Daily Archives: 6 Μαΐου, 2009

Augusto Boal

  • Brazilian director and dramatist who believed theatre should be a force for radical change
  • http://uqevents.files.wordpress.com/2009/03/augusto-boal.jpg

Augusto Boal, the visionary Brazilian theatre director and dramatist, who has died aged 78, spent his life proving that you didn’t have to wait until «after the revolution» for worthwhile social improvements – you could use theatre to make radical changes in the here and now. Best known as the author of the 1974 classic Theatre of the Oppressed, which had grown out of his theatre movement of the same name, Boal was an inspirational and internationally recognised theatre guru.

Boal was born and grew up in Rio de Janeiro and trained as an industrial chemist, first graduating in 1952 and then researching at New York’s Columbia University. Fascinated by theatre, he spent his time in the United States studying drama as well as chemical engineering. In 1955, he wrote and directed his first play – The House Across the Street – in New York.

When Boal returned to Brazil, he was invited to work at the tiny Arena theatre in São Paulo, and was its director between 1956 and 1971. At first, he ran writers’ and actors’ workshops, then – influenced by the revolutionary spirit of the 1960s – he took agitprop shows into the countryside and pioneered a radical kind of «living newspaper» in which the audience helped decide the subject of the play.

At one point, when Boal’s agitprop group was preaching the necessity of taking up arms, a peasant in the audience stood up and suggested an armed raid on a local landlord. Embarrassed, the actors backed down. But the incident taught them to listen to the people.

Abandoning crude agitprop, Boal developed the idea of the «Theatre of the Oppressed». At first, this involved asking audience members for ideas for alternative endings to plays about oppression. Then, after an angry woman was so dissatisfied with how his actors interpreted her suggestions that she came on stage and showed them what she meant, he developed shows with more audience participation.

Drama entered his life in a more dangerous way when, in 1971, Boal’s activities came to the notice of Brazil’s military junta. He was arrested and tortured, then released after three months. Exiled to Argentina, he continued to practise his ideas, developing for example a new form of theatre, image theatre – which uses physical theatre instead of the spoken word – during a literacy campaign in Peru in 1973.

In 1974, he published his first book, Theatre of the Oppressed, which argued that mainstream theatre was an instrument of ruling-class control, aimed at sedating the audience, but which also showed how the dramatic arts could be a weapon, turning the spectator into an actor, the oppressed into revolutionaries. The British playwright John Arden once said it was a book that «should be read by everyone in the world of theatre who has any pretensions at all to political commitment».

Based on the radical teaching of Paulo Freire, whose book Pedagogy of the Oppressed was a direct influence, Boal’s ideas aimed to wake up the passive spectator, inviting members of the audience on to the stage to act out their real-life problems, turning them into what he called «spect-actors», and empowering them to find strategies for personal and social change.

He also developed other kinds of participatory drama, including forum theatre, which aims to generate solutions to real-life problems. Boal’s Theatre of the Oppressed was translated into 25 languages and his techniques were adapted in places as diverse as Estonia, India, Puerto Rico and Sweden. There has been a torrent of scholarly articles and books about him in French, Spanish and Portuguese, although he is less known in the English-speaking world.

In 1976, he settled in Lisbon before being appointed professor at the Sorbonne in Paris in 1978. There he taught his radical approach to theatre, setting up a Theatre of the Oppressed centre, and organising international Theatre of the Oppressed festivals from 1981 to 1985. In Europe, Boal became more aware of the subjective aspects of oppression, so in Paris he started workshops – with his psychoanalyst wife Cecilia – designed to tackle what he called «the cop in the head».

After the downfall of the military junta, Boal returned to Rio de Janeiro in 1986. He set up a major Theatre of the Oppressed centre and formed more than a dozen companies to develop community-based performances. He also experimented with other kinds of intervention, such as invisible theatre, where actors set up a situation in a public place to stimulate debate among onlookers, or culture theatre, which involves members of one ethnic group performing a play from a culture antagonistic to their own – for example, Palestinians putting on a Jewish play.

In 1993-96, Boal was elected as a member of Rio de Janeiro’s city council, and turned techniques first devised to encourage audience participation into a way of making popular laws, calling this technique legislative theatre.

«Unlike the dogmatic political theatre of the 1960s, which told people what to do,» Boal said, when I met him in 1995, «we now ask them what they want.» What excited him, he said, was the unexpected creativity of the process. «Many times we came up with a simple idea no one had thought of before.»

More books followed, including Games for Actors and Non-Actors (1989), The Rainbow of Desire (1995) and Legislative Theatre (1998). In 2001, his autobiography, Hamlet and the Baker’s Son, was published. In 1994 he was awarded Unesco’s Pablo Picasso medal, and he had countless honorary doctorates, including from London University, Worcester College, Oxford, and the University of Nebraska.

He was slight of build, modest, but always full of energy and quiet hope; Boal’s terrific energy came from his faith in the creativity, spontaneity and ability of all people, however underprivileged, to change their situation. In London, for example, he often worked with Cardboard Citizens, a homeless people’s theatre company, and he continued until recently working on projects both in the developing world and in the US, which he visited every year.

Boal was married twice. He is survived by his wife and collaborator, Cecilia, and two children, Fabian and Julian.

• Augusto Boal, writer, director and teacher, born 16 March 1931; died 2 May 2009

ΚΘΒΕ: Τρύπα 30.000 ευρώ!

Όλα γίνονται για 30.000 ευρώ. Τόσο (και λίγο λιγότερο) είναι το ζητούμενο του ΚΘΒΕ για να αποφύγει τον διεθνή εξευτελισμό. Τόσα στοιχίζει η αποστολή του θιάσου με τον «Βασιλιά Ληρ» στο Βελιγράδι για δύο παραστάσεις στα τέλη Μαΐου που συμφωνήθηκε και υπεγράφη προ πολλού (με χαρτιά, βούλες κ.ά.) στο πλαίσιο Πρωτοκόλλου Συνεργασίας μεταξύ του Εθνικού Θεάτρου του Βελιγραδίου και του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος. Και το σερβικό θέατρο το τήρησε το Πρωτόκολλο και την έφερε την παράστασή του στη Θεσσαλονίκη (τον «Οιδίποδα τύραννο»). Αλλά η διοίκηση του ΚΘΒΕ αρνείται τώρα να στείλει τον «Ληρ» γιατί έχει έλλειμμα λέει στο ταμείο του και δεν του περισσεύουν 30.000 ευρώ. Και τρέχουν τώρα οι υπάλληλοι και εκλιπαρούν τα υπουργεία (ΥΜΑ-Θ, ΥΠΠΟ, Εξωτερικών κ.ά.) προκειμένου να μην εκτεθούμε ΚΑΙ διεθνώς… [Δίκτυο, Β.Χ., ΤΑ ΝΕΑ, 6/5/2009]

Για τον Τάσο Ζωγράφο

  • ΤΑ ΝΕΑ: Τετάρτη 6 Μαΐου 2009
  • Το Πνεύμα του Τόνου
  • «Σκηνικό ζωής»
  • Του Κώστα Γεωργουσόπουλου

https://i2.wp.com/www1.rizospastis.gr/getImage.do

  • Ο Τάσος Ζωγράφος είναι ένας σπουδαίος θεατρικός τεχνίτης. Σκηνογράφος του θεάτρου αλλά κυρίως του κινηματογράφου, του λόγιου και του λαϊκού, κουβαλάει ατμόσφαιρες και υγρασίες, μιζέρια και μεγαλείο του Έλληνα λούμπεν και του Έλληνα μικροαστού και τα έχει καταστήσει αισθητικά γεγονότα που έχουν μείνει αξέχαστα. Συνεργάστηκε με τους μεγάλους του σινεμά, αλλά στην Τέχνη τον εισήγαγε ο Νίκος Κούνδουρος, που βρέθηκαν μαζί στην εξορία, κοντά κοντά με τον Κατράκη και τον Βέγγο, τον Μπιθικώτση και τον Ρίτσο. Το ύφος του ανάμεσα στον Καραγκιόζη και το λαϊκό πανηγύρι, το κουκλοθέατρο και το προσφυγικό γούστο της Καισαριανής, δημιούργησε σχολή. Τώρα χάρη στον δημοσιογράφο και συγγραφέα Χρήστο Σιάφκο κατέγραψε τον βίο του, τη φτώχεια του, τις εμπνεύσεις του, τις χαριτωμένες πανέξυπνες λύσεις του σ΄ ένα βιβλίο απομνημονευμάτων με τον τίτλο «Σκηνικό ζωής» (Εκδόσεις Ελληνικά Γράμματα). Κι έτσι ξεφύτρωσε ξαφνικά κι ένας έξοχος λαϊκός αυθόρμητος με έξοχο χιούμορ αφηγητής, γεμάτος ανθρωπιά, ευσέβεια για τα ταπεινά και χλεύη για τα χυδαία. Χαίρομαι που εμπλουτίζεται η προφορική παράδοση μαστόρων και παραγωγών Τέχνης. Πλάι στην αυτοβιογραφία του Μ. Φωτόπουλου, του Χρέλια, του Λεμπέση, του Βαμβακάρη, η κατάθεση του Τάσου Ζωγράφου φωτίζει σκοτεινές πλευρές του μεταπολεμικού ελληνικού μικρόκοσμου της Τέχνης.

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΚΑΙ ΕΚΔOΣΗ ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΡΕΥΝΩΝ. Θυσίες και αίμα στη Λέσβο

  • Αίμα ταύρου για φυλαχτό παίρνουν στο κουρμπάνι της Λέσβου- έθιμο πανάρχαιο, που κατέγραψε με τον φακό του ο Γιάννης Βουλγαράκης και μελετά σε έκδοση το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών. Ένας ταύρος λευκός, ήρεμος και στεφανωμένος με λουλούδια φτάνει στην πλατεία. Μέχρι που θα διαισθανθεί τον ερχομό του θανάτου και θα αφηνιάσει. Ένα μαχαίρι θα του κόψει τον λαιμό. Το κρέας του θα βράσει όλη νύχτα σε μεγάλα καζάνια και το αίμα του θα γίνει περιζήτητο φυλαχτό.
  • Δεν πρόκειται για σκηνή από ταινία, αλλά για το κουρμπάνι, το έθιμο άντεξε αιώνες τώρα στον χρόνο και αναβιώνει ακόμη και σήμερα, την Κυριακή των Μυροφόρων (15 ημέρες μετά το Πάσχα) στην εκκλησία του Ταξιάρχη στον Μανταμάδο της Λέσβου. Έθιμο που γοήτευσε τον φωτογράφο Γιάννη Βουλγαράκη, ο οποίος και το παρακολουθούσε επί πέντε χρόνια με τον φακό του.
  • Πενήντα τρεις από τις ασπρόμαυρες φωτογραφίες του εκτίθενται στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (στο πλαίσιο των εκδηλώσεων «Αιγαίο: Οικονομία, εμπόριο, πειρατεία και επιδρομές ανά τους αιώνες» που πραγματοποιείται σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Ελληνικής & Ρωμαϊκής Αρχαιότητος του ΕΙΕ) αποτυπώνοντας όχι μόνο ένα πανάρχαιο έθιμο, αλλά κυρίως την ατμόσφαιρα και τη συμμετοχή του κόσμου.
  • «Είναι μία από τις πιο δυνατές εμπειρίες που έχω ζήσει. Η καρδιά μου χτυπούσε δυνατά για ώρες, οι μυρωδιές είχαν μείνει στα ρούχα μου για ημέρες όπως κι όλες αυτές οι απίστευτες εικόνες στο μυαλό μου», λέει στα «ΝΕΑ» ο φωτογράφος, που εργάζεται στο τμήμα ψηφιοποίησης του ΕΙΕ. «Αυτό το μεγάλο και τόσο δυνατό ζώο που αφηνιασμένο έβγαζε καυτές ανάσες από τα ρουθούνια του, από την ώρα που το φέρανε πέντε γεροδεμένοι άντρες, μέχρι και την ώρα που ακούστηκε ο κρότος του πιστολιού. Μετά σιγή… Ο αιωρισμός και η πτώση του άδειου του κορμιού στο χώμα.
  • Σάστισα! Ήταν η παρατεταμένη σιωπή ή η «ιερότητα» εκείνης της στιγμής που με έκαναν να σταματήσω να φωτογραφίζω. Μετά η μαχαιριά στον λαιμό. Μικροί μεγάλοι τρέχουν να πάρουν με βαμβάκι αίμα για φυλαχτό και λουλούδια από το στεφάνι που ήταν περασμένο στον λαιμό του ζώου».
  • Γιατί όμως γίνεται αυτή η σφαγή; «Το ζώο το οποίο και σφάζουν τελετουργικά στα πανηγύρια της Λέσβου είναι συνήθως προσφορά, τάμα κάποιου ντόπιου. Μια καλή χρονιά ή μια αρρώστια είναι αφορμή για τάξιμο», εξηγεί η εθνολόγος Εύη Ολυμπίτου, που με τον ιστορικό Παναγιώτη Μιχαηλάρη συνυπογράφουν τη συνοδευτική έκδοση-λεύκωμα που περιλαμβάνει 83 φωτογραφίες.
  • «Η παράδοση θέλει τον ταύρο να γυρνά όλο τον χρόνο ελεύθερος στους αγρούς. Θύτες και θύματα είναι σε κάθε περίπτωση γένους αρσενικού. Ανήμερα της γιορτής, οι προσκυνητές φέρνουν τα ζώα- τα «τάματα», όπως τα λένε- στον περίβολο της εκκλησίας. Το εξιλαστήριο θύμα οδηγείται στεφανωμένο στο κέντρο της αυλής και θανατώνεται με σύγχρονα μέσα. Αμέσως μετά το σφάζουν και το γδέρνουν, ενώ το αίμα του συγκεντρώνεται σε έναν κάδο. Όλοι σπεύδουν να πάρουν ζεστό αίμα, λουλούδια, κρέας».

Φυλαχτά και κεσκέτσι

  • Μόλις τελειώσει η σφαγή οι προσκυνητές θα σπεύσουν κοντά στη γούρνα όπου έχει συγκεντρωθεί το αίμα του ταύρου. Με ένα κομμάτι ύφασμα ή ένα βαμβάκι ζωγραφίζουν στο μέτωπό έναν ματωμένο σταυρό, καθώς πιστεύουν πως το αίμα του ταύρου έχει προστατευτική δύναμη, ανάλογη του αγιασμού. Το κρέας θα πάρει τον δρόμο προς τα καζάνια, όπου θα βράσει όλη τη νύχτα με κοπανισμένο σιτάρι και αλεσμένα ρεβίθια- γνωστό ως κεσκέτσι. Στην προετοιμασία του βοηθούν όλοι, ενώ το πιάτο προσφέρεται συνήθως δωρεάν καθώς τα έξοδα αναλαμβάνει κάποιος χορηγός ως τάμα.

ΙΝFΟ: «Η ταυροθυσία στον Μανταμάδο της Λέσβου», στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (Βασ. Κωνσταντίνου 48, τηλ. 210-7273.501). Έως 31 Μαΐου.

Με μια ματιά

●Το κουρμπάνι προέρχεται από την τουρκική λέξη kurban που σημαίνει θυσία και θύμα ●Κουρμπάνι γίνεται προς έναν άγιο για τη γιορτή του, τον εξευμενισμό του, την αποτροπή του κακού, τη θεμελίωση κτιρίων κ.ά.

●Παλαιότερα ήταν διαδεδομένο έθιμο στη Μακεδονία, τη Θράκη, την Καππαδοκία, τη Λέσβο και τα παράλια της Μικράς Ασίας.

  • Της Μαίρης Αδαμοπούλου, ΤΑ ΝΕΑ: Τετάρτη 6 Μαΐου 2009

Η ΖΩΗ ΛΑΣΚΑΡΗ ΕΤΟΙΜΑΖΕΙ ΤΟ «ΓΛΥΚΟ ΠΟΥΛΙ ΤΗΣ ΝΙΟΤΗΣ» ΤΟΥ ΤΕΝΕΣΙ ΟΥΙΛΙΑΜΣ: «Δεν έχω άγχος με την ομορφιά»

