* «Το Ημέρωμα της Στρίγγλας» Εθνικό Θέατρο – Κοτοπούλη-Ρεξ


Του ΓΡΗΓΟΡΗ ΙΩΑΝΝΙΔΗ

Η Καρυοφυλλιά Καραμπέτη στο ρόλο της Κατερίνας από το «Ημέρωμα της Στρίγγλας» του Σέξπιρ σε σκηνοθεσία Κ. Αρβανιτάκη

Ο Κωνσταντίνος Αρβανιτάκης προανήγγειλε το ανέβασμα του «Ημερώματος της Στρίγγλας» στο Εθνικό σαν μια νεωτερική, ανανεωτική και προκλητική παρουσίαση του σεξπιρικού αριστουργήματος. Στην πράξη, η εκδοχή του περιελάμβανε μια νέα, δική του μετάφραση, με παρεκκλίσεις προς το μαλλιαρότερον, αρκετές περικοπές, μερικές από τις οποίες άγγιζαν τον δραματουργικό πυρήνα του έργου, ένα διογκωμένο εικαστικό μέρος, με στοιχεία από τον αμερικανικό μοντερνισμό μέχρι το γερμανικό κιτς, μια λόγια, τέλος, επικέντρωση του προβληματισμού στις σημερινές σχέσεις των δύο φύλων. Ο σκηνοθέτης είχε ασφαλώς συνείδηση ότι μια τέτοια προσέγγιση, που κάπου αλλού θα αντιμετωπιζόταν με συγκατάβαση, στο Εθνικό ήταν ικανή να προκαλέσει αντιδράσεις. Δεν είναι μόνο που στερεύουν οι ευθείες οπτικές του κλασικού ρεπερτορίου (θα αναζητούμε κάποτε ηθοποιούς που θα μπορούν να αναπνέουν σε πολυσύλλαβο στίχο). Είναι που στις προσδοκίες του μεγάλου και κάποιας ηλικίας κοινού ελλοχεύει πάντα η παράδοση του Εθνικού στον Αγγλο τροβαδούρο, μια παράδοση που παράλληλα με την αναβίωση του αρχαίου δράματος έδωσε κάποτε τη βάση για ό,τι θα μπορούσε να θεωρηθεί ακαδημαϊκό θέατρο υψηλού ύφους και φρονήματος. Σε γενικές γραμμές, και κρατώντας τις αναλογίες, ο Σέξπιρ για μια εποχή κράτησε το χειμερινό αντίβαρο στα αρχαιόθεμα καλοκαιρινά προγράμματα της κρατικής σκηνής.

Γεγονός ωστόσο είναι ότι αν η διασκευή του Αρβανιτάκη δεν φάνηκε πιστή στον Σέξπιρ, είναι γιατί θέλησε να είναι τίμια μαζί του και μαζί μας. Ζήτησε κατ’ αρχήν να αντικαταστήσει τη φαινομενολογία του θεάτρου του, που χαριεντίζεται με τον εαυτό του στον καθρέφτη, με την οπτική μετάβαση σε μια άλλη, «μεθυσμένη» πραγματικότητα. Και στη συνέχεια, εντός αυτής, να επιβάλει τη γοητεία μιας ποίησης που προκαλεί θαυμασμό καθώς καταφέρνει να κινείται όχι μόνο οριζόντια αλλά και κατακόρυφα στον άξονα του ύφους.

Ο Αρβανιτάκης διάβασε το έργο σαν τη συνάντηση (όχι σύγκρουση) δύο ανορθόδοξων αντι-ρόλων. Σε αυτήν τη σχέση ο ένας απελευθερώνει τον άλλο, τον αποδεσμεύει από τις συμβάσεις, τον αναδεικνύει σε σύντροφο. Προκύπτει έτσι μια ενδιαφέρουσα χαρακτηρολογία, που δίνει στην παράσταση του Εθνικού έναν ασυνήθιστο Πετρούκιο, μια ασυνήθιστη Κατερίνα, μια ασυνήθιστη Μπιάνκα κ.ο.κ. Και θέτει τη βάση για το βασικό ερώτημα: Ποια άραγε θεωρεί η εποχή μας ιδανική γυναίκα; Την Μπιάνκα-Μπάρμπι ή την ασυμβίβαστη, ανυπόκριτη Κατερίνα; Από την απάντησή μας κρίνεται το αν η παράσταση κατόρθωσε να απεγκλωβίσει το ελισαβετιανό έργο, αν μπόρεσε να μεταφέρει την ουσία του.

Υπήρχαν καλές προθέσεις επομένως, που κατέληξαν σε ένα εξαιρετικά αμφίβολο αποτέλεσμα. Φταίει πριν από όλα η αδυναμία του σκηνοθέτη να καλύψει τη σκηνή του Κοτοπούλη. Υστερα, η φορτωμένη εκ μέρους του οπτικοποίηση των πάντων. Στο εικαστικό μέρος της Ελένης Μανωλοπούλου, τεράστια κάδρα καθορίζουν τις σκηνές, μήλα σκορπούν την ερωτική ευωχία, κοστούμια σχολιάζουν την υπαρκτική κρίση των προσώπων. Υπάρχει θέαμα πολύ, ανάκατο με πόζα, και ένα όχι και τόσο ειλικρινές κυνήγι εντυπώσεων. Υπάρχει η υπόνοια μιας στάσης που θεωρεί ανίκανο το κοινό να κατανοήσει τον υπαινιγμό και κραυγάζει εμπρός του το προφανές.

Το καστ του Εθνικού είναι αξιώσεων και υπάρχει πράγματι η διάθεση για κάτι καλύτερο. Αυτό όμως που βγαίνει προς τα έξω είναι η εικόνα μια συγκροτημένης αλλά όχι αληθινά δεμένης ομάδας. Ο Ακης Σακελλαρίου υποστηρίζει την ανατρεπτική εικόνα του Πετρούκιου, δίπλα του όμως η Καρυοφυλλιά Καραμπέτη περιεργάζεται αμήχανα την Κατερίνα. Οι υπόλοιποι αγκομαχούν να γεμίσουν τα κενά. Η πλατεία τελικά εισπράττει την ψυχρότητα μιας ερωτικής συνάντησης που εξελίσσεται ατυχώς σε αγχωμένο πάρτι. *

ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ / 2 – 22/11/2008
Post a comment or leave a trackback: Trackback URL.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: