογικές της ικανότητες. Ολα αυτά υπηρετήθηκαν θαυμάσια από τον σκηνικό σχεδιασμό του Ζάφου Ξαγοράρη και πάνω σ’ αυτόν κινήθηκε ο Δημήτρης Παπαϊωάννου και τα μέλη της ομάδας του. Η κίνηση του ανθρώπου δίπλα στην τεχνολογία, η προσπάθειά του να την υποτάξει, να την κάνει εργαλείο, ο εγκλωβισμός του σ’ αυτήν, η τεχνολογία σαν τέχνη ήταν ο στόχος σ’ αυτήν την ούτε μισής ώρας παράσταση, που είχε πολλά αναγνωρίσιμα σημεία της «γλώσσας» του Δημήτρη Παπαϊωάννου από άλλες παραστάσεις του. Κατά γενική ομολογία, η πιο «θερμή» στιγμή της παράστασης ήταν η σκηνή λίγο πριν από το τέλος, μπροστά στην κλειστή αυλαία, που αφιερώθηκε από τους συντελεστές στη μνήμη της Πίνα Μπάους. Ενας ύμνος στη μουσικότητα του σώματος.

Και στο τέλος, μια ιδέα που παρέπεμπε σ’ αυτό το καλωσόρισμα του νέου χώρου: οι θεατές της δεύτερης παράστασης μπήκαν στην αίθουσα από το πίσω μέρος της σκηνής. Εγιναν σκηνικό και θεατές μαζί, μέρος ενός συνόλου, μιας οικειότητας με το νέο Εθνικό Θέατρο.

Παρά την αίσθηση του κενού και του ανολοκλήρωτου που άφησε στους περισσότερους θεατές το «Πουθενά» ήταν μια παράσταση που υπηρέτησε έξυπνα αυτό που είχε κληθεί να κάνει: την ανάδειξη, μέσω της κίνησης των ανθρώπων και των εξαρτημάτων, της νέας Κεντρικής Σκηνής του πρώτου θεάτρου της χώρας.

Αλλη εικόνα

Ηταν διαφορετική η οδός Αγίου Κωνσταντίνου το βράδυ της Τετάρτης. Οι πρώτες παραστάσεις της εναρκτήριας παραγωγής του Εθνικού Θεάτρου μετάγγισαν νέα ζωή σε μια γειτονιά βουτηγμένη στον φόβο. Οι πρόσφατες αστυνομικές επιχειρήσεις είχαν απαλλάξει την Ομόνοια από την καταθλιπτική της εικόνα. Δεν ήταν ακριβώς γιορτή αλλά ο πολύς κόσμος του Εθνικού δημιουργεί εκ των πραγμάτων μια νέα συνθήκη που δεν θα πρέπει να περάσει ανεκμετάλλευτη. Από τις πρώτες βραδινές ώρες μέχρι τα μεσάνυχτα, μια σκοτεινή τρύπα του κέντρου εμβολιάζεται με περισσότερη ζωή. Θα είναι ήττα για την Αθήνα αν όλοι αυτοί οι άνθρωποι έρχονται και φεύγουν σαν κλέφτες. Εδώ και δύο νύχτες η μοίρα του Εθνικού Θεάτρου και της Ομόνοιας μοιάζει περισσότερο κοινή από ποτέ.

  • Της Ολγας Σελλα, Η Καθημερινή, 16/10/2009

Τρίτη γέννηση [Εθνικό Θέατρο]

Του Κώστα Γεωργουσόπουλου, ΤΑ ΝΕΑ: Παρασκευή 16 Οκτωβρίου 2009

Το κτίριο του Εθνικού Θεάτρου, που άρχισε ήδη ανακαινισμένο να λειτουργεί και που αναμένεται επίσημα να αρχίσει την νέα του πορεία, είναι η δεύτερη φορά που ανακαινίζεται. Ύστερα από την ολιγόχρονη (1901-1908)

λειτουργία του ως Βασιλικού Θεάτρου με χορηγία των Ανακτόρων και διαχειριστή τον παλατιανό Θων, διευθυντή τον Άγγελο Βλάχο και πρώτο σκηνοθέτη τον Θωμά Οικονόμου, παραδόθηκε σε περιθωριακές εμφανίσεις ιδιωτικών θιάσων, σε αποκριάτικους χορούς, ερασιτεχνικές παραστάσεις και σε καταφύγιο προσφύγων μετά την Μικρασιατική Καταστροφή. Όταν επί κυβερνήσεως Ελευθερίου Βενιζέλου και υπουργού Παιδείας (τότε δεν υπήρχε υπουργείο Πολιτισμού) Γεωργίου Παπανδρέου (του παππού!!) δόθηκε ως έδρα του οργανισμού Εθνικού Θεάτρου, ανέλαβε να το ανακαινίσει και να το παραδώσει προς χρήση με σύγχρονο εξοπλισμό ο αρχιτέκτων Κλεόβουλος Κλώνης. Αυτός ο μυθικός άνθρωπος περίμενε τον μυθικό θίασο του 1932 (Βεάκης, Παπαδάκη, Παξινού, Μινωτής, Σαπφώ Αλκαίου, Δενδραμής, Γληνός κ.τ.λ.) στην είσοδο και βέβαια τον Φώτο Πολίτη και τους διοικητικούς Γρυπάρη, Μελά, Ξενόπουλο, Καρθαίο και τον μεγάλο Αντώνη Φωκά. Έκτοτε ο αρχιτέκτων έγινε και για πενήντα χρόνια ήταν ο μοναδικός σχεδόν σκηνογράφος του Εθνικού, της Επιδαύρου και του Ηρωδείου. Το Βασιλικόν Θέατρον έφερνε τα σκηνικά και τα κοστούμια για κάθε παράσταση του δραματολογίου του με τρένο από τη Γερμανία. Ο Κλώνης οργάνωσε έξοχα τα εργαστήρια στο Ρουφ.

Τώρα, 55 χρόνια μετά, το Θέατρο αναβαθμίζεται με νέες και ηλεκτρονικές μηχανές, εκτός από την αποκάλυψη της ασβεστωμένης (!) διακοσμήσεώς του.

Να ευχηθούμε και ανάλογη καλλιτεχνική ευδοκίμηση.

Ενας… πρωθυπουργός, μαγειρική και ζώδια στη σκηνή

  • Ενίοτε «βάρβαρο», πολλές φορές παρεξηγημένο, εν δυνάμει «ευαίσθητο», αλλά πάντοτε αγαπημένο και κατεξοχήν ελληνικό θεατρικό είδος, η επιθεώρηση ανθεί φέτος τον χειμώνα στο θέατρο «Αλίκη».

«Θέλει η Ελλάδα να κρυφτεί» ο τίτλος της παραγωγής που κάνει αύριο πρεμιέρα, σε σκηνοθεσία Θοδωρή Αθερίδη και κείμενα δικά του και των Παντελή Καναράκη, Θοδωρή Πετρόπουλου, Βαγγέλη Νάση και Νίκου Ιωαννίδη.

Γιώργος Μαρίνος, Χρυσούλα Διαβάτη, Αλέξανδρος Αντωνόπουλος και Παύλος Κοντογιαννίδης στην επιθεώρηση «Θέλει η Ελλάδα να κρυφτεί»

Γιώργος Μαρίνος, Χρυσούλα Διαβάτη, Αλέξανδρος Αντωνόπουλος και Παύλος Κοντογιαννίδης στην επιθεώρηση «Θέλει η Ελλάδα να κρυφτεί»

«Σπονδυλωτό» χαρακτηρίζει το θέαμα ο σκηνοθέτης, με κείμενα «βγαλμένα από την καθημερινότητα, με έμφαση στη σάτιρα».

Πώς ορίζει ο ίδιος τη σάτιρα; Ως «μια άμυνα, έναν αγώνα, θέατρο στρατευμένο κοινωνικά απέναντι σε αυτόν που επικρατεί. Δεν συμφέρει η σάτιρα τον κυρίαρχο του παιχνιδιού αλλά αυτόν που υπομένει… Οπως και η επιθεώρηση. Φτιάχνεται από τον διαμαρτυρόμενο, από αυτόν που υποφέρει».

Το γιατί και το πόσο υποφέρει ποικίλλουν. Με τις πολιτικοκοινωνικές εξελίξεις στο φόρτε τους και με φόντο την πλατεία θεάτρου, όπως την ξέρουμε σήμερα, με όλα αυτά τα χαρακτηριστικά που έχουν κάνει την Αθήνα να μοιάζει με μεγαλούπολη, η παράσταση ξεδιπλώνεται σιγά σιγά.

Μια αλληγορία στην αρχή, ενός προσώπου που μοιάζει με την Ελλάδα που τρέχει πίσω από τα νέα δεδομένα, την παγκοσμιοποίηση, που προσπαθεί να προσαρμοστεί αλλά δεν ξέρει αν θέλει κι αν μπορεί.

Στο μεδούλι της παράστασης, από τη σκηνή του θεάτρου παρελαύνουν ένας πρωθυπουργός (όλο και πιο) κουρασμένος και γύρω του πολιτικοί (όλο και πιο) απελπισμένοι για καριέρα, αλλοδαποί που όσο περνά ο καιρός συμπεριφέρονται όλο και πιο πολύ σαν Ελληνες κι από την άλλη ντόπιοι που νιώθουν όλο και πιο πολύ αλλοδαποί, ένα τηλεοπτικό πανηγύρι με τραγούδια, μαγειρική και ζώδια από τα ξημερώματα μέχρι τη νύχτα, συγγενείς, μετανάστες που για να επιβιώσουν βάζουν ταρίφα στο ξύλο που τρώνε, αγρότες μόνοι που ψάχνουν «διά τηλεοράσεως» το έτερόν τους ήμισυ, όλα αυτά τα καθημερινά για τα οποία «θέλει η Ελλάδα -κυριολεκτικά- να κρυφτεί, αλλά κάτι δεν την αφήνει». Η χαρά ή μήπως η απόγνωση;».

Τον Γιώργο Μαρίνο θα τον δούμε και σε ένα ουάν μαν σόου, τη Χρυσούλα Διαβάτη σε ένα νούμερο που είναι «θεατρικό μονόπρακτο» και τον Παύλο Κοντογιαννίδη ως διεφθαρμένο μπάτσο που γνωρίζει πώς λειτουργεί το σύστημα απέξω κι ανακατωτά. Πρωταγωνιστούν επίσης οι Αλ. Αντωνόπουλος, Αν. Λουδάρος, Ευ. Μουμούρη, Π. Καναράκης, Δ. Παπαδήμα, Π. Μπουσουλόπουλος, Τζ. Θεωνά, Αν. Κωνσταντινίδης, Αν. Ολυμπίου. Τα σκηνικά-κοστούμια φιλοτέχνησε ο Μανώλης Παντελιδάκης, η μουσική είναι του Γιώργη Χριστοδούλου, οι στίχοι του Μίνου Θεοχάρη και η χορογραφία της Αντειας Ολυμπίου.

  • Αντιγόνη Καράλη, ΕΘΝΟΣ, 15/10/2009

Στο «Πουθενά» της ψυχής μας

  • «Πρώτη» για την ανακαινισμένη Κεντρική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου

Μια ιδιαίτερη βραδιά ήταν η προχθεσινή για το Εθνικό Θέατρο. Κατάφωτη, γεμάτη με κόσμο, η Κεντρική του Σκηνή στην Αγίου Κωνσταντίνου υποδέχτηκε τους εκατοντάδες προσκεκλημένους σε μια εντυπωσιακή πρεμιέρα με τη σφραγίδα του Δημήτρη Παπαϊωάννου. Το «Πουθενά», ένα έργο για τον χώρο της θεατρικής σκηνής, τη χωρο-μηχανή που μεταβάλλεται διαρκώς.

Στο «Πουθενά» της ψυχής μας

Ο Δημήτρης Παπαϊωάννου, μαζί με τον Coti Κ., τον Ζάφο Ξαγοράρη, τον Αλέκο Γιάνναρο και τον Θάνο Παπαστεργίου κατασκεύασαν μια παράσταση λίγο μεγαλύτερη από μισή ώρα, αξιοποιώντας απογυμνωμένους τους καινούργιους μηχανισμούς της Κεντρικής Σκηνής.

