Υστατο χαίρε στον «πατέρα» του Καραγκιόζη Ευγένιο Σπαθάρη

• Το τελευταίο αντίο στον δημιουργό που «μεγάλωσε» γενιές και γενιές Ελλήνων, τον Ευγένιο Σπαθάρη είπε το απόγευμα της Τετάρτης η Ελλάδα. Η σορός του είχε τεθεί από τις 10 το πρωί σε λαϊκό προσκύνημα στο Σπαθάρειο Μουσείο Θεάτρου Σκιών και η κηδεία του πραγματοποιήθηκε στις 4 το απόγευμα στο νεκροταφείο Αμαρουσίου, με δαπάνη του υπουργείου Πολιτισμού. Ο Ευγένιος Σπαθάρης απεβίωσε το περασμένο Σάββατο, 9 Μαΐου, ενώ νοσηλευόταν στο νοσοκομείο ΚΑΤ με βαρύτατες κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις μετά από ατύχημα που είχε υποστεί.

• Ο Ευγένιος Σπαθάρης, γεννήθηκε στην Κηφισιά τον Ιανουάριο του 1924. Μετά τις εγκύκλιες σπουδές του άρχισε να ασχολείται με τη ζωγραφική και ιδιαίτερα με τους ήρωες του Θεάτρου Σκιών, από τους πρωτοπόρους του οποίου ήταν ο πατέρας του, Σωτήρης Σπαθάρης. Στη διάρκεια της Κατοχής άρχισε να δίνει ο ίδιος παραστάσεις σε θέατρα και κινηματογράφους της χώρας. Από τότε έχει δώσει πληθώρα παραστάσεων τόσο στην Ελλάδα όσο και σε χώρες του εξωτερικού, συμμετέχοντας σε διεθνή φεστιβάλ και συνέδρια για το Θέατρο Σκιών. Κυκλοφόρησε περίπου 15 έργα σε δίσκους και το 1980 ο Καραγκιόζης του βρήκε τηλεοπτική στέγη στην κρατική τηλεόραση. Εξίσου σημαντικές υπήρξαν οι πολλές συνεργασίες που είχε ο Ευγένιος Σπαθάρης με τον Διονύση Σαββόπουλο.

• Ως ζωγράφος έλαβε μέρος σε πολλές εκθέσεις ατομικές και ομαδικές σε Αθήνα, Ζυρίχη, Παρίσι και Νέα Υόρκη. Ήταν μέλος του Καλλιτεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, του Ινστιτούτου Παγκοσμίου Θεάτρου της UNESCO, ενώ είχε τιμηθεί – μεταξύ άλλων – με το Βραβείο Ρώμης (1962), το Α’ Μετάλλιο του Πρίγκιπα του Μοντ, με το Α’ Βραβείο Πολωνίας (1978), το Α’ Μετάλλιο Τοσκανίνι (Ιταλία, 1978). Το 1991 ιδρύθηκε το Σπαθάρειο Μουσείο Θεάτρου Σκιών Δήμου Αμαρουσίου, το οποίο λειτουργεί συστηματικά από το 1996. Το 2007 είχε τιμηθεί από το Υπουγείο Πολιτισμού για τη προσφορά του στον πολιτισμό.

• ΤΟ ΒΗΜΑ, Τετάρτη 13 Μαΐου 2009  [ 17:59 ]

Πατέρας όλων μας. Το τελευταίο αντίο στον Ευγένιο Σπαθάρη λέει η Ελλάδα

Σχετικοί Σύνδεσμοι

Σπαθάρειο Μουσείο Θεάτρου Σκιών

Όλη η Ελλάδα αποχαιρετά σήμερα έναν σπουδαίο άνθρωπο, έναν δημιουργό που «μεγάλωσε» γενιές και γενιές Ελλήνων, τον Ευγένιο Σπαθάρη. Από τις 10 το πρωί η σορός του θα τεθεί σε λαϊκό προσκύνημα στο Σπαθάρειο Μουσείο Θεάτρου Σκιών (Βασ. Σοφίας & Δ. Ράλλη- Πλατεία Κασταλίας) και η κηδεία του θα πραγματοποιηθεί στις 4 το απόγευμα στο νεκροταφείο Αμαρουσίου, με δαπάνη του υπουργείου Πολιτισμού.

• Ο Ευγένιος Σπαθάρης έφυγε αναπάντεχα από κοντά μας το Σάββατο, 9 Μαΐου. Νοσηλευόταν στο νοσοκομείο ΚΑΤ με βαρύτατες κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις έπειτα από ατύχημα που είχε στο Ινστιτούτο Γκαίτε. Γεννήθηκε στην Κηφισιά τον Ιανουάριο του 1924. Μετά τις εγκύκλιες σπουδές του άρχισε να ασχολείται με τη ζωγραφική και ιδιαίτερα με τους ήρωες του Θεάτρου Σκιών, από τους πρωτοπόρους του οποίου ήταν ο πατέρας του, Σωτήρης Σπαθάρης. Στη διάρκεια της κατοχής (19420 ξεκίνησε να δίνει ο ίδιος παραστάσεις σε θέατρα και κινηματογράφους της χώρας. Από τότε έχει δώσει πληθώρα παραστάσεων τόσο στην Ελλάδα όσο και σε χώρες του εξωτερικού, συμμετέχοντας σε διεθνή φεστιβάλ και συνέδρια για το Θέατρο Σκιών.

