Διεθνές Μήνυμα 2008 – Robert Lepage

Μήνυμα Παγκόσμιας Μέρας Θεάτρου

Robert Lepage

Υπάρχουν πολλές υποθέσεις σχετικά με την καταγωγή του θεάτρου αλλά η πιο ενδιαφέρουσα αφορά σε ένα μύθο: Ένα βράδυ, στις απαρχές του χρόνου, μια παρέα ανδρών συγκεντρώθηκαν σε μια σπηλιά για να ζεσταθούν γύρω από τη φωτιά και να διηγηθούν ιστορίες. Ξαφνικά, ένας από αυτούς σκέφτηκε να σηκωθεί όρθιος και να χρησιμοποιήσει την σκιά του για να δώσει εικόνα στην ιστορία του. Χρησιμοποιώντας το φως από τις φλόγες έκανε να εμφανιστούν πάνω στους τοίχους της σπηλιάς χαρακτήρες μεγαλύτεροι απ’ το πραγματικό. Κατάπληκτοι οι υπόλοιποι της παρέας αναγνώρισαν με την σειρά τους το δυνατό και τον αδύνατο, τον κατακτητή και τον κατακτημένο, το Θεό και το θνητό.

Στις μέρες μας, το φως των προβολέων αντικατέστησε την αρχική φωτιά και ο μηχανικός εξοπλισμός της σκηνής τους τοίχους της σπηλιάς. Και με όλο το σεβασμό προς κάποιους συντηρητικούς, αυτός ο μύθος μάς υπενθυμίζει ότι η τεχνολογία βρίσκεται στο ξεκίνημα του θεάτρου και ότι δεν πρέπει να θεωρείται ως απειλή αλλά ως συνδετικό στοιχείο.

Η επιβίωση της τέχνης του θεάτρου εξαρτάται από την ικανότητά του να ξαναεφευρίσκει τον εαυτό του αγκαλιάζοντας νέα εργαλεία και νέες γλώσσες. Γιατί πώς αλλιώς θα μπορούσε το θέατρο να εξακολουθεί να είναι μάρτυρας των μεγάλων θεμάτων της εποχής του και να προωθεί την κατανόηση ανάμεσα στους ανθρώπους, χωρίς πρώτα από όλα να διαθέτει το ίδιο ένα πνεύμα ανοιχτό; Πώς θα μπορούσε να υπερηφανεύεται ότι προσφέρει λύσεις στα προβλήματα της μισαλλοδοξίας, του αποκλεισμού και του ρατσισμού, αν στην πράξη αντιστεκόταν στη σύνθεση και στην ενσωμάτωση;

Προκειμένου να εκπροσωπήσει τον κόσμο σε όλη του την πολυπλοκότητα, ο καλλιτέχνης πρέπει να παράγει νέες φόρμες και ιδέες, και να εμπιστευτεί την ευφυΐα του θεατή, ο οποίος είναι σε θέση να διακρίνει το σχήμα της ανθρωπότητας μέσα από αυτό το αέναο παιχνίδι φωτός και σκιάς.

Είναι γεγονός ότι παίζοντας πολύ με την φωτιά, διατρέχουμε τον κίνδυνο να καούμε. Και μπορεί να καούμε, θα έχουμε όμως ταυτόχρονα κερδίσει την ευκαιρία της έκπληξης και της διαφώτισης.

Robert Lepage

Κεμπέκ, 17 Φεβρουαρίου 2008

 

Βιογραφικό Σημείωμα

Πολύπλευρος και ικανός σε κάθε μορφή της θεατρικής τέχνης, ο Robert Lepage είναι εξίσου ταλαντούχος ως σκηνοθέτης, σκηνογράφος, θεατρικός συγγραφέας, ηθοποιός και σκηνοθέτης του κινηματογράφου. Προσεγγίζει δημιουργικά και αυθεντικά το θέατρο, στοιχείο που του χάρισε παγκόσμια αναγνώριση και κλόνισε τα παραδοσιακά σύμβολα της κλασικής σκηνοθεσίας, ειδικά με τη χρήση των νέων τεχνολογιών που εφαρμόζει στο θέατρό του. Η σύγχρονη ιστορία είναι η πηγή έμπνευσής του, ενώ η μοντέρνα και πρωτότυπη δουλειά του ξεπερνά κάθε όριο.