Οι 26 ερμηνευτές μέτρησαν και αναμετρήθηκαν με τις διαστάσεις και τις δυνατότητες του χώρου στο ειδικά σχεδιασμένο έργο. Σκαρφάλωσαν σε «σκάλες», κρεμάστηκαν, έπεσαν σε «καταπακτές».

Οταν πλησίαζε η αποθέωση της τεχνολογίας, όταν ο θεατής περίμενε όλα να τελειώσουν μέσα στην ψυχρή τελειότητα των συστημάτων που κυριαρχούν στη σύγχρονη αυτή σκηνή, ήρθε η ανθρώπινη παρουσία, η ανθρώπινη «ανάσα» που έλειπε όλη την προηγούμενη ώρα: ένα αγόρι και ένα κορίτσι γδύθηκαν από τους χορευτές, σε μια μαγική στιγμή, την πιο καίρια στιγμή της παράστασης, αυτή που άλλαξε το αίσθημα και την ατμόσφαιρα του όλου.

Με χέρια ενωμένα, σαν πλοκάμια που κινούνταν ρυθμικά, οι χορευτές απογύμνωσαν τα κορμιά, τα οποία φωτισμένα έμοιαζαν με αρχαία ελληνικά αγάλματα που χάθηκαν πίσω από το κόκκινο βελούδο της αυλαίας. Να, λοιπόν, που στη «μάχη» με την ανθρώπινη οντότητα, τεχνολογία και μηχανισμοί έχασαν κατά κράτος.

Ακολούθησαν τα πλήθη. Η σκηνή γέμισε με κόσμο (ήταν οι θεατές της επόμενης παράστασης) που βρέθηκε επί σκηνής να κοιτά την πλατεία. Και στο τέλος η αυλαία-καθρέφτης μπήκε ανάμεσα στους θεατές και στους ερμηνευτές, απέκλεισε κάθε επικοινωνία με τη σκηνή, υποχρεώνοντας την πλατεία να αντικρίζει, απλώς, τον εαυτό της.

Την πρεμιέρα της παράστασης «Πουθενά», με την οποία το ανακαινισμένο νεοκλασικό του Τσίλερ θα υποδέχεται το κοινό (θα παρουσιάζεται δύο φορές την ημέρα με μειωμένο εισιτήριο), παρακολούθησαν πολλοί επώνυμοι από τον χώρο της πολιτικής, της τέχνης και των μέσων μαζικής ενημέρωσης.

  • ΑΝΤΙΓΟΝΗ ΚΑΡΑΛΗ, ΕΘΝΟΣ, 16/10/2009

Το τέταρτο κουδούνι… του Γιώργου Δ.Κ. Σαρηγιάννη – για τον Τάκη Τζαμαργιά

Έλεος! «Ο φερόμενος ως υποψήφιος για την αρχηγία της Νέας Δημοκρατίας», του «φερόμενου», η «φερόμενη», της «φερόμενης», οι «φερόμενοι», ω «φερόμενοι»!… Ώι, μανούλα μ΄, ώι… Δεν αντέχω, ε; Όλος ο κόσμος, μια σκηνή… Ένας σκηνοθέτης λιγάκι του λάθε βιώσας: ο Τάκης Τζαμαργιάς (στη φωτογραφία).

Έχει σκηνοθετήσει έως και στην Πειραματική του Εθνικού- το «Καλιφόρνια ντρίμιν» του Βασίλη Κατσικονούρη και το μονόπρακτο του Ηλία Πολλάτου «Συνεχόμενοι λυγμοί», εξαιρετικές δουλειές και οι δυο-, αλλά ίσως δεν ανήκει στα κυκλώματα της θεατρικής πιάτσας, ίσως δεν το πολυκυνηγάει και περνάει κάπως στο ντούκου. Πενηντάρης σήμερα, ηθοποιός, δάσκαλος στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση για μια εικοσαετία, δε συγκεντρώνει, βλέπετε, τις «προϋποθέσεις» να γίνει trendy.

Κι όμως! Έχω εντοπίσει τις ικανότητές του απ΄ τη δεκαετία του ΄90, όταν κατέβαινα στο Κερατσίνι, στο Δημοτικό Θέατρο, πριν του αλλάξει τα φώτα και το αχρηστεύσει ο σεισμός του ΄99, να δω τη δουλειά της Θεατρικής Σκηνής του δήμου, της οποίας ήταν ο υπεύθυνος. Κι έβλεπα μια δουλειά πολύ καλή να κάνει με τους ερασιτέχνες. Ώσπου ήρθε «Ο καλός άνθρωπος του Σετσουάν» που τόλμησε ν΄ ανεβάσει μαζί τους. Έμεινα έκπληκτος: ένα μοντέλο μπρεχτικής παράστασης! Αργότερα ίδρυσε με τον πυρήνα των μαθητών του την Ομάδα «Δυτικά της Πόλης», ξανοίχτηκε, σκηνοθέτησε επαγγελματικούς θιάσους…

Στις παραστάσεις του έχω διαπιστώσει πως ξέρει- πολύ σημαντικό- να διδάσκει τους ηθοποιούς του- απ΄ τους ερασιτέχνες του μέχρι τους επαγγελματίες. Την περασμένη βδομάδα το διαπίστωσα άλλη μια φορά. Στο πατάρι του «Πορεία», ως Δεύτερη Σκηνή του «Δόλιχου» του προσεκτικού Δημήτρη Τάρλοου, παίζεται σε σκηνοθεσία του Τάκη Τζαμαργιά «Η πάχνη». Ένα σκληρά ποιητικό κομμάτι των αδελφών Κωνσταντίνου και Αντώνη Κούφαλη απ΄ την Καβάλα όπου η παράσταση έκανε την πρεμιέρα της στο πλαίσιο του ανανεωμένου απ΄ τον Θοδωρή Γκόνη Φεστιβάλ Φιλίππων- Καβάλας.

Είδα, λοιπόν, πώς ο Τζαμαργιάς ξέρει να εκμεταλλεύεται τα προτερήματα ενός κειμένου και να χρησιμοποιεί επωφελώς τα όποια ελαττώματά του αλλά κυρίως πώς ξέρει να δασκαλεύει τους ηθοποιούς του. Ο απόλυτα αυθεντικός Γιώργος Ντούσης κι ο Μάνος Καρατζογιάννης, που βγαίνει απ΄ τον εαυτό του για να κάνει τον καλύτερό του ρόλο, «γράφουν» παίζοντας τα δυο αγόρια του περιθωρίου (βασική φωτογραφία) που ακολουθούν τα βήματα του τριφοϊκού Αντουάν Ντουανέλ στα «400 χτυπήματα».

Μια παράσταση που αξίζει τον κόπο. Ύστερα απ΄ την «Αντιγόνη» του Σοφοκλή που παρουσίασε μετά πολλών επαίνων τη σεζόν 2006-2007 στο «Χυτήριο» κι επανέλαβε την επόμενη στο «Θέατρο του Νέου Κόσμου», ο νεαρός Άρης Μπινιάρης (φωτογραφία) συνεχίζει, βασισμένος στην αρχαία μετρική, την έρευνά του πάνω στο αρχαίο ελληνικό δράμα με τις «Βάκχες» του Ευριπίδη στη μετάφραση του Γιώργου Χειμωνά. Η, ουσιαστικά, μουσική παράστασηρυθμοί και μελωδίες που πηγάζουν απ΄ τον αρχαίο λόγο με υλικό που αντλείται απ΄ το δημοτικό τραγούδι- θ΄ ανεβεί απ΄ τον Άρη Μπινιάρη που ΄ναι κι ο ερμηνευτής στο «Βios» (Βasement) τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο με μουσική, όπως κι η «Αντιγόνη», Σμαρώς Γρηγοριάδου.

Έκπληκτος αναρωτιόμουνα στις 27 Αυγούστου, στο «Τέταρτο Κουδούνι», πού θυμήθηκε ο Αλέξανδρος Κολλιόπουλος την ελαφρώς- έως βαρέως…-, κατά τη γνώμη μου, μουχλιασμένη (και δεν εννοούσα την ηλικία της) «Απαγωγή της Σμαράγδως» του Μιχάλη Κουνελάκη για να ξεκινήσει την καριέρα του ως καλλιτεχνικός διευθυντής του ΔΗΠΕΘΕ Καλαμάτας.

Με επιστολή του ο κ. Κολλιόπουλος μου επισημαίνει ότι δεν ξεκίνησε με την παράσταση αυτή αλλά πως έχει αναλάβει τη θέση ήδη απ΄ τις 15 του περσινού Σεπτεμβρίου. Και ότι μέχρι τη «Σμαράγδω», μεταξύ άλλων δραστηριοτήτων, έχει παρουσιάσει ήδη τρία έργαμα ακριβώς αυτό έγραφα, πως το Θέατρο της Καλαμάτας κατατάσσεται μεταξύ των ΔΗΠΕΘΕ που η τύχη τους αγνοείται… Όσο για την «Απαγωγή», ο κ. Κολλιόπουλος αναφέρει πως «την επιλέξαμε για ακόμα μεγαλύτερη επικοινωνία του κόσμου μαζί μας και όπως έδειξε η μέχρι τώρα περιοδεία μας ανά την Ελλάδα νομίζω το επιτύχαμε». Ε, άμα είναι έτσι…

Δεν παρουσιάζονται, τελικά, για πρώτη φορά στην Ελλάδα και τα τέσσερα έργα που θ΄ ανεβούνε τον χειμώνα στο «Studio Μαυρομιχάλη», όπως σας έγραφα στο «Τέταρτο Κουδούνι» στις 27 Αυγούστου. Τα τρία μόνο – ε, δεν είναι και λίγο! Διότι ο «Μακμπέτ» του Ιονέσκο που θα σκηνοθετήσει ο Φώτης Μακρής ανεβαίνει για πρώτη φορά στην Αθήνα αλλά όχι και στην Ελλάδα- Ελλάδα δεν είναι μόνον η Αθήνα…

Όπως με πληροφόρησε ο φίλος της στήλης Άκης Χαραλαμπίδης του Μega και το διασταύρωσα, έχει παιχτεί σε περιοδεία με έδρα τη Θεσσαλονίκη το καλοκαίρι του 1988 απ΄ το σχήμα «Θυμελικό Θέατρο» σε σκηνοθεσία Μόνας Κιτσοπούλου με τον τίτλο «Μάκμπο ή Η παραγωγή της εξουσίας».

Αλλά τη δεκαετία του ΄80 έχει παιχτεί κι απ΄ το ραδιόφωνο της ΕΡΑ. Σε σκηνοθεσία Βασίλη Παπαβασιλείου, όπως με τη σειρά της με πληροφόρησε άλλη φίλη της στήληςτους ευχαριστώ όλους-, η ηθοποιός Όλγα Δαμάνη, η οποία είχε κάνει τότε τη μετάφραση.

Στις 29 Ιουνίου, αν δεν κάνω λάθος, ανακοινώθηκε ο διορισμός του σκηνοθέτη Σωτήρη Χατζάκη στη θέση του καλλιτεχνικού διευθυντή του ΚΘΒΕ. Έκτοτε έχει ανεβάσειεκτός ΚΘΒΕ- «Όρνιθες» στην Επίδαυρο σε συμπαραγωγή του με το Ελληνικό Φεστιβάλ, την «Εκατομμυριούχο» του Μπέρναρντ Σο στο Μέγαρο Μουσικής αλλά ετοιμάζει στο «Βεάκη», για τις θεατρικές επιχειρήσεις Λεμπέση, και το «Μάνα, μητέρα, μαμά» του Γιώργου Διαλεγμένου- μακράν Θεσσαλονίκης, στην Αθήνα, και οι τρεις παραστάσεις. Εντυπωσιακό! Θαυμάζω την πολυπραγμοσύνη κάποιων ανθρώπων αλλά να δω το ΚΘΒΕ πότε θα τον δει…

«Ανειλημμένες υποχρεώσεις» θα μου πείτε. Συμφωνώ, θα σας απαντήσω, ως προς τις δυο πρώτες περιπτώσεις. Όντως ήδη έκανε δοκιμές στους «Όρνιθες» όταν ανέλαβε, ήδη το πρόγραμμα του Μεγάρου είχε ανακοινωθεί… Αλλά να το τριτώσει κιόλας; Με ιδιωτικό θίασο;

Το ένα ατού της παράστασης που αναγγέλθηκε ήταν η πρώτη συνεργασία στη σκηνή Γιώργου Κιμούλη- Κωνσταντίνου Μαρκουλάκη.