• Παρουσίασε πολλά έργα με ήρωα τον Καραγκιόζη, τόσο ως άψυχο υλικό (φιγούρες ηρώων), όσο και σε παραστάσεις με ηθοποιούς, στο Κρατικό Θέατρο Β. Ελλάδος, στο «Ελληνικό Χορόδραμα», στο Θέατρο Χατζώκου, στο Θέατρο Συντεχνίας κ.α. Χαρακτηριστικά έργα του ήταν «Το ταξίδι», «Το καταραμένο φίδι», «Ο δικτάτωρας», «Ο Αλέκος με τα κυδώνια»… Κυκλοφόρησε περίπου 15 έργα σε δίσκους και το 1980 ο Καραγκιόζης του βρήκε τηλεοπτική στέγη στην κρατική τηλεόραση.

• Το 1980 ανεβάζει διασκευασμένους τους «Βατράχους» του Αριστοφάνη που αμέσως κυκλοφόρησε και σε δίσκο. Αρκετά χρόνια αργότερα, το 1998, σε συνεργασία με το Ίδρυμα Τσαρούχη, επαναφέρει με πολύ μεγάλη επιτυχία στη σκηνή την επινόηση του πατέρα του, την «ολόσωμη αποθέωση», ανεβάζοντας το ηρωικό έργο «Αθανάσιος Διάκος». Το 1999 γράφει και σκηνοθετεί στη Ρόδο το έργο «Σκιών Καμώματα» που παιζόταν έως πρόσφατα σε περιοδείες σε όλη την Ελλάδα. Εξίσου σημαντικές υπήρξαν οι πολλές συνεργασίες που είχε ο Ευγένιος Σπαθάρης με τον Διονύση Σαββόπουλο στο Κύτταρο το 1973, στο Ρεξ το 1992 και σε πολλές συναυλίες του γνωστού τραγουδιστή.

• Ως ζωγράφος έλαβε μέρος σε πολλές εκθέσεις ατομικές και ομαδικές σε Αθήνα, Ζυρίχη, Παρίσι και Νέα Υόρκη. Ήταν μέλος του Καλλιτεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, του Ινστιτούτου Παγκοσμίου Θεάτρου της UNESCO, ενώ είχε τιμηθεί – μεταξύ άλλων – με το Βραβείο Ρώμης (1962), το Α’ Μετάλλιο του Πρίγκιπα του Μοντ, με το Α’ Βραβείο Πολωνίας (1978), το Α’ Μετάλλιο Τοσκανίνι (Ιταλία, 1978). Το 1991 ιδρύθηκε το Σπαθάρειο Μουσείο Θεάτρου Σκιών Δήμου Αμαρουσίου, το οποίο λειτουργεί συστηματικά από το 1996. Το 2007 είχε τιμηθεί από το Υπουγείο Πολιτισμού για τη σπουδαία προσφορά του και του αναγνωρίστηκε ο τίτλος του μεγάλου δασκάλου του Θεάτρου Σκιών.

• Αθήνα – TO BHMA, Τετάρτη 13 Μαΐου 2009  [ 07:26 ]

Με δάκρυα και υπόνοιες η “έξοδος” του Νικήτα Τσακίρογλου

• Αναμενόμενη η χθεσινή παραίτηση του καλλιτεχνικού διευθυντή του ΚΘΒΕ έπειτα από πίεση του ΔΣ και υπόδειξη του ΥΠΠΟ

• «Φεύγω» είπε ο Νικήτας Τσακίρογλου μέσα σε έντονα συγκινησιακό κλίμα ανακοινώνοντας χθες το μεσημέρι την παραίτησή του από τη θέση του καλλιτεχνικού διευθυντή του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος. Ήταν μια αναμενόμενη απόφαση, η οποία ελήφθη κατόπιν υποδείξεως του υπουργείου Πολιτισμού- με την πίεση του ΔΣ, που καταψήφισε (6-1) τον απολογισμό της τρέχουσας χρονιάς.