Η μυθική Αλεξάνδρα  Ντε Λάγκο φαίνεται να  ταιριάζει γάντι στη Ζωή  Λάσκαρη. «Κι εγώ  μύθος είμαι. Το ότι  φέρνω πίσω μου την  ιστορία τού σινεμά,  τη φέρνω. Ας είναι  καλά ο Φίνος. Δεν  έχω κόμπλεξ  σεμνότητας» λέει
  • «Το «Γλυκό πουλί της νιότης», γραμμένο πριν από 50 χρόνια, έχει ανθολογηθεί από το παγκόσμιο θέατρο στα κλασικά του 20ού αιώνα. Τα πλάσματα του Τενεσί Ουίλιαμς κινούνται στις παλίρροιες του πάθους τους, με όλες τις ψυχώσεις και τους εφιάλτες τους. Οι γυναικείοι κυρίως χαρακτήρες των έργων του συνθέτουν μια πινακοθήκη μορφών που κάθε ηθοποιός θα ΄θελε κάποια στιγμή να παίξει.
  • Για τη Ζωή Λάσκαρη το ραντεβού κλείστηκε για την ερχόμενη χειμερινή σεζόν με την Αλεξάνδρα Ντε Λάγκο. Η παρακμασμένη σταρ του ποιητικού νατουραλισμού θα αποδοθεί από την τελευταία σταρ του ελληνικού σινεμά στο θέατρό της, στην «Αθηναΐδα».  «Χρόνια ήθελα να παίξω αυτό το έργο αλλά είχα αναστολές. Όχι, φόβο. Όμως σε όλα τα πράγματα υπάρχει το σωστό τάιμινγκ. Φέτος, που αρχίσαμε να συζητάμε με τον Γιάννη Διαμαντόπουλο, το «Γλυκό πουλί της νιότης» βγήκε πάλι στην επιφάνεια. Χαίρομαι γι΄ αυτή τη συνεργασία, στην οποία ο Γιάννης θα αναλάβει κι άλλες ευθύνες.
  • Γιατί δεν θα είναι μόνο ο σκηνοθέτης της παράστασης αλλά και ο καλλιτεχνικός διευθυντής του θεάτρου. Χρειαζόμουν έναν τέτοιο άνθρωπο. Ήδη συζητάμε για ένα ρεπερτόριο τριετίας. Αν και είναι νωρίς ακόμα (το «Γλυκό πουλί της νιότης» προγραμματίζεται να κάνει πρεμιέρα τα Χριστούγεννα), έχω ενθουσιαστεί με τις ιδέες του για την παράσταση που θέλει να κάνει και που πιστεύω πως θα φωτίσει τους χαρακτήρες του έργου, την ιστορία τους».
  • Πανικόβλητη, η Αλεξάνδρα Ντε Λάγκο, σταρ του σινεμά, με καριέρα ωραίας γυναίκας, βλέποντας τα σημάδια της φθοράς του χρόνου επάνω της, εξαφανίζεται. Κρυμμένη πίσω από ψευδώνυμο- Πριγκίπισσα Κοσμονόπολις-, έρμαιο της παρακμής και του αλκοόλ, ταξιδεύει. Ώς τη λύτρωσή της. Όσα μεσολαβούν στην περιπλάνησή της κινούνται σ΄ έναν χώρο μελαγχολικό, διαβρωμένο από το αίσθημα της ψυχικής ήττας. Ώς τη λύτρωσή της. Ρόλος μυθοποιημένος, έχει γίνει ταινία από τον Ηλία Καζάν, με την Τζέραλντιν Πέιτζ και τον Πολ Νιούμαν στον ρόλο του Τσανς. Στο ελληνικό θέατρο τον έπαιξαν η Μελίνα Μερκούρη και η Αλίκη Βουγιουκλάκη, με τον Γιάννη Φέρτη και τον Κώστα Σπυρόπουλο αντίστοιχα στον ρόλο του νεαρού «γόητα». Τώρα ήρθε η σειρά της Ζωής Λάσκαρη με παρτενέρ της τον Γιάννη Αϊβάζη.
  • «Έχω αρχίσει να διαβάζω για το έργο, τον συγγραφέα, την ηρωίδα. Είναι μια διαδικασία που μ΄ αρέσει» λέει και περιγράφει τον ψυχισμό της ηρωίδας που θα παίξει. «Όταν κάποια στιγμή είδε σκηνές από το τελευταίο της φιλμ, τρόμαξε με τον εαυτό της κι εξαφανίστηκε. Στην εμφάνισή της στήριζε όλη της την ύπαρξη. Πίστεψε λοιπόν πως δεν της είχε απομείνει τίποτα, όταν είδε καθαρά πως ο χρόνος είχε φθείρει την ομορφιά της. Πανικοβλήθηκε. Κι όμως, μ΄ αυτό το φθαρμένο πρόσωπο πήρε για πρώτη φορά εκπληκτικές κριτικές. Τελικά, όλο το πρόβλημα είναι ο χρόνος που χάνεται. Η ομορφιά περνάει, το χρήμα χάνεται, ο χρόνος φθείρει εξωτερικά. Το ζήτημα είναι πόσο έχεις δουλέψει με τον εαυτό σου».

Στον έβδομο χρόνο που λειτουργεί η σκηνή «Ζωή Λάσκαρη» στη θεατρική σκηνή της «Αθηναΐδας», η Ζωή συνεχίζει να ονειρεύεται παραστάσεις. «Δεν ονειρεύομαι» με διορθώνει. «Σχεδιάζω. Στόχος μου είναι μια καλή παράσταση ενός σημαντικού έργου, με συνεργάτες που επικοινωνώ. Τα τελευταία 30 χρόνια είμαι πιστή στο θέατρο. Είναι μια πορεία που τη γουστάρω. Θεατρίνα δεν είμαι; Αυτή δεν είναι η δουλειά μου; Τι να κάνω; Την κοσμική κυρία; Με κουράζουν πολύ οι συναναστροφές που δεν μου δίνουν τίποτα. Ίσως μόνο πλήξη. Δεν έχω αυτή την πολυτέλεια, γιατί δεν έχω χρόνο για χάσιμο. Α, όχι, η τηλεόραση δεν υπάρχει σε κανένα πλάνο δουλειάς για μένα. Δεν μπορώ να διαβάζω έναν ρόλο το βράδυ και να τον παίζω την επομένη. Με το θέατρο δεν έχω αγωνία. Αγάπη έχω».