Το δεύτερο η παρουσία του Βασίλη Παπαβασιλείου (φωτογραφία) ως σκηνοθέτη. Πάει αυτό… Τελικά το «Σλουθ» του Άντονι Σάφερ ανεβαίνει στο θέατρο «Αθηνών» χωρίς Βασίλη Παπαβασιλείου- ο οποίος αποχώρησε. Με τους δυο ηθοποιούς αυτοσκηνοθετούμενους. Συμβαίνουν αυτά…

Ε, δεν ήταν η θερινή θεατρική σεζόν που πέρασε και ό,τι το καλύτερο των τελευταίων χρόνων. Ίδρωσα να δω δυο-τρεις ελληνικές παραστάσεις που να μου αρέσουν ή, έστω, ένα ενδιαφέρον στοιχείο να ΄χουν- έναν καλό ηθοποιό που παίζει γιατί γουστάρει κι όχι για να τα πιάσει, ας πούμε. Σε μερικές, επιπλέον – σε κάτι Αριστοφάνηδες για παράδειγμα, σε κάτι ΔΗΠΕΘΕ…-, ντράπηκα. Πολύ. Γι΄ αυτό που έβλεπα. Αυτοί που τις ανεβάζουν και τις παίζουν- αναρωτιέμαι- δε ντρέπονται;

  • ΤΑ ΝΕΑ: Πέμπτη 15 Οκτωβρίου 2009

ΤΟ ΑΝΑΚΑΙΝΙΣΜΕΝΟ ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΜΠΑΙΝΕΙ ΣΤΗ ΝΕΑ ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΜΕ ΤΟ «ΠΟΥΘΕΝΑ».

  • Μαγική συμφιλίωση παλιού και σύγχρονου

Αφετηρία της νέας καλλιτεχνικής διαδρομής του  Εθνικού είναι το «Πουθενά». Παράσταση σχεδιασμένη  και εμπνευσμένη από και για τις λειτουργικές  δυνατότητες της κεντρικής σκηνής
Η νέα εποχή του Εθνικού Θεάτρου άρχισε από τον Νίκο Κούρκουλο το 1998, ο οποίος αγωνίστηκε για την αποκατάστασή του και ολοκληρώθηκε τώρα, από τον Γιάννη Χουβαρδά. Σε κλίμα φορτισμένο συγκινησιακά, έγινε προχθές η έναρξη της κεντρικής σκηνής του ανακαινισμένου κτιρίου Τσίλερ, με την παράσταση του Δημήτρη Παπαϊωάννου «Πουθενά».

Αναστημένο, έπειτα από 8 χρόνια σιωπής, το ιστορικό κτίριο της οδού Αγίου Κωνσταντίνου έκανε τη μεγάλη έξοδο στη νέα εποχή, ανάλογης σημασίας με την έναρξη λειτουργίας του, πριν από περίπου έναν αιώνα. Η πρώτη Κρατική Σκηνή, αποκαταστημένη κατά 100% και ενισχυμένη με υπερσύγχρονο υλικοτεχνικό εξοπλισμό, είναι ένα θέατρο – κόσμημα για τη χώρα.

Περπατώντας πάνω στα ζωηρά μωσαϊκά και παρατηρώντας τον εσωτερικό του διάκοσμο, τις τοιχογραφίες, τις οροφογραφίες, την ξύλινη κουπαστή της μαρμάρινης σκάλας και φτάνοντας στην ημικυκλική πλατεία με τα κόκκινα, βελούδινα καθίσματα, διαπιστώνεις πως η παλιά μεγαλοπρέπεια ανακτήθηκε και το ταλαιπωρημένο κτίριο αναπαλαιώθηκε με σεβασμό και προσοχή. Μπαίνοντας στη διατηρητέα πλατεία και καθισμένος στα αναπαυτικά καθίσματα είσαι απέναντι σ΄ έναν τεράστιο καθρέφτη, ο οποίος τοποθετήθηκε στην επιφάνεια της ξύλινης μπούκας της σκηνής. Μέσα από αυτόν καθρεφτίζεται όλη η αίθουσα, ένα λαμπερό κομψοτέχνημα. Ο υποβλητικός πολυέλαιος στην οροφή και οι περίφημοι ζωγραφισμένοι σε μουσαμά ερωτιδείς, κάνουν αισθητό το παλαιικό κάλλος.

Η παράσταση του Δημήτρη Παπαϊωάννου, διάρκειας μισής ώρας, είναι μια εισαγωγή της νέας καλλιτεχνικής διαδρομής του Εθνικού, εμπνευσμένη από και για τις λειτουργικές δυνατότητες της κεντρικής σκηνής. Όταν τα φώτα σβήνουν, ο καθρέφτης σηκώνεται και φανερώνει τη βαριά, βελούδινη, κόκκινη αυλαία. Κι όταν αυτή ανοίγει, σέρνει μαζί της την κλασική αισθητική, για να αποκαλύψει τη σύγχρονη σκηνή, η οποία είναι από τις μεγαλύτερες της Ευρώπης- έχει αυξήσει τα τετραγωνικά της στα 350 μ. (16,50Χ21,0) και τα κυβικά της (ύψος 25 μ.). Στο εσωτερικό, μαύρο κέλυφος της σκηνής έχει τοποθετηθεί ένας τεράστιος μεταλλικός πύργος, ύψους 14 μ. Περιμετρικά υπάρχουν τρεις γαλαρίες, για να κυκλοφορούν οι τεχνικοί και στο τελευταίο επίπεδο βρίσκεται ο μηχανισμός, που κινεί τις τροχαλίες ανάρτησης σκηνικών, περιστροφικής σκηνής, αυξομείωσης του δαπέδου και φωτιστικές γέφυρες.