• Έχοντας στο πλάι του τη σύζυγό του ηθοποιό Χρυσούλα Διαβάτη και με αφορμή την ανακοίνωση των καλοκαιρινών παραγωγών του ΚΘΒΕ, ο σκηνοθέτης και ηθοποιός, αν και με δάκρυα (ενίοτε) στα μάτια, υπήρξε ξεκάθαρος: «Ομολογώ ότι δέχθηκα πιέσεις για να παραιτηθώ ώστε να διευκολύνω το έργο του υπουργείου Πολιτισμού. Θα ήταν άκομψο να μην το κάνω. Βρίσκω άκαιρη την επιστολή του ΔΣ που με προσβάλλει και ως άνθρωπο και ως καλλιτέχνη. Στην ουσία το ΥΠΠΟ με αποπέμπει». Εξήγησε ότι πρώτα θα ολοκληρωθούν οι παραστάσεις του «Βασιλιά Ληρ» (στις 24 Μαΐου), στη συνέχεια θα μεταβεί με τον σκηνοθέτη του σαιξπηρικού έργου Στάθη Λιβαθινό και όλον τον θίασο για δύο παραστάσεις στη Σερβία και μετά θα αποχωρήσει.

• «Εγώ απολογούμαι αποκλειστικά και μόνο για το καλλιτεχνικό μου έργο. Στις 7 Ιουνίου θα συμπλήρωνα πέντε χρόνια στην καλλιτεχνική διεύθυνση του Κρατικού. Δυστυχώς ζούμε στην περιφέρεια - με ό,τι σημαίνει αυτό» τόνισε με νόημα ο Νικήτας Τσακίρογλου. «Ηταν τιμή μου η τοποθέτηση από τον Πρωθυπουργό και τότε υπουργό Πολιτισμού. Μαζί με τον Μινωτή και τον Κούρκουλο, είμαι ο τρίτος ηθοποιός που ανέλαβε επικεφαλής εθνικού θεάτρου. Θα με κυνηγάει όμως για πάντα το άδικο της κατηγορίας του κακοδιαχειριστή. Γι΄ αυτό και έχω ζητήσει να γίνει έρευνα για όσα με κατηγορούν. Ήθελα να φύγω με το κεφάλι ψηλά και φεύγω με το κεφάλι ψηλά». O Νικήτας Τσακίρογλου ανέλαβε το ΚΘΒΕ το καλοκαίρι του 2004- επισήμως τον Σεπτέμβριο του ίδιου έτους. Μετά την πρώτη τριετία η θητεία του ανανεώθηκε και θα ολοκληρωνόταν του χρόνου. Η μη ψήφιση του απολογισμού της τρέχουσας χρονιάς από το επταμελές ΔΣ στην ουσία οδήγησε σε αναγκαστική παραίτησή του. Το ΔΣ στήριζαν και τα δύο σωματεία των εργαζομένων στο ΚΘΒΕ (υπαλλήλων και ηθοποιών). Τον κατηγορούν ότι, σύμφωνα με δηλώσεις του, το έλλειμμα που παρέλαβε ανερχόταν σε 2,3 εκατ. ευρώ, ενώ στην πραγματικότητα δεν ξεπερνούσε τα 800.000 ευρώ. Ο ίδιος αρνείται τις κατηγορίες και παρουσιάζει πλεόνασμα 75.000 ευρώ.

• Στην κούρσα της διαδοχής ακούγονται πολλά ονόματα, Θεσσαλονικέων και μη. Ωστόσο όποιος καθήσει τώρα στην καρέκλα του καλλιτεχνικού διευθυντή αναλαμβάνει καθήκοντα για έναν χρόνο- ως το τέλος της θητείας που δεν ολοκλήρωσε ο Νικήτας Τσακίρογλου-, ενώ το ενδεχόμενο εκλογών περιπλέκει ακόμη περισσότερο τα πράγματα. Επικρατέστερος θεωρείται ο Κώστας Καρράς.

• ΜΥΡΤΩ ΛΟΒΕΡΔΟΥ | TO BHMA, Τετάρτη 13 Μαΐου 2009

Αντίο με δάκρυα…

• «Δεν επιτρέπω να αμαυρώσουν το όνομά μου», δήλωσε ο Νικήτας Τσακίρογλου κατά τη δραματική του αποχώρηση. Δραματική αποχώρηση του Νικήτα Τσακίρογλου από το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, από το οποίο φεύγει στο τέλος του μήνα. «Εχω ένα όνομα να αφήσω στα παιδιά και στα εγγόνια μου. Δεν επιτρέπω να μου το αμαυρώσουν», είπε χθες με δάκρυα στα μάτια και λυγμούς που έκοβαν τις φράσεις του ο καλλιτεχνικός διευθυντής. Στην τελευταία συνέντευξη Τύπου που έδωσε χθες με την ιδιότητα του καλλιτεχνικού διευθυντή, ο Νικήτας Τσακίρογλου δήλωσε ότι θα αποχωρήσει στο τέλος του μήνα.

• «Προσβλήθηκα ως καλλιτέχνης κι ως άνθρωπος όταν μου καταλόγισαν κακοδιαχείριση. Εγώ απολογούμαι μόνο για το καλλιτεχνικό έργο, όχι για τα οικονομικά. Φεύγω θυμωμένος, αλλά δεν έχω κακία για κανέναν. Λυτρώθηκα, απελευθερώθηκα», είπε και συμπλήρωσε: «Είμαι 50 χρόνια ηθοποιός, συμπληρώνω 70 χρόνια ζωής. Ο ηθοποιός δεν έχει τίποτα άλλο να κάνει παρά να χτίζει ένα όνομα και δεν επιτρέπω σε καμία ηγεσία του ΥΠΠΟ να μου φέρεται έτσι».