«Δεν μπορώ να διαβάζω έναν ρόλο το βράδυ και να τον παίζω την επομένη (στην τηλεόραση). Με το θέατρο δεν έχω αγωνία. Αγάπη έχω»

«Αν δεν προσέξουν εσένα αλλά τον λεκέ, την πάτησες»

  • Σε προσωπικό επίπεδο πόσο ψύχραιμη μπορεί να παραμείνει μια γυναίκα που υπήρξε όχι απλώς ωραία αλλά σύμβολο ομορφιάς, παρακολουθώντας τη φυσική φθορά επάνω της;

«Έχω μια κοκεταρία, ως γυναίκα, αλλά αν έκανα «φόκους» στην ομορφιά, θα είχα πάει στο φρενοκομείο», απαντάει η Ζωή Λάσκαρη. «Το ζήτημα πάντα ήταν, κι όσο περνάει ο καιρός παίζει μεγάλο ρόλο, η προσωπικότητα που έχεις. Είναι σαν να φοράς ένα ωραίο φουστάνι που έχει ένα λεκεδάκι. Αν δεν προσέξουν εσένα αλλά τον λεκέ, την πάτησες. Αλλά αν δεν πανικοβάλει εσένα το λεκεδάκι, δεν θα το προσέξουν κι οι άλλοι. Σημασία έχει ο αέρας που έχεις, το βλέμμα με το οποίο κοιτάς τα πρόσωπα και τα πράγματα γύρω σου, το ενδιαφέρον που διατηρείς, το τι φέρεις. Η Μάρλεν Ντίτριχ υπήρξε θεά και στα βαθιά της γεράματα. Μ΄ αρέσει που μεγαλώνω, που έχω τους ανθρώπους που αγαπώ, που έχω τη δουλειά που αγαπώ. Σε διαβεβαιώ πως δεν έχω άγχος με την ομορφιά».

  • Της Έλενας Δ. Χατζηιωάννου, ΤΑ ΝΕΑ: Τετάρτη 6 Μαΐου 2009


Καθυστερημένες επιδοτήσεις για θέατρο και χορό

  • Με «περιορισμένα οικονομικά και ασαφείς αρμοδιότητες», το Εθνικό Κέντρο Θεάτρου και Χορού (ΕΚΕΘΕΧ), που τελεί υπό την αιγίδα του υπουργείου Πολιτισμού, ανήγγειλε τις καθυστερούμενες επιχορηγήσεις περιόδου 2008-09 για το Θέατρο και το Χορό, που, σύμφωνα με τις επίσημες διαβεβαιώσεις, θα καταβληθούν μισές το Σεπτέμβριο και οι υπόλοιπες έως το Δεκέμβριο του 2009. Αφού προηγουμένως εξοφληθούν τα οφειλόμενα, θα επιχορηγηθούν φέτος, σε όλη την επικράτεια, με το συνολικό ποσό των 2.875.000 ευρώ, 73 θεατρικά σχήματα, τα οποία επιλέχθηκαν από σύνολο 163 αιτήσεων, και με 500.000 ευρώ 27 ομάδες χορού, ανάμεσα σε 78, που είχαν υποβάλει αίτηση.
  • Στην εφ’ όλης της ύλης συνέντευξη Τύπου, ο πρόεδρος του ΕΚΕΘΕΧ, Γιώργος Δραγώνας, μίλησε αρχικά για δύο θεσμικά προβλήματα του Κέντρου. «Το πρώτο είναι η διάθεση των επιχορηγήσεων, μέσω του ΕΚΕΘΕΧ, το οποίο δεν έχει καμία δυσκολία να δηλώσει απερίφραστα ότι η Πολιτεία πρέπει να τηρεί τις ανειλημμένες υποχρεώσεις της, όπως επίσης ότι το ΕΚΕΘΕΧ δεν μπορεί να είναι υπόλογο, όταν η Πολιτεία είναι ασυνεπής» είπε ο κ. Δραγώνας, υπογραμμίζοντας ότι δεν υπάρχει ειδικός λογαριασμός για το Κέντρο, αλλά ούτε και 1,5 εκατ. ευρώ ετησίως για τα λειτουργικά έξοδά του, όπως αρχικά είχε προβλεφθεί. Όσο για το δεύτερο θεσμικό πρόβλημα του Κέντρου, όπως είπε ο πρόεδρός του, «είναι η ασάφεια αρμοδιοτήτων μεταξύ ΕΚΕΘΕΧ και Διευθυνσης Θεάτρου και Χορού του ΥΠΠΟ, γεγονός που καθιστά αναγκαίο τον άμεσο καθορισμό αρμοδιοτήτων». [ΑΜΕ-ΜΠΕ, Τετάρτη, 06.05.09]

Η επί Γης «Κόλαση» του Ρομπέρτο Μπενίνι. Ο διάσημος κωμικός δυσαρέστησε ένα μέρος του κοινού του Μεγάρου Μουσικής δίνοντας την παράσταση στα ιταλικά

  • Καθώς έμπαινε ο Ρομπέρτο Μπενίνι στη σκηνή γλιστρώντας, χοροπηδώντας, χειρονομώντας και μορφάζοντας σαν κανονικός κλόουν, ουδείς από τους θεατές που τον υποδέχθηκαν με αποθεωτικά χειροκροτήματα φανταζόταν την περιπετειώδη ανατροπή της βραδιάς. Οταν ωστόσο το κοινό κατάλαβε ότι η παράσταση του σουπερστάρ ηθοποιού και σκηνοθέτη θα εξελισσόταν κατά 90% στην ιταλική γλώσσα, την οποία προφανώς ως επί το πλείστον δεν καταλάβαινε, μετέτρεψε την «Κόλαση» του Δάντη σε αληθινό κολαστήριο: ο κόσμος εξέφρασε ανοιχτά τη δυσαρέσκειά του στον περφόρμερ (γεγονός πρωτόφαντο) και τελικά εξαπέλυσε την ακράτητη οργή του στους διοργανωτές.
  • Ο Ρομπέρτο Μπενίνι έφτασε στην Αθήνα στο πλαίσιο μιας παγκόσμιας περιοδείας με φιλόδοξο στόχο να αναμετρηθεί με τον σημαντικότερο ιταλό συγγραφέα, τον Δάντη, και το κορυφαίο επικό ποίημά του «Θεία Κωμωδία». Την προσωπική του παρουσίαση τιτλοφόρησε «Κόλαση και Παράδεισος». Στην Αθήνα, τις δύο αυτές ημέρες, θα παρουσίαζε το 5ο Ασμα της «Κόλασης», που αναφέρεται στην έννοια της Αγάπης. Εξαιτίας όμως των ελλιπών πληροφοριών που δόθηκαν από τους διοργανωτές σχετικά με την ιδιοτυπία της παράστασης (ούτε ο Τύπος είχε σαφή πληροφόρηση), οι περισσότεροι συμπέραναν ότι θα ήταν μια απόπειρα εκλαϊκευμένης απόδοσης του αλληγορικού και βαθιά φιλοσοφικού κειμένου, ένα «λαϊκό σόου υψηλής αισθητικής».
  • Ωστόσο, παίρνοντας το πρόγραμμα στα χέρια μας, μια μικρή σημείωση προειδοποιούσε: «Οι υπέρτιτλοι της παράστασης είναι ακριβείς μόνον όταν αναφέρονται στους στίχους της 5ης Ωδής. Στο υπόλοιπο μέρος και λόγω του έντονου αυτοσχεδιαστικού του χαρακτήρα, δεν είναι εφικτή η ύπαρξη υπέρτιτλων». Ωστόσο και αυτή η παρατήρηση αποδείχθηκε παραπλανητική. Η αίθουσα ήταν σχεδόν γεμάτη, περί τα 1.700 άτομα στοιβαγμένα στην πλατεία και στα θεωρεία.
  • «Καλησπέρα πατριώτες, πώς είστε; Ολοι καλά;» ήταν οι πρώτες του κουβέντες σε σπαστά ελληνικά. «Η καρδιά μου χτυπά δυνατά». Η αίθουσα ξέσπασε σε πηγαία γέλια. Στον πρόλογό του μίλησε στα αγγλικά, σημειώνοντας ακόμη ότι στην παράστασή του στην Αγγλία κάποιος στο τέλος τού είπε: «Μπράβο, κύριε Μπενίνι, που μιλήσατε στα αρχαία ιταλικά», τονίζοντας πόσο κακή είναι η αγγλική προφορά του. Ετσι έδωσε στον εαυτό του το ελεύθερο να μιλήσει στη συνέχεια αποκλειστικά στα ιταλικά.
  • Αρχικά, το εκρηκτικό ταμπεραμέντο του και οι παραληρηματικές χειρονομίες του είχαν παρασύρει το κοινό, που είχε «ζεσταθεί» από την πρώτη στιγμή που εισέβαλε στη σκηνή. Ηταν πράγματι ένας γνήσιος σόουμαν. Δεν είχε τόση σημασία που δεν τον καταλάβαιναν. Ηταν αρκετό το ότι άκουγαν το όνομα «Μπερλουσκόνι» και συνειδητοποιούσαν πως κάνει πολιτική σάτιρα. Είχαν υπομονή: θα έρθει και η Κόλαση του Δάντη, θα εμφανιστούν οι υπέρτιτλοι. Το πρώτο μισάωρο η παράστασή του ήταν μια stand up comedy. Οσοι καταλάβαιναν ιταλικά χειροκροτούσαν. Οι υπόλοιποι ακολουθούσαν όλο και λιγότερο. Τελικά έγινε ένα σόου για τους λίγους. Τα χειροκροτήματα εξασθένησαν. Κάποιοι άρχισαν να κοιτάζουν το ταβάνι. Και ξαφνικά ορισμένοι από την πλατεία άρχισαν να του απευθύνουν τον λόγο. Αυτός δεν έδωσε σημασία. Υστερα, ένα δυνατό σφύριγμα. Και τότε, πολύ δυνατά, δυο-τρεις φωνές:
  • «Κύριε Μπενίνι, δεν σας καταλαβαίνουμε, παρακαλώ μιλήστε στα αγγλικά». Αυτός κόμπιασε. Το αντίπαλο στρατόπεδο, εκείνοι που μιλούσαν ιταλικά, τον ενθάρρυναν να συνεχίσει όπως ήξερε. Και αυτός το έκανε. Σταδιακά, μέσα στα πρώτα 40 λεπτά, οι θεατές άρχισαν να εγκαταλείπουν τις θέσεις τους από τα θεωρεία (αργότερα έφευγαν και από την πλατεία, μη διστάζοντας να του δείξουν κατά πρόσωπο την έντονη ενόχλησή τους: την προσβολή που δέχθηκαν).
  • Oλο και πιο πολλοί άρχισαν να βγαίνουν από την αίθουσα. Κατά τις 21.30 τουλάχιστον 200 άτομα περικύκλωσαν επιθετικά τον διοργανωτή και καλλιτεχνικό διευθυντή της εταιρείας παραγωγής GΜΙ Αrtshow κ. Γιώργο Μουστάκα στην είσοδο του Μεγάρου: εν εξάλλω καταστάσει απαιτούσαν να τους διευκρινίσει πότε θα πάρουν τα λεφτά τους πίσω, απειλώντας τον με μήνυση. Εκείνος κατάφερε να δηλώσει τα εξής: «Το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών δεν έχει ευθύνη, εμείς είμαστε οι παραγωγοί. Μετά από δυο-τρεις μέρες, για να δούμε τι θα γίνει και με την αυριανή παράσταση, θα αρχίσουμε τις απαραίτητες διαδικασίες με το Μέγαρο ώστε να αποζημιωθείτε». Εμφανίστηκε φυσικά και ο κ. Φωτεινάκης του Μεγάρου Μουσικής και εγγυήθηκε: «Εμείς μπορούμε να σας υποσχεθούμε δωρεάν εισιτήρια για μια προσεχή παράστασή μας στην ίδια τιμή».  Ηταν δέκα το βράδυ και σε λίγο έληγε η παράσταση του Ρομπέρτο Μπενίνι. Στην αίθουσα είχαν απομείνει περί τα 900 άτομα.

Από την «Τηλεαγελάδα» στα Οσκαρ

  • Ο Ρομπέρτο Μπενίνι γεννήθηκε το 1952 στην Τοσκάνη της Ιταλίας. Στην πατρίδα του έγινε γνωστός τη δεκαετία του 1970 με τη συμμετοχή του στην τηλεοπτική εκπομπή «Τηλεαγελάδα»(«Τelevacca») του Ρέντσο Αρμπορε. Η τολμηρότητα, ωστόσο, της εκπομπής, σε συνδυασμό με την αυστηρή λογοκρισία που επικρατούσε την εποχή εκείνη, οδήγησε στη διακοπή της. Το 1986 γίνεται διάσημος και έξω από τα ιταλικά σύνορα χάρη στην ερμηνεία του στην ταινία του Τζιμ Τζάρμους «Στην παγίδα του νόμου», για να ακολουθήσει, δύο χρόνια αργότερα, ο ρόλος του διαβολάκου που ταλαιπωρεί τον ιερέα Γουόλτερ Ματάου στο ομώνυμο φιλμ, σε σενάριο και σκηνοθεσία του ίδιου. Το 1991 παντρεύεται τη συμπρωταγωνίστριά του σε πολλές ταινίες Νικολέτα Μπράσκι. Η παγκόσμια καταξίωση, πάντως, θα έρθει το 1997, με την αντιπολεμική τραγικοκωμωδία «Η ζωή είναι ωραία». Θέμα της είναι η ζωή μιας οικογένειας εβραίων κρατουμένων σε γερμανικό στρατόπεδο συγκέντρωσης- ο πατέρας του Μπενίνι ήταν δύο χρόνια έγκλειστος στο στρατόπεδο εξόντωσης Μπέργκεν-Μπέλσεν. Η ταινία, σε σκηνοθεσία του ίδιου, προτάθηκε για επτά Οσκαρ. Τελικά κέρδισε τρία: ξενόγλωσσης ταινίας, Α΄ ανδρικού ρόλου (Μπενίνι) και μουσικής (Νίκολα Πιοβάνι). Συνολικά ο Μπενίνι έχει σκηνοθετήσει εννέα φιλμ, μεταξύ των οποίων το «Τέρας» (1994), ο «Πινόκιο» (2002) και «Ο τίγρης και το χιόνι» (2005), ενώ ως ηθοποιός έχει συνεργαστεί, από το 1977 ως το 1999, με σπουδαίους σκηνοθέτες, όπως οι Κώστας Γαβράς, Μάρκο Φερέρι, Μπερνάρντο Μπερτολούτσι, Τζιμ Τζάρμους, Φεντερίκο Φελίνι και Μπλέικ Εντουαρντς.
  • ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΔΑΦΕΡΜΟΥ | ΤΟ ΒΗΜΑ, Τετάρτη 6 Μαΐου 2009

ΣΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΚΟΣΜΟΥ. Παρέλαση μίνι παραστάσεων με θραύσματα μνήμης και ιστοριών

  • Σκηνή στα νιάτα- ηλικίας 20 έως 34 ετών- προσφέρει ένα καινούργιο θεατρικό φεστιβάλ που θα πραγματοποιηθεί το τελευταίο δεκαήμερο του Μαΐου. Είκοσι μία θεατρικές ομάδες θα παρουσιάσουν πρωτότυπες δουλειές τους σ΄ ένα δεκαήμερο, το οποίο θα έχει διαγωνιστικό χαρακτήρα. Πρόκειται για ένα φρέσκο θεατρικό φεστιβάλ μικρού μήκους παραστάσεων, που διοργανώνει το Θέατρο του Νέου Κόσμου και το βαφτίζει Devised Τheatre. Το Φεστιβάλ Μικρού Μήκους είναι ενταγμένο στη λογική του θεάτρου που ίδρυσε και διευθύνει ο Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος, ο οποίος εξελίσσει αυτή τη δεκάχρονη τάση: να επικεντρώνεται με τις παραγωγές ή τις συμπαραγωγές του στους νέους δημιουργούς, σκηνοθέτες, συγγραφείς, ηθοποιούς κ.ά.
  • Ο στόχος είναι να φανεί συμπυκνωμένα, μέσα σ΄ ένα δεκαήμερο, ο προβληματισμός και η θέση των νέων ανθρώπων απέναντι στον σύγχρονο κόσμο. Υποστηρίζοντας κάθε μορφή θεατρικής έκφρασης που συστηματικά υιοθετείται από νέες ομάδες, η πρώτη διοργάνωση του Devised Τheatre συμπεριλαμβάνει σκηνικές συνθέσεις, οι οποίες προκύπτουν από προσωπικές εμπειρίες: θραύσματα μνήμης και ιστοριών, εικόνες και σχόλια που εκφράζουν τη θέση των νέων ανθρώπων στον κόσμο που ζούμε.  Το φεστιβάλ θα διαρκέσει 10 ημέρες (από 20 έως 30 Μαΐου 2009) και θα περιλαμβάνει πρωτότυπες συνθέσεις – παραστάσεις μικρού μήκους (διάρκειας μέχρι 50 λεπτά) από 21 νέες ελληνικές ομά- δες, οι δημι- ουργοί των οποίων είναι γεννημένοι μετά το 1975. Κάθε παράσταση θα παιχτεί τέσσερις φορές σε δύο ημέρες, κυλιόμενα, σε έναν από τους χώρους του Θεάτρου του Νέου Κόσμου (στον Κάτω Χώρο, το Δώμα ή την Αυλή), ώστε οι θεατές να μπορούν να παρακολουθήσουν έως και τέσσερις παραστάσεις την ημέρα.
  • Το φεστιβάλ θα έχει διαγωνιστικό χαρακτήρα. Η παράσταση που θα συγκεντρώσει τις περισσότερες ψήφους της επιτροπής θα συμπεριληφθεί στο ρεπερτόριο του Θεάτρου του Νέου Κόσμου ως παραγωγή του για τη θεατρική περίοδο 2009-2010. Στις 31 Μαΐου οι εργασίες του φεστιβάλ θα ολοκληρωθούν με μια ημερίδα με θέμα τις νέες φόρμες των παραστατικών τεχνών και τα αποτελέσματα του φεστιβάλ.
  • Ε.Δ.Χ., ΤΑ ΝΕΑ: Τρίτη 5 Μαΐου 2009

«Ταξίδι» με μάσκες και φωτογραφίες

  • «Ενα ταξίδι έχει νόημα όταν είναι ταυτόχρονα ένα ταξίδι μέσα στον εαυτό μας».
  • Η προσέγγιση του Λέβι Στρος είναι μία από τις σημαντικότερες προσεγγίσεις που στοχεύει να καλύψει η Εταιρεία Μελέτης Πολιτισμικής Προσέγγισης, με τη διοργάνωση, σε συνεργασία με τον Πολιτισμικό Οργανισμό του Δήμου Αθηναίων, μιας σειράς εκδηλώσεων με θέμα «Το ταξίδι». Εσωτερικές, φιλοσοφικές, συμβολικές, πολιτιστικές και γεωγραφικές προσεγγίσεις θα διασταυρωθούν από σήμερα έως τις 15 Μαϊου στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Αθηναίων (Ακαδημίας 50), όπου προγραμματίζονται μια εικαστική-φωτογραφική έκθεση, ένα συμπόσιο, προβολές ντοκιμαντέρ, μουσικά, θεατρικά και χορευτικά δρώμενα.

«Ταξίδι» με μάσκες και φωτογραφίες

  • Απόψε [Τρίτη] στις 7 θα εγκαινιαστούν δύο εκθέσεις, γύρω από το ταξίδι: Με φωτογραφίες των Γιώργου Δεπόλλα, Γιάννη Κόντου, Ιωάννας Ράλλη κ.ά., και ζωγραφικά έργα (Νάνος Βαλαωρίτης, Κυβέλη Ζαχαρίου, Δημήτρης Καλοκύρη, Νικόλας Κληρονόμος, Αγγελος Σκούρτης, Κωστής Τριανταφύλλου κ.ά.). Και «Μάσκες – Διαβατήρια» από τη δυτική Αφρική, από την προσωπική συλλογή του Φώτη Καγγελάρη, προέδρου της διοργανώτριας Εταιρείας. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει μεταξύ άλλων την προβολή του ντοκιμαντέρ «Qadir, ένας Αφγανός Οδυσσέας» της Αννέτας Παπαθανασίου (7 Μαϊου, 7,30 μ.μ.), ένα θεατρικό δρώμενο πάνω στην ποιητική του Ρίτσου, από την Κατερίνα Παπαϊακώβου (13 Μαϊου, 7,30 μ.μ.), που θα εξελιχθεί σε βραδιά ποίησης. Το συμπόσιο, με θέμα πάντα «Το ταξίδι», στις 12 Μαΐου, αποτελεί τον πυρήνα της διοργάνωσης.

Οφειλές προς τους θιάσους

  • Το 25% του ποσού των θεατρικών επιχορηγήσεων για τη σεζόν 2007-2008 οφείλεται ακόμη στους θιάσους. Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΔΣ του ΕΚΕΘΕΧ, Γιώργο Θ. Δραγώνα, από χθες επρόκειτο να αρχίσει να εκταμιεύεται το οφειλόμενο ποσό.  Οπως τόνισε επίσης ο ίδιος, από τον Δεκέμβριο είχε ολοκληρωθεί η αξιολόγηση των θεατρικών και χορευτικών ομάδων για τις επιχορηγήσεις 2008-2009, αλλά δεν υπήρχε καμία «οικονομική ένδειξη» από το ΥΠΠΟ, οπότε το θέμα «πάγωσε». Οι εν λόγω επιχορηγήσεις αναμένεται να ανακοινωθούν σήμερα [Τετάρτη].