Ο Robert Lepage γεννήθηκε στο Κεμπέκ του Καναδά το 1957. Από νωρίς έδειξε ενδιαφέρον για τη γεωγραφία και όταν αργότερα ήρθε σε επαφή με όλες τις τέχνες, το θέατρο ήταν αυτό που κέντρισε το ενδιαφέρον του. Σε ηλικία 17 ετών ξεκίνησε τις σπουδές του στο Conservatoire dart de Québec. Ύστερα από μια περίοδο σπουδών στο Παρίσι το 1978 επέστρεψε στο Κεμπέκ και ασχολήθηκε με πολλά δημιουργικά projects αποκτώντας εμπειρία ως ηθοποιός, συγγραφέας και σκηνοθέτης. Δυο χρόνια αργότερα συνεργάστηκε με το Théâtre Repère.

Από το 1989 ως το 1993 διετέλεσε καλλιτεχνικός διευθυντής του Théâtre français στο Εθνικό Κέντρο Τεχνών στην Οττάβα. Το 1994 σηματοδοτεί στροφή στην καριέρα του με την ίδρυση της εταιρείας παραγωγής Ex Machina. Την ίδια χρονιά κάνει το ντεμπούτο στον κινηματογράφο γράφοντας και σκηνοθετώντας την πρώτη του ταινία Le Confessional.Η δουλειά του Robert Lepage έχει βραβευτεί πολλές φορές. Το Σεπτέμβριο του 2000 του απονεμήθηκε το βραβείο SORIQ από την Εταιρεία Διεθνών Σχέσεων του Κεμπέκ για την απήχηση της δουλειάς του εκτός συνόρων. Το 2002 η γαλλική κυβέρνηση τον τίμησε με τη διάκριση της Λεγεώνας της Τιμής ενώ το 2005 τιμήθηκε με το βραβείο Στανισλάβσκι για τη συμβολή του στο διεθνές θέατρο και τη διασπορά των παραστάσεών του σε όλο τον κόσμο. Το 2007 τιμήθηκε από το Φεστιβάλ της Ένωσης των Θεάτρων της Ευρώπης με τη διάκριση «Βραβείο της Ευρώπης», βραβείο με το οποίο έχουν διακριθεί μεταξύ άλλων η Αριάν Μνουσκίν και ο Μπομπ Ουίλσον.    

 

Μετάφραση για το Ελληνικό Κέντρο του Διεθνούς Ινστιτούτου Θεάτρου:

Βίκυ Μαντέλη & Νεόφυτος Παναγιώτου


Message International par Robert Lepage

Il existe plusieurs hypothèses sur les origines du théâtre, mais celle qui m’interpelle le plus a la forme d’une fable :

Une nuit, dans des temps immémoriaux, un groupe d’hommes s’étaient rassemblés dans une carrière pour se réchauffer autour d’un feu et se raconter des histoires. Quand tout à coup, l’un d’eux eut l’idée de se lever et d’utiliser son ombre pour illustrer son récit. En s’aidant de la lumière des flammes, il fit apparaître sur les murs de la carrière des personnages plus grands que nature. Les autres, éblouis, y reconnurent tour à tour le fort et le faible, l’oppresseur et l’oppressé, le dieu et le mortel.

De nos jours, la lumière des projecteurs a remplacé le feu de joie initial et la machinerie de scène, les murs de la carrière. Et n’en déplaise à certains puristes, cette fable nous rappelle que la technologie est à l’origine même du théâtre et qu’elle ne doit pas être perçue comme une menace, mais comme un élément rassembleur.

La survie de l’art théâtral dépend de sa capacité à se réinventer en intégrant de nouveaux outils et de nouveaux langages. Sinon, comment le théâtre pourrait-il continuer d’être le témoin des grands enjeux de son époque et promouvoir l’entente entre les peuples, s’il ne faisait pas lui-même preuve d’ouverture? Comment pourrait-il se targuer d’offrir des solutions aux problèmes d’intolérance, d’exclusion et de racisme, si, dans sa pratique même, il se refusait à tout métissage et à toute intégration?

Pour représenter le monde dans toute sa complexité, l’artiste doit proposer des formes et des idées nouvelles et faire confiance à l’intelligence du spectateur capable, lui, de distinguer la silhouette de l’humanité dans ce perpétuel jeu d’ombre et de lumière.

International Message by Robert Lepage

There are a number of hypotheses on the origins of theatre but the one I find the most thought-provoking takes the form of a fable:

One night, at the dawn of time, a group of men were gathered together in a quarry to warm themselves around a fire and tell stories. All of a sudden, one of them had the idea to stand up and use his shadow to illustrate his tale. Using the light from the flames he made characters appear, larger than life, on the walls of the quarry. Amazed, the others recognized in turn the strong and the weak, the oppressor and the oppressed, the god and the mortal.