• Ομως, μέλη του Δ.Σ. εκφράζουν αντιρρήσεις και για την επιλογή του ηθοποιού Κώστα Καρρά στη θέση του καλλιτεχνικού διευθυντή, καθώς πληροφορίες τον φέρουν ως δεδομένο. Οπως έλεγαν, για τη θέση αυτή πρέπει να επιλεγεί μια προσωπικότητα που να έχει όχι μόνο τα προσόντα, αλλά και την ευρύτερη αποδοχή στον κόσμο του θεάτρου, ώστε να βγάλει το ΚΘΒΕ από τη σημερινή κρίση.

• Υστερα από αυτές τις εξελίξεις πέρασαν σε δεύτερη θέση οι καλοκαιρινές παραγωγές του ΚΘΒΕ, που φέτος είναι το κωμειδύλλιο του Σπ. Περεσιάδη «Ο προεστός του χωριού» και οι «Τρωάδες» του Ευριπίδη. Η παράσταση αυτή σηματοδοτεί την πρώτη εμφάνιση της Λήδας Πρωτοψάλτη στην αρχαία Επίδαυρο ύστερα από 50 χρόνια ευδόκιμης πορείας στο ελεύθερο θέατρο.

• Μαρία Ριτζαλέου, ΕΘΝΟΣ, 13/5/2009

Οι «επαναστάτες» έγιναν λογοκριτές

• Η ίδια η Κωνσταντίνα Κούνεβα, στο όνομα δήθεν της οποίας έγινε η εισβολή σε θέατρο και η ακύρωση παράστασης, δηλώνει: «Η τέχνη πρέπει να εκφράζεται ελεύθερα». Ο Μισέλ Φάις, συγγραφέας του μονόλογου «Κίτρινο Σκυλί», καταγγέλλει τη «βάρβαρη κατάργηση της ελευθερίας της έκφρασης»

Η επίθεση με μπογιές και ο βανδαλισμός του θεάτρου «Από Μηχανής» (Ακαδήμου 13, Κεραμεικός), στο οποίο επρόκειτο να παρουσιαστεί το βράδυ της Κυριακής ο θεατρικός μονόλογος «Κίτρινο Σκυλί» για την Κωνσταντίνα Κούνεβα, ακολουθεί μια σειρά από επιθέσεις που προηγήθηκαν… με στόχο «κουλτουριάρηδες» και «αλλοτριωμένους αστούς».

Οι εισβολείς στο θέατρο του Κεραμεικού δεν αρκέστηκαν στα συνθήματα έξω από αυτό. Βανδάλισαν και το εσωτερικό του

Μια ομάδα 20-25 ατόμων εισέβαλε στο θέατρο, έφτυσε στο πρόσωπο τον συγγραφέα Μισέλ Φάις, αποκαλώντας τον «κωλοαστό, που θέλει να βγάλει λεφτά από την Κούνεβα», και στη συνέχεια βανδάλισε το θέατρο. Ακύρωσε έτσι με την, απροκάλυπτα αντιδημοκρατική της πράξη, κάθε υπόνοια διαλόγου.

Αξίζει να σημειωθεί ότι μέχρι στιγμής οι αυτοαποκαλούμενοι αναρχικοί αρκούνταν στο να διακόπτουν παραστάσεις, σε λεκτικές επιθέσεις ή στο να γράφουν συνθήματα έξω από τα θέατρα. Αυτή τη φορά προχώρησαν σε βρισιές, φτυσίματα και βανδαλισμούς. Ελπίζουμε να μη συνεχίσουν με σωματικές επιθέσεις και… εκκαθαρίσεις των εκπροσώπων της «εκφυλισμένης» τέχνης.

Ο μονόλογος «Κίτρινο Σκυλί», αναφορά στη δολοφονική επίθεση με καυστικό υγρό εναντίον της Βουλγάρας συνδικαλίστριας Κωνσταντίνας Κούνεβα, γράφτηκε πυρετωδώς από τον Μισέλ Φάις για να μεταφερθεί επίσης πυρετωδώς στη σκηνή με υποτυπώδη οικονομικά μέσα. Οι εισβολείς απαγόρευσαν με τσαμπουκά την παράσταση μισή ώρα πριν από την πρεμιέρα, τα έσοδα της οποίας επρόκειτο να κατατεθούν στον λογαριασμό της συνδικαλίστριας.

Η Αλεξία Καλτσίκη ερμηνεύει στο «Κίτρινο Σκυλί» τη μετανάστρια Ρούσα Ρούσεβα, μια ονειρική αντανάκλαση της Κούνεβα Η Κωνσταντίνα Κούνεβα, που είχε δεχθεί με θέρμη τη δημιουργία της παράστασης, αντέδρασε άμεσα. Σε ιδιόχειρο σημείωμά της δηλώνει: «Η κοινωνία χρειάζεται σήμερα σκέψη και διάλογο. Η τέχνη πρέπει να εκφράζεται ελεύθερα. Γι’ αυτό να συνεχιστούν οι παραστάσεις του έργου του Φάις».

Σε κείμενο, που υπογράφουν οι δημιουργοί της παράστασης, Δημήτρης Ισαρης, Αλεξία Καλτσίκη, Ηλίας Κοσίντας, Εύα Μανιδάκη, Λίλυ Μελεμέ, Λευτέρης Παυλόπουλος και Μισέλ Φάις, τονίζεται: «…Επιχείρησαν να καταστρέψουν την εργασία και τον κόπο κάποιων ανθρώπων, προσπαθώντας να αμαυρώσουν το ήθος αυτής της χειρονομίας. Δεν θα σταθούμε στα βάρβαρα καταργημένα αυτονόητα: το δικαίωμα στην ελευθερία της έκφρασης, το δικαίωμα στην αλληλεγγύη (με ποιο δικαίωμα στερείς τη δυνατότητα σε κάποιον, που συμβαίνει να μην συμφωνεί με τα πιστεύω σου, να υπερασπιστεί ένα κοινό πρόβλημα;), το δικαίωμα στη διαφωνία κ.τ.λ. Και να αποσαφηνίσουμε κάτι κρίσιμο: εμείς δεν νιώθουμε ότι βοηθάμε την Κούνεβα, η Κούνεβα μας βοηθάει. Καμία συναυλία, καμιά παράσταση, κανένα βιβλίο δεν στέκεται πάνω από το ψυχικό σθένος της, την πολιτική της συγκρότηση, το ηθικό της έρμα. Για αυτό η τέχνη πρέπει να ξαναγίνει τέχνη (να μας ταράζει βαθιά -ελπίζουμε τα βιβλία που πήραν από το θέατρο, όσοι διέκοψαν τη χθεσινή παράσταση, να τα διαβάσουν: είναι κι αυτό ένα βήμα…). Η αστυνομία, αστυνομία (να συλλάβει τους ενόχους αυτού του ωμού εγκλήματος κατά της Κούνεβα). Η πολιτική, πολιτική (να βγει έξω από το μικρόκοσμο μιας αδιέξοδης φλυαρίας) και η κοινωνία, κοινωνία (ας συνομολογήσουμε, επιτέλους, τις επιθυμίες μας και τα όριά μας, ας υπερασπιστούμε επιτέλους τα δικαιώματά μας)».

Στη μακροσκελή επιστολή που άφησαν οι εισβολείς επιτίθενται προσωπικά στον συγγραφέα («στρατευμένο γραφιά της εξουσίας» κ.λπ.) λέγοντας ακόμα ότι με το θεατρικό του μονόλογο αποκόβει την Κούνεβα «από την καθημερινότητά της, από τον αγώνα της, από την κοινωνική της τάξη και τα βιώματά της. Της επιβάλλουν το πρόσωπο του εξιλαστηρίου θύματος και όχι της μετανάστριας-αγωνίστριας».

Τέλος, την πλήρη αντίθεσή του με την «τραμπούκικη επίθεση» στο θέατρο του Κεραμεικού εκφράζει με επιστολή του και ο ΣΥΡΙΖΑ και καταλήγει: «Οι αυτόκλητοι “αλληλέγγυοι επαναστάτες” μετατράπηκαν σε σκληρούς λογοκριτές». *

• Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΑΡΟΥΖΑΚΗ, ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ, 12/5/2009

Θόδωρος Εξαρχος, ο ηθοποιός «της παλιάς κοπής»

• ΑΠΩΛΕΙΑ. Aπό τους σημαντικότερους καρατερίστες του θεάτρου, ο Θόδωρος Εξαρχος ήταν από εκείνους τους ηθοποιούς «της παλιάς κοπής», στυλοβάτης μιας παράστασης. Απ’ αυτούς που θέλει να έχει για στήριγμα κάθε σκηνοθέτης. Αλλά και μελετητής του θεάτρου και κυρίως, εμπνευστής και συγγραφέας του βιογραφικού λεξικού των ηθοποιών, το οποίο διευκόλυνε τους νεότερους με σημαντικές πληροφορίες για τις παλιές γενιές των ηθοποιών που δεν προλάβαμε ή αγαπήσαμε μέσα από το παλιό ελληνικό σινεμά.

• Οσοι πήγαν στην κηδεία του ηθοποιού (έσβησε το Σάββατο στα 79 του χρόνια) χθες το μεσημέρι στο νεκροταφείο του Βύρωνα, γνώριζαν πολύ καλά το πολύπλευρο ταλέντο του. Κατ’ αρχάς, ήταν από εκείνους τους ηθοποιούς που αγαπούσαν με την ψυχή τους το θέατρο και τους ανθρώπους του. Γι’ αυτό, όταν οι ρόλοι μειώθηκαν, πρόδωσε για λίγο το πάθος του με τη συλλογή γραμματοσήμων και αφιερώθηκε στους παλιούς Ελληνες ηθοποιούς και την ιστορία τους. «Είναι ηθικό χρέος», έλεγε όταν τον ρωτούσαν.

• «Εχει αποδείξει πως διαθέτει, εκτός από το μεράκι και την αγάπη για το θέατρο και την ιστορία του, μια ιστοριοδιφική όσφρηση και μια επιστημονική τιμιότητα», έγραφε ο Κώστας Γεωργουσόπουλος, προλογίζοντας την εργασία στη σειρά «Ελληνες ηθοποιοί – Αναζητώντας τις ρίζες» (εκδόσεις «Δωδώνη»).

• Από το 1951 που εμφανίστηκε στο θέατρο -τελειόφοιτος της δραματικής του Εθνικού Θεάτρου- στο έργο του Μομ «Βροχή» με τον θίασο της Κατερίνας έπαιξε μια μεγάλη γκάμα ρόλων δίπλα σε όλους σχεδόν τους πρωταγωνιστές του θεάτρου.

• Ανήσυχο πνεύμα, μετέφραζε, δημοσιογραφούσε, έγραφε ποιήματα («Μνήμες – Ποιητική Περιπλάνηση»), ασχολήθηκε με τα συνδικαλιστικά του Σωματείου Ελλήνων Ηθοποιών, το ραδιόφωνο, την τηλεόραση (από τα χρόνια του «Αγνωστου πολέμου», τους «Δίκαιους», τον «Γιούγκερμαν» και νεότερες σειρές), τον κινηματογράφο. Από τις τελευταίες αγαπημένες συμμετοχές ήταν ο ρόλος του Θρασύβουλου στην «Πολίτικη κουζίνα».

• Από τους αγαπημένους του ρόλους ήταν αυτός του παππού στη «Mοναξιά των σκουληκιών» του Nίκου Περέλλη. Μας είχε μιλήσει όμως και για τον Kρουντ στον «Xορό του θανάτου», τον Σιγκούτκιν στην «Eπέτειο» του Tσέχοφ…

• Γνώρισε, όπως έλεγε, «καλές εποχές», ξεκινώντας από τον χορό στην «Oρέστεια» του Pοντήρη. Δύο φράσεις στον «Παπαφλέσσα» του Mελά ήταν το επόμενο βήμα. Kι ύστερα από το ’51, μια μεγάλη διαδρομή στο ελεύθερο θέατρο. Συγκινήσεις, αγωνίες, χαρές και λύπες. Τα γνώρισε όλα και δοκιμάστηκε ο Θ. Εξαρχος. Ο ρόλος του στο έργο του Περέλλη ήταν αυτός που αφιέρωσε στη σύζυγό του Oλυμπία: «Η αγάπη της για το θέατρο και η συμπαράστασή της μου έδωσαν το κουράγιο να φτάσω μέχρι εδώ», μας είχε πει συγκινημένος το 1995. Από χθες, είναι και πάλι μαζί. [Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 12/5/2009]

10ο Πανελλήνιο Φεστιβάλ Ερασιτεχνικού Θεάτρου Νέας Ορεστιάδας

• Ο «Διόνυσος» – Θεατρικό Εργαστήρι Νέας Ορεστιάδας, σε συνεργασία με το Δήμο Ορεστιάδας, τη Δημοτική Επιχείρηση Πολιτιστικής Ανάπτυξης Ορεστιάδας, τους τοπικούς φορείς, διοργανώνει το 10ο Πανελλήνιο Φεστιβάλ Ερασιτεχνικού Θεάτρου Νέας Ορεστιάδας, για την ενθάρρυνση της πανελλήνιας ερασιτεχνικής θεατρικής δημιουργίας και την ανάπτυξη της θεατρικής παιδείας στην ακριτική περιοχή του Εβρου. Το διαγωνιστικού χαρακτήρα φεστιβάλ απευθύνεται σε ερασιτεχνικές ομάδες (ενηλίκων από δήμους, συλλόγους, πανεπιστήμια και κάθε πολιτιστικού φορέα της χώρας). Θα διεξαχθεί (30/8-6/9) στη Νέα Ορεστιάδα Εβρου. Η υποβολή των συμμετοχών πρέπει να γίνει μέχρι τις 17/7/ 2009 στη διεύθυνση: Κωνσταντινουπόλεως 234, ΤΘ 34, ΤΚ 68200, Νέα Ορεστιάδα Εβρου. Πληροφορίες στα τηλέφωνα 2552028280 και 6932324944 (Ακης Τσονίδης) ή στην ηλεκτρονική διεύθυνση mail@dionysos-net.gr.

Παραίτηση Νικήτα Τσακίρογλου και “Τρωάδες”

Η Λήδα Πρωτοψάλτη στις «Τρωάδες»

• Την παραίτησή του από τη θέση του καλλιτεχνικού διευθυντή του ΚΘΒΕ ανακοίνωσε χτες ο Νικήτας Τσακίρογλου, στη συνέντευξη Τύπου για τις καλοκαιρινές παραστάσεις του θεάτρου. Ο Ν. Τσακίρογλου σημείωσε ότι φεύγει με «ήσυχη τη συνείδησή του», δήλωσε «ιδιαίτερα προσβεβλημένος για τις κατηγορίες που του αποδόθηκαν από το Διοικητικό Συμβούλιο του θεάτρου περί “κακοδιαχείρισης”», αλλά και δυσαρεστημένος από την ηγεσία του ΥΠΠΟ, η οποία, «αντί να διενεργήσει έκτακτο διαχειριστικό έλεγχο, αποδέχθηκε τις κατηγορίες του ΔΣ και του ζήτησε να “διευκολύνει το έργο του και να παραιτηθεί”».

• Ο Ν. Τσακίρογλου θα εγκαταλείψει τη θέση του καλλιτεχνικού διευθυντή στα τέλη του Μάη, μετά το τέλος των παραστάσεων του έργου «Βασιλιάς Ληρ», όπου ερμηνεύει τον πρωταγωνιστικό ρόλο. Στο μεταξύ το ΥΠΠΟ πρέπει να ορίσει νέο καλλιτεχνικό διευθυντή του ΚΘΒΕ, προκειμένου να συνταχθεί το καλλιτεχνικό πρόγραμμα της επόμενης περιόδου.

• Τις «Τρωάδες» του Ευριπίδη θα παρουσιάσει το καλοκαίρι το ΚΘΒΕ, σε μετάφραση Ελένης Βαροπούλου (μετάφραση – παραγγελία του ΚΘΒΕ), σκηνοθεσία Νικαίτης Κοντούρη, με πρωταγωνίστρια την Λήδα Πρωτοψάλτη. Οι πρώτες παραστάσεις θα δοθούν στο Θέατρο Δάσους (2-4/7). Ακολουθούν παραστάσεις στην Επίδαυρο (7,8/8) στο πλαίσιο του Ελληνικού Φεστιβάλ. Πέραν της καθιερωμένης μεγάλης περιοδείας σε όλη την Ελλάδα, το ΚΘΒΕ θα παρουσιάσει τις «Τρωάδες» στους Δελφούς, στις 8/7 (στο πλαίσιο της Διεθνούς Συνάντησης Αρχαίου Δράματος, με θέμα «Ξένος – Μέτοικος», που διοργανώνει το Ευρωπαϊκό Πολιτιστικό Κέντρο Δελφών, 3-11/7), αλλά και στη Σμύρνη (15/7) στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Θεάτρου Νοτιοανατολικής Ευρώπης, «Οψεις Αρχαίου Δράματος».

• Η παράσταση του ΚΘΒΕ σηματοδοτεί και την πρώτη εμφάνιση της Λήδας Πρωτοψάλτη, μετά από 50 χρόνια ευδόκιμης θεατρικής πορείας, στην Επίδαυρο. Τους άλλους ρόλους ερμηνεύουν: Μαρία Ναυπλιώτου , Λαμπρινή Αγγελίδου, Πηνελόπη Μαρκοπούλου, Φαίδων Καστρής, Ηλίας Μελέτης, Ιφιγένεια Δεληγιαννίδη (κορυφαία). Σκηνικά – κοστούμια Γιώργος Πάτσας, μουσική Καλλιόπη Τσουπάκη, χορογραφία Καλλιόπη Σφήκα, σύνθεση – επιμέλεια ήχων Δημήτρης Ιατρόπουλος, φωτισμοί Στέλιος Τζολόπουλος.

ΠΑΡΟΜΟΙΑ ΘΕΜΑΤΑ

21/1/2009

– Παραστάσεις του ΚΘΒΕ σε Σμύρνη και Σερβία

23/9/2004

– Διπλή γιορτή θεάτρου

8/7/2001

– Πλούσιο φεστιβαλικό θεατρικό καλοκαίρι

27/5/2001

– Το καλοκαίρι του θεάτρου

19/11/1999

– μια παράσταση

“Ο Προεστώς του Χωριού” του Σπυρίδωνος Περεσιάδη. Πρεμιέρα: 7, 8, Ιουλίου 2009. Υπαίθριο Θέατρο της Μονής Λαζαριστών

• Tο κωμειδύλλιο του Σπυρίδωνος Περεσιάδη, «Ο Προεστώς του Χωριού», που γράφτηκε στις αρχές του 20ού αιώνα και καταγράφει με τρόπο γλαφυρό και ξεκαρδιστικό ήθη και συμπεριφορές των ανθρώπων του λαού της ελληνικής υπαίθρου, παρουσιάζει το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος σε σκηνοθεσία Γιώργου Κιουρτσίδη. Η παράσταση που θα περιοδεύσει σε όλη την Ελλάδα θα κάνει πρεμιέρα στις 7 και 8 Ιουλίου, στο υπαίθριο θέατρο της Μονής Λαζαριστών στη Θεσσαλονίκη.

• Το κωμειδύλλιο (ηθογραφική κωμωδία με κάποια δραματικά στοιχεία), εμφανίστηκε για πρώτη φορά το 1889. «Η τύχη της Μαρούλας» του Δημητρίου Κορομηλά, εγκαινίασε αυτό το νέο θεατρικό είδος που ενθουσίασε το αθηναϊκό κοινό της εποχής καθώς μιλούσε για επίκαιρα λαϊκά θέματα, χρησιμοποιώντας μουσική και τραγούδια. Ο Σπυρίδων Περεσιάδης είναι ο τελευταίος χρονολογικά εκπρόσωπός του, αν και τα περισσότερα έργα του, ήταν «πατριωτικά δράματα» και δραματικά ειδύλλια με τα οποία ασχολήθηκε συστηματικά. Είναι ο συγγραφέας της θρυλικής «Γκόλφως», που αποτελεί και το πιο δημοφιλές έργο του.

Το έργο

• «Ο Προεστώς του χωριού» ανήκει στην κατηγορία του κωμειδυλλίου και διακρίνεται για τα έντονα λαϊκά στοιχεία, που αφορούν τους ανθρώπους του βουνού. Η δομή του έργου βασίζεται σε όλα εκείνα τα στοιχεία που έχει μια φάρσα προσαρμοσμένη όμως στα ελληνικά ήθη και τους χαρακτήρες ενός ελληνικού χωριού των αρχών του 20^ού αιώνα. Η υπόθεση αναφέρεται στον έρωτα του Προεστού του χωριού προς τη χήρα συντοπίτισσά του, η οποία φαίνεται να ανταποκρίνεται στα αισθήματά του αλλά για άλλους λόγους… Ο Περεσιάδης, μεγαλωμένος ο ίδιος κοντά σε βουνό, ξέρει να αποτυπώνει εικόνες της ζωής του χωριού, περιγράφοντας απλούς, βουνίσιους ανθρώπους και πλάθοντας, με αισθηματικό χαρακτήρα, την παράδοση της εποχής του. «Ο Προεστώς του Χωριού» παρουσιάστηκε πρώτη φορά από το ΚΘΒΕ το 1971 σε σκηνοθεσία Κωστή Μιχαηλίδη.

Σημείωμα του σκηνοθέτη

• Το κωμειδύλλιο του Περεσιάδη είναι το μόνο που είναι γραμμένο στα πρότυπα της αριστοφανικής κωμωδίας καθώς εμπεριέχει όλα τα στοιχεία της αριστοφανικής δομής: χορό των ανδρών, χορό των γυναικών, βασικούς πρωταγωνιστές και τελειώνει με γάμο. Βασισμένος σ’ αυτό το γεγονός επιχείρησα μια ανατροπή παίρνοντας ταυτόχρονα και στοιχεία από τη λαϊκή μας παράδοση που θέλει πολλές  φορές στα λαϊκά δρώμενα τους άνδρες να υποδύονται τις γυναίκες∙ γι’ αυτό και ο θίασος αποτελείται εξολοκλήρου από άνδρες. Δομήσαμε την παράσταση κρατώντας όλα τα στοιχεία μιας αριστοφανικής σύγχρονης κωμωδίας με πολύ μουσική και χορό που αντλούν τα θέματα τους από την παράδοση (χορός της άνοιξης, χορός του έρωτα, χορός του τρύγου) έχοντας πάντα στο νου μια ελληνική διαδρομή απ’ την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. [Γιώργος Κιουρτσίδης]

• Σκηνοθεσία: Γιώργος Κιουρτσίδης. Σκηνικά – Κοστούμια: Άννα – Μαρία Αγγελίδου. Μουσιική: Ευθύμιος- Γεώργιος Σαματζής. Χορογραφία: Αμαλία Στρινοπούλου. Βοηθός σκηνοθέτη: Ρούλα Αγγελίδου. Οργάνωση παραγωγής: Ηλίας Κοτόπουλος. Διανομή: Κώστας Σαντάς [Διαμαντής],  Γρηγόρης Ποιμενίδης [Μαργαρώνα], Χρήστος Τανταλάκης [Λεμονίτσα], Χρήστος Παπαδημητρίου [Γιασεμής], Παναγιώτης Αργυριάδη [Γεωργαντάς], Δημήτρης Διακοσάββας [Βιολέτα], Νίκος Μαγδαληνός [Φούλα], Κώστας Χαλκιάς [Στάμος]. Κάτοικοι του Χωριού: Ιορδάνης Αϊβάζογλου, Αλέξανδρος Βαμβούκος, Μιχάλης Γούναρης, Παύλος Ελευθεριάδης, Παντελής Καλπάκογλου, Γιώργος Καύκας, Κίμων Κουρής, Γιώργος Κωνσταντινίδης, Απόστολος Μπαχαρίδης, Βασίλης Μπισμπίκης, Μίλτος Σαμαράς, Χρίστος Στυλιανού.