Τη λειτουργία αυτής της υπερσύγχρονης «μηχανής» ανέδειξε η παράσταση του Δημήτρη Παπαϊωάννου. Οι 26 ερμηνευτές του κινήθηκαν στους κυλιόμενους διαδρόμους, χόρεψαν με τα κύματα που δημιουργούσαν τα σταγκόνια, αναδύθηκαν από τα τραμπουκέτα και χάθηκαν μέσα τους δείχνοντας ρυθμικά τις δυνατότητες της νέας τεχνολογίας και το μέγεθος της σκηνής. Η γοητευτική επίδειξη του χώρου και της «μηχανής», στο τέλος έγινε μαγικά ανθρωποκεντρική. Με όλους τους ερμηνευτές να δημιουργούν δυο χέρια- πλοκάμια, τα οποία έγδυσαν ένα αγόρι κι ένα κορίτσι. Δυο γυμνά πλάσματα σε μια γυμνή σκηνή.

  • Της Έλενας Δ. Χατζηιωάννου, ΤΑ ΝΕΑ: Παρασκευή 16 Οκτωβρίου 2009

ΙΝFΟ

Το «Πουθενά» παίζεται καθημερινά, πλην Δευτέρας και Τρίτης στην κεντρική σκηνή του Εθνικού Θεάτρου (Αγίου Κωνσταντίνου 22-24, τηλ. 210-52881.703, 210-3305.074). Επόμενη πρεμιέρα στις 18/12/2009 με τον «Θείο Βάνια» του Τσέχωφ.

ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ

Μαγικές στιγμές από το «Πουθενά»

Έλενα Δ. Χατζηιωάννου, ΤΑ ΝΕΑ: Πέμπτη 15 Οκτωβρίου 2009

// <![CDATA[//

Είκοσι έξι ερμηνευτές χορεύουν με τα σταγκόνια,  πέφτουν στα τραμπουκέτα, γλιστρούν στους  κυλιόμενους διαδρόμους της ανακαινισμένης  κεντρικής σκηνής του Εθνικού Θεάτρου που άνοιξε  χθες με το «Πουθενά»

Το παρατεταμένο χειροκρότημα στο φινάλε του «Πουθενά» ήταν για την παράσταση αυτή καθαυτή ή για τη θαυμαστή «μηχανή» που φανερώθηκε μπροστά στα έκθαμβα μάτια των περίπου 800 θεατών της χθεσινής εναρκτήριας πρεμιέρας της κεντρικής σκηνής του Εθνικού Θεάτρου; Η θεαματική παράσταση που σχεδίασε και οργάνωσε ο Δημήτρης Παπαϊωάννου, εμπνευσμένος από τον υλικοτεχνικό εξοπλισμό της κεντρικής σκηνής του ανακαινισμένου κτιρίου Τσίλερ, ήταν μια καίρια, αισθητικά άψογη επίδειξη των δυνατοτήτων της. Όλες οι εικόνες μαζί ήταν η πεμπτουσία της λειτουργίας αυτής της σκηνής. Οι είκοσι έξι ερμηνευτές ντυμένοι απλά, αναμετρήθηκαν με το βάθος, το ύψος και το μήκος της σκηνής που αποκάλυψε γυμνό το κέλυφός της, όταν σηκώθηκε η βαριά, βελούδινη αυλαία. Τραμπουκέτα, σταγκόνια, κυλιόμενοι διάδρομοι, ηχητικά και φωτιστικά σύγχρονης τεχνολογίας έγιναν τα εργαλεία καλλιτεχνικής δημιουργίας. Ο άνθρωπος και η «μηχανή» σ΄ έναν χώρο άδειο που υπόσχεται τη μαγεία. Η τεχνολογία και ο καλλιτέχνης ζυμώθηκαν για να καταλήξουν στην πιο μαγική στιγμή του φινάλε, όταν ένα αγόρι και ένα κορίτσι μένουν γυμνά από δύο χέρια «πλοκάμια» που σχηματίστηκαν από τα χέρια των υπόλοιπων χορευτών. Ήταν η σκηνή όπου η αναμέτρηση της ανθρώπινης οντότητας με τις τεχνολογικές δυνατότητες του χώρου έφεραν στο προσκήνιο ένα αίσθημα απροσδιόριστο, αλλά αισθητό. Το «Πουθενά» είναι πράγματι ένα θέαμα που δεν μπορεί να λειτουργήσει πουθενά αλλού, παρά μόνο στην κεντρική σκηνή του Εθνικού Θεάτρου. Γι΄ αυτήν δημιουργήθηκε, σχεδόν το «γέννησε».

Θεατρική ψύχωση

  • Εννέα πρεμιέρες περιλαμβάνει η αποψινή θεατρική βραδιά στην πρωτεύουσα.

* «Αυτό θα το δούμε» του Τομ Στόπαρντ από τη θεατρική ομάδα «90ο C» σε σκηνοθεσία Δημήτρη Κομνηνού στο θέατρο «Βικτώρια» (Μαγνησίας και 3ης Σεπτεμβρίου – Τηλ.: 210 8233125).

* «Ρωμαίος και Ιουλιέτα» του Σέξπιρ σε σκηνοθεσία Μίλτου Σωτηριάδη στο θέατρο του Νέου Κόσμου (Αντισθένους και Θαρύπου – Τηλ.: 210 9212900).

* «Ψύχωσις 4.48» της Σάρας Κέιν σε σκηνοθεσία Νίκου Διαμαντή στο θέατρο «Σημείο» (Χ. Τρικούπη 10, Πάντειο – Τηλ.: 210 9229579).

* «1900» του Αλεσάντρο Μπαρίκο από το «Πανδαιμόνιο 7» στο θέατρο Ακης Δαβής (Αλκμήνης 7, Θησείο). Σκηνοθετεί ο Γιάννης Ρήγας και ερμηνεύει ο Μιλτιάδης Νίκας.

* «Caveman» του Ρομπ Μπέκερ στο «Coronet» (Φρύνης και Υμηττού, Παγκράτι – Τηλ.: 210 7012123). Σκηνοθετεί η Αναστασία Παπαστάθη και ερμηνεύει ο Βλαδίμηρος Κυριακίδης.

* «Θέλει η Ελλάδα να κρυφτεί», επιθεώρηση των Παντελή Καναράκη, Θοδωρή Πετρόπουλου και Θοδωρή Αθερίδη που υπογράφει και τη σκηνοθεσία στο θέατρο «Αλίκη» (Αμερικής 4, τηλ.: 210 3210021). Η μουσική είναι του Γιώργη Χριστοδούλου και παίζουν οι Γιώργος Μαρίνος, Χρυσούλα Διαβάτη, Ευαγγελία Μουμούρη, Παύλος Κοντογιαννίδης, Αλέξανδρος Αντωνόπουλος, Αντώνης Λουδάρος, Τζένη Θεωνά.

* «Αντί για φωνή είχε ένα λουλούδι» με την παραμυθού Αγνή Στρουμπούλη, κάθε Παρασκευή και Σάββατο στις 9 μ.μ., στο Λουτρό των Αέρηδων (Κυρρήστου 8, Πλάκα – Τηλ.: 210 3244340).

* «Πετροτσουλούφης: ιστορίες για καλούς μεγάλους και κακά παιδιά» από το κουκλοθέατρο «Αγιουσάγια» στο «Bios» (Πειραιώς 84 – Τηλ.: 210 3425335).

* «Εξορία» του Παύλου Μάτεσι από το θεατρικό εργαστήρι Δήμου Ταύρου, αυτό και για δύο ακόμα τριήμερα, στο δημοτικό θέατρο Ταύρου (Πειραιώς και Επταλόφου). Εναξη 9 μ.μ. Είσοδος ελεύθερη. *

  • Υπεύθυνος: ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΖΕΔΑΚΙΣ, Ελευθεροτυπία, Παρασκευή 16 Οκτωβρίου 2009

Το θέατρο σε δένει με τη ζωή

  • Εξαιρετική αποδεικνύεται η επιλογή τού «Αγγέλων Βήμα» να εντάξει στο ρεπερτόριό του «Τα Ορφανά» του Λάιλ Κέσλερ.

Δεν είναι μόνο ότι μας υπενθυμίζει ένα έξοχο ψυχογράφημα, που δίνει περιθώριο για πολύ καλές ερμηνείες. Μας δίνει και την ευκαιρία να θυμηθούμε τη θεραπευτική αποστολή του θεάτρου.

Ανιχνεύοντας το αμερικανικό όνειρο, το έργο ισορροπεί εντέχνως ανάμεσα στο δράμα και την κωμωδία. Πρόκειται για τη βίαιη, σκληρή, αλλά τελικά τρυφερή ιστορία δύο αδελφών, που εγκαταλείφθηκαν μωρά και μεγάλωσαν ολομόναχα. Ο μεγαλύτερος (Στέλιος Καλαϊτζής) συντηρούσε τον μικρότερο (Παναγιώτης Μπρατάκος) με μικροκλοπές. Τον προστάτευε από τον έξω κόσμο, καταδικάζοντάς τον, όμως, σε εγκλεισμό, χωρίς εκπαίδευση και συναναστροφές. Ως τη νύχτα που εισβάλλει στη ζωή τους ένας καταδιωκόμενος γκάνγκστερ (Κώστας Ανταλόπουλος). Κι αυτός μεγάλωσε ορφανός.

Το έργο διαθέτει πολλές αρετές. Ο Κοραής Δαμάτης με τον θίασό του τις ανέδειξε όλες. Αυτές είναι, φαντάζομαι, που οδήγησαν τον Θανάση Παπαγεωργίου να φέρει πρώτος το έργο στην ελληνική σκηνή το 1994, έντεκα χρόνια μετά τη συγγραφή του, αλλά και τον Δημοσθένη Παπαδόπουλο να το επαναφέρει το 2003.

Δεν είναι, όμως, μόνον οι ψυχές των θεατών που ευεργετούνται από μια καλή παράσταση. Το θέατρο μπορεί να κάνει πολύ περισσότερα, όπως αποδεικνύει η σαραντάχρονη λειτουργία τού «imagination workshop» του Κέσλερ.

Τα «Ορφανά» γράφτηκαν το 1983, έπειτα από 14 χρόνια εμπειρίας στο εργαστήρι που ίδρυσε μαζί με τη σύζυγό του, ηθοποιό Μάργκαρετ Λαντ, για να αγκαλιάζει παιδιά και εφήβους ψυχικά σακατεμένους λόγω εγκατάλειψης ή κακοποίησης. Αλλά και ανθρώπους που πάσχουν από βαρύτατες ψυχικές νόσους, μερικοί από αυτούς σε στάδιο εγκλεισμού. Ολοι τους σε πλήρη αδυναμία επανένταξης στη ζωή. Ο Κέσλερ εφαρμόζει μια εκπαιδευτική μέθοδο βασισμένη αποκλειστικά στο θέατρο. Τα αποτελέσματα είναι θεαματικά: σαράντα πέντε χιλιάδες από όσους πέρασαν όλα αυτά τα χρόνια, δηλαδή ένας στους τρεις, ξαναστάθηκαν στα πόδια τους και γύρισαν στη ζωή. Το ποσοστό, σύμφωνα με στατιστικές, είναι πολύ υψηλότερο και από την αποτελεσματικότερη κλινική θεραπεία. Να μια καλή ευκαιρία για να δούμε πιο σοβαρά και στην Ελλάδα τη Δραματοθεραπεία και το Ψυχόδραμα.

ΕΛΕΝΑ ΓΑΛΑΝΟΠΟΥΛΟΥ, Ελευθεροτυπία, Παρασκευή 16 Οκτωβρίου 2009

Πρωταγωνιστής, το ίδιο το θέατρο Guest, οι θεατές

  • Δεν μπορώ να περιγράψω με λέξεις τη συγκίνηση και τη χαρά όσων βρέθηκαν την Τετάρτη στα θυρανοίξια του Εθνικού Θεάτρου, του ιστορικού κτιρίου Τσίλερ, επί της Αγ. Κωνσταντίνου.

Τη συγκίνηση όλων εκείνων που θυμόντουσαν τις γκρι-κρεμ «κουρασμένες» αίθουσες, την παλιά «σκονισμένη» απ’ την πατίνα του χρόνου Κεντρική Σκηνή. Δέκα χρόνια περιμέναμε, ώσπου να ξαναβρεθούμε μέσα στο εκ βάθρων ανακαινισμένο high tech Εθνικό Θέατρο του σήμερα. Ηταν πρωτίστως μια βραδιά συναισθηματικής φόρτισης και αναμνήσεων, που σηματοδότησε η πρεμιέρα της νέας δουλειάς του Δημήτρη Παπαϊωάννου «Πουθενά».

Το κοινό των περίπου 680 ατόμων (ανάμεσά τους ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Εθνικού Γιάννης Χουβαρδάς με την αναπληρώτρια καλλιτεχνική διευθύντρια Εφη Θεοδώρου) συνέρρεε στο Εθνικό κατά κύματα ήδη απ’ τις 8. Περιδιάβαινε με ενθουσιασμό τα δύο επίπεδα του ανακατασκευασμένου κτίσματος. Ηθελε να θαυμάσει τις εξαιρετικές τοιχογραφίες που αναδείχτηκαν μετά την αποκατάστασή του. Να περπατήσει στη λαμπερή Αίθουσα Χορού. Να δει την αρμονική σύνδεση του Εθνικού του Τσίλερ με τη νέα επέκταση.

Ολοι πηγαινοέρχονταν με το κεφάλι… ψηλά. Απορώντας που δεν άνοιξαν, όπως αναμενόταν, έστω για μια βραδιά εγκαινίων, οι «επίσημες» θύρες επί της Αγ. Κωνσταντίνου -θα παραμένουν κλειστές. Οι περιπολίες της Αστυνομίας είχαν αναχαιτίσει ένα τετράγωνο παρακάτω τους τοξικομανείς. Η έντονη παρουσία τους οφειλόταν στα θυρανοίξια; Τι θα γίνει την υπόλοιπη χρονιά σ’ αυτή την περιοχή «ωρολογιακή βόμβα», όπου οι φύλακες του Εθνικού αποτρέπουν να παρκάρεις στην περίμετρο του θεάτρου και υποδεικνύουν τα ιδιωτικά γκαράζ της περιοχής; Αγνωστο. Προχθές, πάντως, δεν αισθανόσουν την ανασφάλεια άλλων ημερών, προσεγγίζοντας το φωταγωγημένο αρχιτεκτονικό κόσμημα.

Ηρθε η ώρα να μπούμε και στην Κεντρική Σκηνή για το «Πουθενά». Ενας καθρέφτης αντί για αυλαία δημιουργούσε την ψευδαίσθηση μιας δεύτερης κατάμεστης πλατείας «ντυμένης» στο κόκκινο βελούδο, μαζί με τους δύο εξώστες της. Στον δεύτερο, είδαμε ξαφνικά την αντανάκλαση του Παπαϊωάννου και του σκηνογράφου του Ζάφου Ξαγοράρη, που θα παρακολουθούσαν μαζί με το κοινό την έναρξη της έξοχης, «σκοτεινής» συμφωνίας σωμάτων, ήχων και μηχανών, που φιλοτέχνησαν. Και, όπως μας είχε προκαταλάβει η εργοταξιάρχης Λίνα Μπαντέκα, κυριολεκτικά «εκμεταλλευόταν το 120% των δυνατοτήτων των μηχανισμών του θεάτρου».

Ηταν έξυπνο που η σκηνή δεν φορτώθηκε με έξωθεν σκηνογραφικά στοιχεία. Το μινιμαλιστικό, γεμάτο ενέργεια και συμβολισμούς «Πουθενά» μάς σύστησε με ευφυή τρόπο τον σκηνικό πύργο και τις τρομακτικές δυνατότητές του, που τον καθιστούν εφάμιλλο των μεγάλων ευρωπαϊκών. Ενας χορευτής άνοιξε τη μοναδική πορτούλα μέσα στον καθρέφτη-αυλαία και μας εισήγαγε στο μαγικό σύμπαν των μηχανισμών του. Σαν αιλουροειδή ξεπήδησαν ξαφνικά οι 26 χορευτές από τα σωθικά του υποσκηνίου. Περπάτησαν δημιουργώντας σχήματα αλλά και τον ρυθμό, καθώς κάθε βήμα τους παρήγαγε ένα χρατς. Ανοιξαν και έκλεισαν πόρτες, που οδηγούν στα παρασκήνια. Ωσπου τελικά αιωρήθηκαν και «χόρεψαν» με τα σταγκόνια και τους κυλιόμενους διαδρόμους και βούτηξαν στα «έγκατα» της σκηνής.

Κορυφαία στιγμή της μισάωρης δουλειάς τα δύο γυμνά κορμιά (το γυναικείο και το ανδρικό) που έγδυσαν οι υπόλοιποι χορευτές σχηματίζοντας με τα χέρια τους πλόκαμους-κύματα.

Ο «αποχαιρετισμός» εμπεριείχε και το στοιχείο της έκπληξης: ένας χορευτής άρπαξε και ξεβίδωσε από το θεωρείο, που γειτνιάζει στη σκηνή, ένα κάθισμα μαζί με τον «θεατή» του, για να τον «φυτέψει» στη σκηνή. Συμβολικό πρελούδιο της επόμενης πράξης, τότε που η σκηνή πλημμύρισε από τους εκατοντάδες πραγματικούς θεατές της δεύτερης παράστασης του «Πουθενά», που θα ξεκινούσε στις 10. Περικύκλωσαν αυθόρμητα έναν χορευτή που τους ζητούσε να σιωπήσουν με ένα παρατεταμένο «Σσσσστ». Φυσικά ακολούθησε η αποθέωση των χορευτών και του Παπαϊωάννου, που σκαρφάλωσε στη σκηνή. *

  • Δεν ήταν όλα ρόδινα

Οι πόρτες του Εξώστη τρίζουν και σήμερα στο άνοιγμά τους. Και παρ’ όλο που έχουν ηχομόνωση, οι φωνές από το φουαγέ ή τα βεστιάρια έφταναν ώς την πλατεία. Αλήθεια, το καταπληκτικό αρ ντεκό ξύλινο μπαρ, που η Μελίνα Μερκούρη είχε φέρει ειδικά για το μπαρ του ισογείου, γιατί πετάχθηκε και αντικαταστάθηκε με το νέο, αισθητικής ΙΚΕΑ; Θέαμα ντροπής και οι σκισμένες λινάτσες του ναού του Αγίου Κωνσταντίνου, που στέκει απέναντι από το λαμπρό νέο Εθνικό σαν «φάντασμα».

  • Της ΙΩΑΝΝΑΣ ΚΛΕΦΤΟΓΙΑΝΝΗ, Ελευθεροτυπία, Παρασκευή 16 Οκτωβρίου 2009