Nowadays, the light of projectors has replaced the original bonfire, and stage machinery, the walls of the quarry. And with all due deference to certain purists, this fable reminds us that technology is at the very beginnings of theatre and that it should not be perceived as a threat but as a uniting element.

The survival of the art of theatre depends on its capacity to reinvent itself by embracing new tools and new languages. For how could the theatre continue to bear witness to the great issues of its epoch and promote understanding between peoples without having, itself, a spirit of openness? How could it pride itself on offering solutions to the problems of intolerance, exclusion and racism if, in its own practice, it resisted any fusion and integration ?

In order to represent the world in all its complexity, the artist must bring forth new forms and ideas, and trust in the intelligence of the spectator, who is capable of distinguishing the silhouette of humanity within this perpetual play of light and shadow.

It is true that by playing too much with fire, we take a risk, but we also take a chance: we might get burned, but we might also amaze and enlighten.

Βιογραφικό σημείωμα του Robert Lepage

 

Robert Lepage

Robert Lepage, director, actor, designer, dramatist (b at Québec C 12 Dec 1957). After studying at the Conservatoire d’art dramatique, where he was much influenced by instructor Jacques Lessard, co-director of Le Théâtre Repère, Lepage joined this troupe, soon becoming its principal actor and director. His first work, Circulations (1985), gave clear indications of the ingenious, experimental, multilingual, multi-media approach to theatre on which his international reputation is now based. His one-man spectacle, Vinci (1986), demonstrated his remarkable acting talent, and the first of his brilliant large-scale dramatic canvases, La Trilogie des dragons (1987), mesmerized Canadian audiences in Montréal, Toronto and Ottawa before being exported to London and Paris, where its success was repeated.

Other large-scale spectacles, Les Plaques tectoniques (1990), Les Aiguilles et l’opium (1991) and Le Polygraphe (1992), have followed, attracting the highest critical acclaim at home and abroad. His 7-hour stage play, The Seven Streams of the River Ota (1995), is perhaps his most ambitious work to date in its several productions at home and abroad, although Lepage still describes it as «unfinished.» A film, Nô, adapted from one of its segments and dealing with the 1970 OCTOBER CRISIS, was highly acclaimed at the 1998 Montréal and Toronto Film Festivals, winning the award for the best Canadian feature film at the latter. Another important film, Le Confessional, opened the Toronto Film Festival in 1995. La Face cachée de la lune, written in collaboration with Adam Nashman, was staged in Québec City in March 2000 and in Toronto the following month. It is surprisingly personal, dealing on one level with his mother’s death in 1999 and, on another level, with the race for first manned moon landing between the Americans and Soviets 4 decades earlier. In Zulu Time, which opened in Québec City in May 2000 after performances the previous year in Zurich and Paris, dialogue virtually disappears and performance dominates – a trend in his recent work. Zulu Time was accompanied by a stunning, summer-long multimedia exhibition at the Musée de la civilisation in Québec City, conceived by Lepage and entitled Métissages/Crossings.

As an example of his technique, Les Aiguilles et l’opium skilfully melds an experience from his own life (a failed love affair) with the entangled love lives and drug addictions of French surrealist author Jean Cocteau and American jazz trumpeter Miles Davis. In this one-man show the acrobatic Lepage plays all 3 characters, with visual theatrics including his effortless suspension aloft between 2 propellers, simulating a flight between Paris and New York, with film clips, shadow play, music and sound effects that eerily evoke the intended atmosphere. There is a similar flight scene at the end of La Face cachée de la lune.

Appointed French-language director of Ottawa’s National Arts Centre (1989-93), Lepage has been in constant demand in major centres abroad, including Tokyo’s Globe Theatre (where in 1994 he directed 5 Shakespearean productions in French and Japanese), the National Theatre in Munich, the Royal National Theatre in London, and the Royal Dramatic Theatre in Stockholm, where his masterful reinterpretation of Strindberg’s Dream Play in the 1994-95 season brought applause even from conservative critics. He has also directed large-scale opera productions, notably Bluebeard’s Castle by Bartók and Schoenburg’s Erwartung for the Canadian Opera Company in 1993. A master of dramatic illusion, his stunning use of light, space and perspective, complemented by acrobatics, haunting live music and unusual sound effects, creates a total theatrical experience that has already begun to influence the language of drama worldwide.

Author L.E. DOUCETTE

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Με την πρώτη ευκαιρία θα το μεταφράσω τομήνυμα και τα βιογραφικά του Lepage.

 

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: